10. kadencja, 23. posiedzenie, 2. dzień (05-12-2024)
8. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o rządowym projekcie ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy o grach hazardowych (druki nr 840 i 860).
Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Andrzej Wyrobiec:
Dzień dobry.
Szanowna Pani Marszałek! Szanowni Państwo Posłowie! Postaram się w miarę sprawnie przejść przez zadane pytania.
Co do projektowanych czy planowanych zmian w obowiązującej ustawie, o których mówiły panie posłanki Matysiak i Gosek-Popiołek, to chcę powiedzieć, że w ministerstwie prowadzone są obecnie działania mające na celu wypracowanie rozwiązań odpowiadających na oczekiwania wskazane przez panie posłanki. Wymaga to przygotowania nowelizacji uwzględniającej poza bibliotekami publicznymi również biblioteki naukowe, biblioteki szkolne, biblioteki pedagogiczne. To powinno i musi być poprzedzone analizą, np. taką, czy biblioteki te mają wystarczające systemy informatyczne, które pozwoliłyby na przekazywanie danych dotyczących wypożyczeń bibliotecznych będących podstawą dokonywanych podziałów wynagrodzeń na rzecz beneficjentów. W najbliższym czasie ministra kultury przedstawi plan dotyczący dalszych prac nad adaptowaniem tego systemu do dzisiejszych warunków, wychodząc naprzeciw potrzebom formułowanym również przez środowiska literackie, o których dzisiaj też tu była mowa. Chcę jednak zwrócić uwagę, że obecnie nie posiadamy jednego systemu bibliotecznego obsługującego biblioteki, tzn. nie ma automatycznego centralnego agregowania danych ze wszystkich przywoływanych tutaj przez państwa posłów 7,5 tys. bibliotek publicznych w kraju. Dostarczane dane podlegają wspólnieniu przez stowarzyszenie Copyright Polska.
Na marginesie odpowiadam na jedno z zadanych pytań, czy Copyright Polska jest jedyną organizacją, która ma prawo do pobierania tych wynagrodzeń i przekazywania ich, dzielenia ich na poszczególnych autorów, których książki są w bibliotekach wypożyczane. Odpowiadam: tak, jest jedyną organizacją, dlatego że jest wybierana w ramach konkursu, który jest organizowany co 5 lat. Co 5 lat jest wybierana organizacja, która się zgłosi, każda organizacja ma do tego prawo. W tym trybie jest wybrane Copyright Polska, które obecnie ten system obsługuje.
Zatem aby organizacja, stowarzyszenie, które obsługuje ten system, mogło funkcjonalnie dokonywać rozliczeń wynagrodzeń wobec indywidualnych beneficjentów, musi mieć dostarczone zagregowane informacje z systemów informatycznych. Obowiązujący model, o czym też jeden z panów posłów dzisiaj mówił, podobnie jak w wielu krajach Unii Europejskiej, został zbudowany na zasadzie reprezentatywnej próby, zarówno próby geograficznej, jak i liczby mieszkańców miejscowości, w których znajdują się biblioteki.
Odnośnie do audiobooków i e-booków należy wyraźnie wyjaśnić, że postulaty dotyczące wypożyczania audiobooków i e-booków są brane pod uwagę przez ministerstwo kultury. Postulaty te wiążą się jednak również z koniecznością pozyskiwania odpowiednich danych. Mamy świadomość tego, że to zadanie jest zadaniem do natychmiastowego, jak najszybszego wykonania, a dzisiaj mówimy o prostej nowelizacji dotyczącej przedłużania wypłat z Funduszu Promocji Kultury. Przede wszystkim co do skali wypożyczeń tego formatu książek, e-booków czy audiobooków, musimy ustalić, jakie mieć pewne, wiarygodne dane, na ile pobieranie danych dotyczących wypożyczeń z bibliotek książek elektronicznych przez systemy informatyczne jest skorelowane z wypożyczeniami książek papierowych, jak się ma jedno do drugiego. Wymagać to będzie również dokonania bardzo poważnej oceny skutków regulacji takiego przedsięwzięcia, zanim konkretne rozwiązania zostaną zaproponowane przez ministerstwo kultury.
Czy są autorzy, którzy nie otrzymują wynagrodzeń, i czy otrzymują wynagrodzenia tylko ci, którzy są członkami stowarzyszenia Copyright Polska? Absolutnie nie. Każdy autor, który się zgłosi... Faktem jest, że to wymaga zgłoszenia osobistego, pisemnego, ponieważ są konieczne do zawarcia w tym zgłoszeniu konkretne dane osobowe autora oraz podanie numeru konta, na które środki wynikające z wypożyczeń bibliotecznych muszą zostać przekazane. Zatem niezależnie od tego, czy ktoś jest członkiem jakiegoś stowarzyszenia, czy nie jest, po zgłoszeniu zostaje uwzględniony w podziale wynagrodzeń z tytułu public lending right. Informacyjnie powiem, że w ostatnim roku sprawozdawczym - bo co roku mamy dostęp do rocznych sprawozdań Copyright Polska, które regularnie przedstawia informacje o sposobie podziału, o kwotach wydanych na poszczególnych autorów - ponad 2100 autorów uzyskało za pośrednictwem stowarzyszenia wynagrodzenia z tytułu wypożyczeń bibliotecznych, a ponad 4400 autorów uprawnionych złożyło oświadczenia o woli otrzymywania takich wynagrodzeń. Różnica między 4400 a 2100 wynika stąd, że po prostu część książek nie jest wypożyczana albo nie jest wypożyczana w takiej ilości, że uprawnia ona do wypłaty wynagrodzenia.
Pan poseł Kaleta zadał pytanie, którego nie rozumiem, więc nie jestem w stanie na nie odpowiedzieć.
Czy podział środków jest uznaniowy? Szanowni państwo, podział środków z tytułu wypożyczeń bibliotecznych nie jest uznaniowy, tylko jest uzależniony od ilości wypożyczeń. To jest bardzo oczywisty i prosty mechanizm.
Jeżeli nie odpowiedziałem na któreś z państwa pytań, to przepraszam, być może nie zdążyłem wszystkich zapisać. Z pewnością odsłucham dzisiejszą debatę i na wszystkie pytania udzielę precyzyjnej odpowiedzi pisemnie. Bardzo państwu dziękuję. Dziękuję, pani marszałek. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia