10. kadencja, 38. posiedzenie, 1. dzień (08-07-2025)

Oświadczenia.

Poseł Tadeusz Tomaszewski (tekst niewygłoszony):

    Oświadczenie poselskie w sprawie działań rządu na rzecz systemowych zmian w oświacie

    Szanowny Panie Marszałku! Szanowna Izbo! Związek Nauczycielstwa Polskiego Okręg Wielkopolski, działający w imieniu wielkopolskiego środowiska nauczycielskiego i reprezentujący jego interesy pracownicze, mający na względzie dobro polskiej edukacji, zwraca się o niezwłoczne podjęcie prac legislacyjnych nad inicjatywą obywatelską ˝Godne płace i wysoki prestiż nauczycieli˝, która złożona została w Sejmie w 2021 r.

    W Sejmie X kadencji pierwsze czytanie inicjatywy obywatelskiej odbyło się 25 stycznia 2024 r. Wszystkie kluby parlamentarne, z wyjątkiem klubu Konfederacji, wypowiadały się wówczas za jak najszybszym procedowaniem nad nią i zgadzały się co do konieczności wprowadzenia systemowych zmian w wynagradzaniu nauczycieli. Przez 1,5 roku powołana podkomisja nie podjęła żadnych prac, pomimo przedłożenia poprawek, wydania przez sejmowe Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji opinii merytorycznej dotyczącej oceny skutków regulacji, poprawki do obywatelskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela i opinii prawnej dotyczącej propozycji zmian obywatelskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela.

    Premier rządu Donald Tusk w listopadzie 2024 r., podczas obrad XLIII Zjazdu Delegatów ZNP, złożył deklarację o przyspieszeniu prac nad inicjatywą, jednak nadal nie dzieje się nic. Skutkuje to utratą zaufania do państwa; nauczyciele czują się oszukani.

    Proponowana przez ZNP zmiana w ustawie zapewnia powiązanie nauczycielskich wynagrodzeń z przeciętnym wynagrodzeniem w gospodarce, czyli uzależnienie wynagrodzeń od obiektywnego wskaźnika, jakim jest przeciętne wynagrodzenie w gospodarce ogłaszane przez GUS.

    Co prawda nauczyciele od 1 stycznia 2024 r. otrzymali podwyżkę wynagrodzenia o 30% i 33%, ale była to podwyżka konieczna i godnościowa; wyrównywała to, czego nauczyciele nie otrzymywali przez poprzednie lata. Warto przypomnieć, jakie były wtedy wynagrodzenia: 3690 zł - nauczyciel początkujący, 3890 zł - nauczyciel mianowany z wykształceniem wyższym magisterskim i przygotowaniem pedagogicznym, podczas gdy od 1 stycznia 2024 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wynosiło 4242 zł. Nauczycielskie wynagrodzenia rosną wolniej niż minimalne wynagrodzenie za pracę i emerytury. Ponownie zbliżają się do minimalnego wynagrodzenia za pracę. Wynosi ono 4666 zł, gdy wynagrodzenie nauczyciela początkującego to 5153 zł, a mianowanego 5310 zł. Bywa, że w szkołach czy placówkach oświatowych pracownicy samorządowi zatrudnieni na stanowiskach obsługi bez wymagań kwalifikacyjnych zarabiają więcej niż nauczyciele. Domagają się co najmniej 10% podwyżki wynagrodzeń nauczycieli od 1 września br. wobec proponowanych 3% w 2026 r.

    W październiku 2023 r. Związek Nauczycielstwa Polskiego podpisał z ówczesnymi partiami opozycji demokratycznej (KO, Nowa Lewica, Nowoczesna, Trzecia Droga) ˝Porozumienie na rzecz edukacji˝. W ramach porozumienia partie zobowiązały się do podjęcia działań mających na celu poprawę sytuacji w edukacji, w tym m.in. do powiązania systemu wynagradzania nauczycieli ze średnim wynagrodzeniem w gospodarce. Do tej pory deklaracja ta nie została zrealizowana.

    Ministerstwo edukacji składało deklaracje wejścia w życie z dniem 1 września 2025 r. części koniecznych zmian, które znalazły się w projekcie ustawy o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela i niektórych innych ustaw. Niestety prace nad zmianami w ustawie - Karta Nauczyciela przedłużają się i wszystko wskazuje na to, że choćby ze względu na harmonogram prac Sejmu nie wejdą w życie w zadeklarowanym wcześniej terminie 1 września 2025 r. W projekcie przyjęto kilka korzystnych dla nauczycieli rozwiązań - porządkujących, doprecyzowujących, zapewniających jednolite stosowanie przepisów prawa - niestety wejdą one w życie ponad rok później.

    Związek Nauczycielstwa Polskiego Okręg Wielkopolski, działający w imieniu wielkopolskiego środowiska nauczycielskiego, apeluje także o szybkie procedowanie nad projektem ustawy o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela i niektórych innych ustaw.

Przebieg posiedzenia