10. kadencja, 40. posiedzenie, 3. dzień (11-09-2025)
57. punkt porządku dziennego:
Informacja Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Obrony Narodowej na temat naruszenia polskiej przestrzeni powietrznej przez rosyjskie drony.
Poseł Adrian Zandberg:
Wysoka Izbo! Zacznę od podziękowań za coś, co powinno być oczywiste, ale jak widzimy, także podczas tej debaty, dziś w Polsce oczywiste nie jest. To jest dobra informacja, że w tej trudnej sytuacji kluczowe ośrodki państwa polskiego współpracowały. To jest dobra informacja, że i prezydent, i rząd uzgodnili ze sobą komunikację. I to dobrze, że wczoraj nie musieliśmy oglądać tych pasywno-agresywnych wymian zdań, których w polskiej debacie publicznej jest zdecydowanie za dużo. Bo także to wczoraj testowali Rosjanie i szczęśliwie dostali jasną, zdecydowaną odpowiedź. Procedury zadziałały, drony zostały zestrzelone i za to należą się wyrazy szacunku i dla dowódcy operacyjnego, i dla wszystkich zaangażowanych w tę operację.
Drodzy Państwo! Teraz, kiedy sytuacja jest opanowana, można i trzeba w spokoju porozmawiać o tym, co można zrobić lepiej. Doświadczenie ukraińskie pokazuje, że pole walki bardzo się zmieniło w ostatnich latach, że nowe technologie, niekoniecznie kosztowne, mogą szybko zmieniać układ sił. Myślę choćby o ukraińskim systemie wykrywania akustycznego, o Wirażu, rozwiązaniu tyleż prostym, co skutecznym. Sieć mikrofonów, telefony komórkowe plus oprogramowanie to są rozwiązania, które leżą w zakresie możliwości naszych instytutów badawczych, naszego przemysłu. To nie są rozwiązania idealne, bo rozwiązań idealnych nie ma, ale są niedrogie, są względnie proste i szybkie do wdrożenia i pozwalają oszczędzić deficytowe zasoby, podobnie jak adaptacja samolotów szkolno-treningowych. Chcę zadeklarować tutaj w imieniu Razem, że jeśli chodzi o rozbudowę systemu wykrywania i neutralizacji wlatujących na terytorium polskich obiektów, rząd może liczyć na nasze wsparcie. Drodzy państwo, drony to jest obszar, w którym postęp dokonuje się szybko, bo bariera wejścia jest niska. Jednocześnie jest to obszar, w którym niezmiernie ważne są własne zdolności produkcyjne. Chodzi o nieuzależnianie się od importu technologii z krajów trzecich. Musimy, panie ministrze, bardzo poważnie porozmawiać o tym, jaki jest dzisiaj udział wydatków badawczo-rozwojowych w budżecie armii. Wydajemy na obronność naprawdę dużo, ale udział wydatków badawczo-rozwojowych jest bardzo mały, jest zbyt mały. Jeśli to się nie zmieni, to nasza zależność technologiczna od innych krajów będzie tylko narastać, także w tych dziedzinach, w których dzisiaj naprawdę suwerenność technologiczna jest na wyciągnięcie ręki. Naprawdę dobrze by było, by spore pieniądze, które wydajemy, wspierały rozwój polskiej nauki, polskich instytutów badawczych, polskiego przemysłu, a nie przemysłu izraelskiego czy niemieckiego. (Dzwonek)
Proszę pozwolić, panie marszałku, jeszcze minutę.
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Nie minutę, tylko 25 sekund.
Poseł Adrian Zandberg:
Wspaniale.
Te zależności, drodzy państwo, wystawiają nas na ryzyko. Dzisiaj rozmawiamy o dronach, ale pan minister sprowadził rozmowę też na inne wrażliwe tematy. Powiedzmy o czymś, o czym mówimy mało. W manewrach Zapad, zorganizowanych przez państwo otwarcie wobec nas wrogie, biorą w tym roku udział żołnierze z Indii, 60 żołnierzy, z tych samych Indii, z których sprowadzamy kluczowe substancje czynne do leków, od których zależy życie setek tysięcy ludzi w Polsce. Łatwo sobie wyobrazić, co by się stało, gdybyśmy zostali odcięci od dostaw do substancji czynnych. Bez budowy fabryk substancji czynnych wystawiamy się na ryzyka, których możemy uniknąć. Trzeba się tym pilnie zająć.
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Dziękuję serdecznie, panie pośle.
Pan poseł Marek Jakubiak...
(Głos z sali: Panie marszałku, to są poważne sprawy.)
To nie są pytania, to jest oświadczenie.
Poseł Adrian Zandberg:
Panie marszałku, jeśli pan pozwoli.
Posiedzenie jawne to z oczywistych względów nie jest miejsce na rozmowy o konkretnych zakupach, ale chciałbym, żeby wybrzmiała tu na koniec jedna prawda. Nasze zdolności obronne będą zależeć nie tylko od zakupów, ale od tego, czy potrafimy tworzyć, modernizować i w pełni rozumieć technologie, których używamy, od naszego potencjału produkcyjnego. Musimy się tym zająć. Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia