10. kadencja, 16. posiedzenie, 3. dzień (25-07-2024)
28. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o obywatelskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw w celu wprowadzenia renty wdowiej (druki nr 32 i 503).
Poseł Wioleta Tomczak:
Szanowny Panie Marszałku! Pani Minister! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Klub z uwagą zapoznał się z projektem ustawy, wraz z uzasadnieniem, który zdecydowało się poprzeć 200 tys. obywatelek i obywateli Polski. To mocny sygnał od naszych wyborców, żebyśmy jako posłowie i senatorowie stanowiący prawo zajęli się zagadnieniem, które tyle osób postrzega jako istotne.
Nasze społeczeństwo się starzeje, i to szybko. Przybywa osób samotnych, starszych, potocznie określanych wdowcami i wdowami. Gdy umiera ich współmałżonek, koszty ich codziennego życia tylko pozornie maleją. Większość stałych wydatków, takich jak czynsz czy opłaty za media, pozostaje na tym samym poziomie lub wręcz ulega podwyżkom, a przychód gospodarstwa domowego radykalnie spada. Nie wszyscy zaś mają oparcie w rodzinie. Osamotniona starsza osoba staje przed wyborem, które świadczenie emerytalno-rentowe chce otrzymywać, a jeśli tego wyboru nie dokona, zdecyduje za nią organ. Wdowiec lub wdowa, którzy nabyli prawo do renty rodzinnej oraz do własnego świadczenia emerytalno-rentowego, czy to emerytury, czy to renty z tytułu niezdolności do pracy, nie mogą pobierać łącznie obu świadczeń. Czy w ten sposób Rzeczpospolita Polska urzeczywistnia zasady sprawiedliwości społecznej, jak stanowi art. 2 konstytucji? Odpowiedź: nie nasuwa się sama.
Przystępując do kampanii wyborczej w zeszłym roku, deklarowaliśmy, że chcemy podjąć realne działania zapewniające godne warunki życia emerytom i rencistom. Potwierdziliśmy to zobowiązanie w umowie koalicyjnej rządu 15 października. W ocenie klubu niezbędne jest dopracowanie kroczącego modelu wypłaty świadczeń, bowiem nie chcemy zapaści finansów publicznych w najbliższych latach. Zbyt wiele kosztuje już wyprowadzanie państwa z fatalnej sytuacji finansowej, w jakiej zostawił nasze państwo rząd Zjednoczonej Prawicy. Z tego powodu ważne jest skorygowanie procentowych wysokości świadczeń i stopniowe dochodzenie do docelowej wysokości w kolejnych latach.
Chcemy wypracować wspólnie ze stroną społeczną model nowej polityki społecznej uwzględniający obecną i prognozowaną sytuację demograficzną i dane ekonomiczne, model na pokolenia, nie na kadencje. Renta wdowia powinna być jego ważnym elementem, ale nie jedynym. Mamy obowiązek zająć się wszystkimi grupami defaworyzowanymi. Słyszymy głosy osób samotnych, rozwiedzionych - w tym tych, które uciekły od swoich oprawców - wychowujących w pojedynkę dzieci. Jesteśmy z wami solidarni. Uważamy za niezbędne doprecyzowanie warunków korzystania z nowej reguły zbiegu świadczeń oraz wprowadzanie adekwatnego limitu wysokości. Z nowej reguły zbiegu świadczeń powinny móc skorzystać osoby najbardziej potrzebujące. Niezbędne jest też przygotowanie organów obsługujących system ubezpieczeń do obsługi dodatkowych 2 mln wniosków - z położeniem szczególnego nacisku na informowanie i doradztwo w zakresie przysługujących świadczeń.
Klub Polska 2050 - Trzecia Droga popiera skierowanie projektu do dalszych prac legislacyjnych.
Kończąc to wystąpienie, chciałabym przypomnieć, że nasza konstytucja wprost odwołuje się w swej treści do solidarności społecznej i międzypokoleniowej. Państwo ma obowiązek przygotować spójny system wsparcia różnych osób, w tym najsłabszych w społeczeństwie. Art. 30 konstytucji stanowi, że obowiązkiem władz publicznych jest poszanowanie i ochrona godności człowieka, każdego człowieka, bez wykluczania kogokolwiek. Dla nas w Sejmie powinna być to jasna wytyczna, żeby wsłuchiwać się w głos tych, którzy w podeszłym wieku często muszą wybierać: chleb czy leki.
Przystępując do prac nad tym projektem, oczekujemy od rządu, że przedstawi nam kolejne projekty aktów prawnych dotyczących poprawy sytuacji osób najsłabszych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia