10. kadencja, 23. posiedzenie, 1. dzień (04-12-2024)

1. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy budżetowej na rok 2025 (druki nr 687 i 857).

Poseł Joanna Frydrych:

    Dziękuję.

    Pani Marszałek! Szanowni Państwo Ministrowie! Wysoka Izbo! Ubóstwo w Polsce drastycznie wzrosło w ostatnich latach, co jest bardzo niepokojącym zjawiskiem. Wysoka inflacja i rosnące koszty życia za rządów PiS znacząco pogłębiły ten problem. W latach 2016-2022 poziom skrajnego ubóstwa w Polsce wzrósł od 4,2% do 5,2%. Rok 2023 to rok biedy wśród Polaków. Ostatni raport wskazuje, że ubóstwo w 2023 r. wzrosło aż do 6,6%. Oznacza to, że aż 2,5 mln Polek i Polaków żyje poniżej minimum. Konsumpcja poniżej tego poziomu zagraża ich zdrowiu i życiu. Strefa wykluczenia społecznego dotyka aż 46% Polaków.

    Szanowni Państwo! Drastyczny wzrost skrajnego ubóstwa nastąpił wśród dzieci - z 5,7% w 2022 r. do 7,6% w 2023 r. Aż o 54% wzrosła bezdomność wśród dzieci. Skrajne ubóstwo wśród seniorów wzrosło z 3,9% w 2022 r. do 5,7% w 2023 r. Te dane niestety podsumowują rządy PiS-u, który przedkładał efekciarskie eksponowanie wybranych obszarów, lecz nie był w stanie systemowo zapobiegać ubożeniu najbardziej na to narażonych przedstawicieli naszego społeczeństwa. Władza PiS działała wyłącznie na krótką metę, byleby do wyborów. Podkreślę, że zwalczanie ubóstwa to nie tylko zapewnianie doraźnej pomocy, ale przede wszystkim konieczność podejmowania długofalowych działań zapobiegawczych, które pozwolą ludziom na trwałe wyjść z ubóstwa.

    Wraz z wygraną koalicji 15 października przyszedł czas na działania, które realnie zmniejszą różnice społeczne i pozwolą każdemu Polakowi żyć godnie. Polityka społeczna to jeden z najważniejszych filarów funkcjonowania społeczeństwa i państwa jako jego emanacji. Ten filar obejmuje nas wszystkich. Ustawa budżetowa musi odpowiadać na realne potrzeby obywateli, jednocześnie zapewniając stabilność finansów publicznych. Rząd koalicji 15 października zaplanował ustawę budżetową w taki właśnie sposób. Musimy pamiętać, że dzieci są naszą przyszłością, a seniorzy są naszym skarbem, dlatego jako państwo musimy zapewnić im wsparcie, na jakie zasługują. Stwarzanie dzieciom z rodzin o niższym kapitale społecznym możliwości rozwijania swoich talentów oznacza tworzenie przyszłości. To m.in. wysokiej jakości edukacja i dostęp do żłobków. Dlatego też nasz rząd, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom społecznym, w ubiegłym roku wdrożył program ˝Aktywny rodzic˝, który ma na celu zwiększenie liczby dostępnych miejsc żłobkowych oraz pomaga rodzicom dzieci łączyć aktywność zawodową z opieką nad dziećmi. Na 2025 r. na ten program zaplanowano 8,4 mld zł, to o 6,9 mld więcej niż w 2024 r. Na program ˝Dobry start˝, czyli jednorazowe wsparcie dla uczniów, którzy rozpoczynają rok szkolny, rząd przeznaczy 1,4 mld zł w 2025 r. Ponadto na program 800+ zaplanowano 62,8 mld zł. Seniorzy natomiast zasługują na godną jesień życia. To m.in. wyższe emerytury, ale przede wszystkim systemowa pomoc dla osób, które tracą w jesieni życia małżonka, a wraz z nim jedno ze źródeł utrzymania, a ich wiek często nie pozwala na szukanie nowych źródeł utrzymania. Rząd koalicji 15 października na 2025 r. zaplanował wzrost świadczeń emerytalno-rentowych o 5,82% oraz wzrost minimalnej emerytury do 1884,61 zł, czyli to więcej o 94 zł na rękę.

    Rząd koalicji 15 października na waloryzację świadczeń od marca 2025 r. zaplanował 24,2 mld zł. Na dodatkowe świadczenia roczne, potocznie zwane emeryturami trzynastą i czternastą, zaplanowano 34,5 mld zł. Natomiast na nową tzw. rentę wdowią zaplanowano kwotę 3,2 mld zł. Warto również wspomnieć o zmianie dotyczącej świadczenia honorowego dla stulatków od 2025 r. Dotychczas kwota tego świadczenia zależała od roku, w którym ukończono 100 lat, zaś od marca 2025 r. wyniesie 6590,91 zł.

    Szanowni Państwo! Każda z tych kwot jest inwestycją w przyszłość naszego społeczeństwa. Jednocześnie zdajemy sobie sprawę, że budżet to pieniądze każdego podatnika, dlatego zapewniamy pełną transparentność wydatków, a nasze działania będą mierzone konkretnymi efektami w postaci redukcji niekorzystnych wskaźników, o których wspomniałam na początku. Bardzo dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia