10. kadencja, 39. posiedzenie, 2. dzień (23-07-2025)
28. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (druki nr 1407 i 1475).
Poseł Andrzej Gawron:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Można powiedzieć, że pod osłoną nocy debatujemy o ustawie najważniejszej dla przedsiębiorców, ale nie tylko dla przedsiębiorców. Jest to rewolucja w systemie wystawiania faktur, korzystania z tych faktur. Rzeczywiście powinniśmy wykazać bardzo dużą staranność, tak żeby te przepisy były korzystne dla przedsiębiorców, dla urzędów publicznych, dla wszystkich, którzy się z tym będą musieli zmierzyć w 2026 r. Odbyło się już pierwsze czytanie. Odbyło się posiedzenie komisji, na którym zgłoszono 20 poprawek. To były drobne poprawki, ale posłowie praktycznie nie mieli nawet czasu się z nimi zapoznać. W tak ekspresowym trybie przeprowadzono rozpatrywanie tego projektu ustawy.
Nie wiem, czy ministerstwo ma świadomość, jak duże jest to wyzwanie. Na posiedzeniu komisji, o którym mówiłem, padła liczba: 2,5 mld faktur. Jeżeli to się potwierdzi, to rzeczywiście... Wyobraźmy sobie, jaki to musi być system elektroniczny, jak to musi sprawnie działać, żeby nie było pewnej niewydolności systemu, zatrzymania tych faktur. Rzeczywiście w trakcie konsultacji były zgłaszane różne uwagi, które niestety nie zostały uwzględnione. Część została uwzględniona. Pan minister jeszcze w pierwszym czytaniu mówił o tym. Ale niestety samo pismo np. rzecznika małych i średnich przedsiębiorców do przewodniczącego Komisji Finansów Publicznych, które wpłynęło, pokazuje największe zagrożenia związane z tą ustawą.
Oprócz tego w naszym Parlamentarnym Zespole na rzecz Wspierania Przedsiębiorczości i Patriotyzmu Ekonomicznego stowarzyszenia, przedstawiciele księgowych i przedstawiciele przedsiębiorców przedstawiali te zagrożenia. Mamy do czynienia z tym, że przedsiębiorcy to praktycznie 2,5 mln osób, które prowadzą działalność gospodarczą w różnej formie. Musimy zrobić wszystko, żeby te przepisy rzeczywiście sprawnie zostały implementowane, a później ten cały system techniczny dobrze zadziałał.
Powiem o kilku sprawach, które zostały zgłoszone przez przedsiębiorców. Off-line 24. W razie awarii jest obowiązek przesyłania faktur do 24 godzin. To jest mało realny termin, ponieważ są również sytuacje losowe: awaria Internetu, awaria sprzętu. Musimy się nad tym zastanowić, jak to rozwiązać.
Zrównanie daty otrzymania faktury z datą przydzielenia numeru KSeF - jest to raczej sprawa nieracjonalna. Uderza wprost w możliwość odliczenia podatku naliczonego w zgodzie z zasadą neutralności i proporcjonalności, również na gruncie prawa Unii Europejskiej. Prosty przykład: jeżeli przedsiębiorca wystawia fakturę 30 kwietnia, niewydolność systemu spowoduje, że ta faktura będzie miała przydzielony numer w maju. Niestety nabywca produktu lub usługi będzie mógł odliczyć podatek VAT w następnym okresie rozliczeniowym, czyli w miesiącu maju.
Następny przykład: archiwizowanie faktur przez 10 lat. Szanowni państwo, w tej chwili przedsiębiorca ma obowiązek archiwizować faktury przez 5 lat. Jest też taki okres przedawnienia tych wszystkich zobowiązań, które wynikają z tych faktur, które są przechowywane. Po co ministerstwu 10 lat? Różne są domysły. Może będzie taka zmiana, że będzie okres przedawnienia zwiększony. A oprócz tego, jeżeli jest 2,5 mld faktur, szanowni państwo, to jaki musi być koszt infrastruktury serwerowej, żeby te wszystkie faktury przez 10 lat utrzymać?
Okres przejściowy dla mikroprzedsiębiorców - to dobre rozwiązanie. Jest w projekcie ustawy okres przejściowy dla mikroprzedsiębiorców. Tylko niestety od 1 lutego ci mikroprzedsiębiorcy, żeby mieć faktury kosztowe, będą musieli też korzystać z systemu KSeF. Ponieważ duzi przedsiębiorcy od 1 lutego, a później od 1 kwietnia będą już w tym systemie wystawiali faktury. Tu też trzeba znaleźć rozwiązanie, żeby to nie było pozorne zwolnienie mikroprzedsiębiorców i nadanie okresu przejściowego.
Dotkliwe sankcje. Szanowni państwo, jeżeli wprowadzamy nowy system, powinno się tak skonstruować prawo, żeby przedsiębiorca, jeżeli działa w dobrej wierze, nie był karany. My też takie rozwiązania zaproponujemy.
Panie Marszałku! Składam na pana ręce poprawki właśnie dotyczące tych problemów. Proszę.
Wicemarszałek Krzysztof Bosak:
Dziękuję.
Poseł Andrzej Gawron:
A na koniec, panie ministrze, chciałem powiedzieć tak: pan w swoim pierwszym przemówieniu mówił o tym (Dzwonek), że my to już wprowadzaliśmy, były pewne niedociągnięcia, wy to musieliście poprawiać, był audyt. Tylko audyt jest tajny. Nie wiadomo, kto go zrobił. Możemy panu wierzyć na słowo. Ale i tak pan i pana ministerstwo weźmie całą odpowiedzialność za to, jak ten system zostanie wprowadzony. Proszę więc o to, żeby jednak pochylić się nad tymi uwagami i żeby jednak spróbować wprowadzić przynajmniej część postulatów przedsiębiorców do ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia