10. kadencja, 17. posiedzenie, 1. dzień (11-09-2024)
4. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o delegowaniu kierowców w transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 602).
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury Stanisław Bukowiec:
Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedkładany pod obrady Sejmu projekt ustawy o delegowaniu kierowców w transporcie drogowym oraz niektórych innych ustawy, druk sejmowy nr 602, jest odpowiedzią na aktualną sytuację na rynku transportu drogowego, która powoduje konieczność intensyfikacji i przyspieszenia działań zmierzających do ochrony rodzimego rynku przewozów drogowych przed nieuczciwą konkurencją.
Zmiany na rynku transportu drogowego spowodowane wojną na Ukrainie, utrata przez część polskich przewoźników drogowych rynków wschodnich wynikająca z sankcji Unii Europejskiej nałożonych na Rosję i Białoruś oraz kontrsankcji tych państw nałożonych na przedsiębiorców transportu drogowego z Unii Europejskiej, a także skutki umowy liberalizacyjnej z 29 czerwca 2022 r. o transporcie drogowym towarów, zawartej między Unią Europejską a Ukrainą, sprawiły, że istnieje potrzeba wcześniejszego, na ile to tylko możliwe, objęcia ochroną polskiego rynku transportowego przez wzmacnianie narzędzi kontrolnych eliminujących nieuczciwą konkurencję oraz tzw. szarą strefę ze strony przewoźników spoza Unii Europejskiej.
Przedkładany projekt ustawy ma na celu przyspieszenie w odniesieniu do przewoźników zagranicznych z państw spoza Unii Europejskiej wejścia w życie przepisów o obowiązku zgłaszania międzynarodowych przewozów drogowych i kabotażowych, na które są wymagane zezwolenia, wymieniane na podstawie umowy bilateralnej z innymi państwami, lub zezwolenia EKMT bądź przewozu, w odniesieniu do którego na mocy ustawy międzynarodowej obowiązek posiadania zezwolenia został zniesiony lub zawieszony.
Przepis art. 39 ustawy o delegowaniu kierowców i transporcie drogowym wprowadza zmiany do ustawy o transporcie drogowym polegające m.in. na wprowadzeniu od 1 stycznia 2025 r. obowiązku rejestracji w systemie SENT przewoźników zagranicznych wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe. Natomiast proponowana nowelizacja zakłada, że obowiązek rejestracji w SENT będzie dotyczył od 1 listopada 2024 r. przewoźników z państw trzecich, tj. niemających siedziby w państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim EFTA, a od 1 stycznia 2025 r. - przewoźników z innych państw członkowskich Unii Europejskiej i Konfederacji Szwajcarskiej lub państw członkowskich EFTA wykonujących na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej przewóz drogowy do lub z państwa trzeciego na podstawie umowy międzynarodowej wiążącej Rzeczpospolitą Polską i to państwo. W wyniku przeprowadzenia dodatkowych analiz uznano za zasadne odstąpienie od wprowadzenia dodatkowego ograniczenia nieprzewidzianego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczącym wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych w postaci obowiązku rejestracji w systemie SENT zagranicznych podmiotów mających siedzibę na terytorium Unii Europejskiej, wykonujących przewóz kabotażowy rzeczy.
Proponowane zmiany mają również na celu doprecyzowanie i uzupełnienie przepisów w zakresie trybu przekazywania zgłoszeń w ramach nowej funkcjonalności w systemie SENT, tj. systemie monitorowania przewozu towarów.
Projekt ustawy przewiduje również, że zagraniczny podmiot wykonujący międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy lub przewóz kabotażowy rzeczy w przypadku niedostępności rejestru zgłoszeń przesyła do głównego inspektora transportu drogowego dokument zastępujący zgłoszenie i uzyskuje od tego organu potwierdzenie przyjęcia tego dokumentu.
Zmiany w art. 87 ustawy o transporcie drogowym mają zaś na celu zapewnienie możliwości weryfikacji przestrzegania obowiązku przekazywania aktualnych danych geolokalizacyjnych środka transportu. Dopiero weryfikacja danych łącznie na podstawie okazanego numeru referencyjnego i danych geolokalizacyjnych środka transportu wpłynie na poprawę efektywności kontroli.
Ponadto załącznik nr 1 do ustawy o transporcie drogowym uzupełniono o karę w wysokości 1000 zł za naruszenie obowiązku włączania i wyłączania lokalizatora.
Mając na uwadze potrzebę zwiększenia efektywności kontroli podmiotów uczestniczących w przewozach drogowych, uznano, że niezbędna jest zmiana w art. 96 § 1a pkt 2 ustawy Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, polegająca na dodaniu naczelnika urzędu celno-skarbowego jako organu, który jako oskarżyciel publiczny w przypadku naruszeń przepisów ustawy o transporcie drogowym może nałożyć grzywnę w wysokości do 2 tys. zł. Ponadto poprzez zmianę w ustawie o kierujących pojazdami przedkładany projekt wprowadza przedłużenie o kolejne 3 lata, tj. do 31 sierpnia 2027 r., okresu na spełnienie obowiązku posiadania akredytacji kuratora oświaty przez ośrodki szkolenia kierowców o najszerszym spektrum działalności. Zmiana ta pozwoli na utrzymanie na dotychczasowym poziomie liczby podmiotów uprawnionych do prowadzenia kursów dla kandydatów na instruktorów nauki jazdy, warsztatów doskonalenia zawodowego dla instruktorów i wykładowców nauki jazdy, czyli ok. 6 tys. osób, oraz do wydawania nieodpłatnie kart rowerowych i prowadzenia szkoleń kandydatów na kierowców w formie nauczania na odległość z wykorzystaniem technik komputerowych i Internetu.
Mając na uwadze, że zdecydowana mniejszość tych podmiotów nadal nie spełnia wyżej wymienionego wymagania, rozwiązanie to zapewni możliwość kontynuacji ich działalności, a przez to nie wywrze negatywnego wpływu na proces szkolenia i egzaminowania kierowców, co dla branży transportu drogowego mierzącej się z problemem deficytu kierowców ma także znaczenie.
Zaproponowane zmiany ustawowe mają pozytywny wpływ na rynek polskich przewoźników drogowych, w szczególności tych realizujących międzynarodowy transport drogowy rzeczy, dlatego proszę szanowne panie posłanki i szanownych panów posłów o ich przyjęcie. Dziękuję uprzejmie. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia