10. kadencja, 39. posiedzenie, 1. dzień (22-07-2025)

6. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa (druk nr 1439).

Poseł Jarosław Sachajko:

    Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Z zadowoleniem przyjmuję przedstawiony projekt ustawy zmieniającej Ordynację podatkową w zakresie naliczania odsetek za zwłokę przy przedłużających się kontrolach podatkowych i celno-skarbowych. To krok w dobrym kierunku, krok, który może oznaczać realne odciążenie dla tysięcy mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce, szczególnie tych najbardziej narażonych na przedłużające się i nieefektywne działania aparatu kontroli skarbowej.

    Zgodnie z projektem w przypadku, gdy kontrola przekroczy okres 6 miesięcy, od dnia następującego po tym terminie do momentu jej zakończenia odsetki za zwłokę nie będą naliczane. To uczciwe i racjonalne rozwiązanie, które wreszcie kieruje uwagę również na odpowiedzialność administracji, a nie wyłącznie na domniemane uchybienia podatników. Dotychczas bowiem konsekwencje przewlekłości, nawet tej zawinionej przez organy, ponosił wyłącznie podatnik.

    Szczególnie należy podkreślić, że projekt obejmuje także kontrole już trwające, co sprawia, że jego pozytywne skutki będą natychmiastowe. Z danych wynika, że w samym 2023 r. aż 5400 kontroli trwało dłużej niż pół roku. Dla tych podatników projektowana zmiana może oznaczać realne oszczędności i ulgę w często dramatycznej walce o utrzymanie płynności finansowej.

    Niemniej jednak, Wysoka Izbo, nie można pominąć pewnych wątpliwości, które pojawiły się w toku konsultacji społecznych. Zgłaszano bowiem, że przyjęty 6-miesięczny okres bezodsetkowy jest zbyt długi i może działać demotywująco na administrację skarbową. Obowiązujące przepisy, np. art. 63 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, wskazują 3 miesiące jako standardowy czas trwania kontroli celno-skarbowych. Dlaczego więc podatnik ma czekać kolejne 3 miesiące, zanim przestanie płacić odsetki?

    Niepokoi również zbyt ogólne i nieprecyzyjne sformułowanie pojęć takich jak opóźnienie z winy strony czy przyczyny niezależne od organu, co może prowadzić do arbitralnych decyzji organów podatkowych i nowych sposobów interpretacyjnych.

    Szczególnie należy uczulić na fakt, że nowelizacja nie rozwiązuje problemu arbitralnego przedłużania samych kontroli. Daje jedynie ulgę w postaci nienaliczania odsetek. To ważne, ale niewystarczające. Potrzebujemy reformy kompleksowej, która rzeczywiście skróci czas i zmniejszy zakres kontroli, a nie tylko złagodzi jej skutki.

    Reasumując, popieramy ten projekt jako ważny sygnał wysłany w stronę przedsiębiorców, jako wyraz woli wprowadzenia większej równowagi między organami a podatnikiem, ale apelujemy do rządu o więcej odwagi i konsekwencji. Jeżeli deklarujecie Polskę roku przełomu, to nie możemy zatrzymywać się w pół kroku. Uprośmy, skróćmy i ucywilizujmy cały system (Dzwonek) kontroli. To jest zadanie na miarę państwa przyjaznego obywatelom. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia