10. kadencja, 41. posiedzenie, 1. dzień (24-09-2025)

8. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o wymianie informacji z organami ścigania państw członkowskich Unii Europejskiej, państw trzecich, agencjami Unii Europejskiej oraz organizacjami międzynarodowymi (druki nr 1605 i 1668).

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek:

    Dziękuję bardzo.

    Pani Marszałek! Szanowni Państwo! Chciałbym przede wszystkim podziękować wszystkim państwu posłom za pracę w komisji administracji podczas pierwszego czytania i za wyrażone tutaj w imieniu poszczególnych klubów stanowiska generalnie popierające ten projekt ustawy, z małym zastrzeżeniem dotyczącym wystąpienia pana posła Konfederacji, który zgłaszał szereg zastrzeżeń...

    (Poseł Krzysztof Mulawa: Ważne pytanie.)

    Zaraz przejdę do pytań.

    ...wskazując na to, że w tym projekcie zakładamy centralizację zadań. Jest dokładnie odwrotnie, bo w dużej mierze będzie decentralizacja, dlatego że, proszę państwa, wymiana informacji działa już w polskim systemie na podstawie ustawy z 2011 r. Czyli mamy w tym już kilkunastoletnie doświadczenie. Można powiedzieć, że ten projekt polskiej ustawy, który przedkładamy, nie jest wynikiem jedynie zmiany przepisów unijnych. On jest pilną potrzebą naszego państwa. Wszystkie państwa członkowskie zgodnie doszły do przekonania, że skuteczna walka z przestępczością transgraniczną, w szczególności z przestępczością zorganizowaną, z przestępczością terrorystyczną, z terroryzmem, nie jest tak naprawdę możliwa bez skutecznej i szybkiej wymiany informacji. Nie da się takiej przestępczości zwalczać w ramach informacji posiadanych przez jedno państwo, bez współpracy międzynarodowej. Jeżeli państwo byście chcieli zapoznać się z tymi sytuacjami związanymi z próbami czy z aktami sabotażu, które były w Polsce, to była to przecież działalność międzynarodowa. We współpracy z kilkoma państwami Unii Europejskiej udało się doprowadzić do wykrycia i zatrzymania sprawców. Czy chcecie zatem państwo przerwać tę międzynarodową współpracę z uwagi na to, że mamy centralizację? Nie ma centralizacji.

    Do tej pory ten system działał tak, że każde państwo wyznaczało punkt kontaktowy. Przekazywanie informacji między państwami następowało przez ten jeden centralny punkt. Teraz organ uprawniony, podmiot uprawniony, czyli już nie jeden punkt kontaktowy, tylko właściwy podmiot policyjny, uprawniony komendant Policji będzie mógł wystąpić z zapytaniem już w ramach tego w przyszłości zinformatyzowanego systemu, bez konieczności przekazywania tego zapytania przez punkt kontaktowy, centralny, który w dalszym ciągu będzie utrzymywany. A więc osiągnięcie tego celu, który stawiamy sobie w tym projekcie, który postawiła dyrektywa unijna, czyli przyspieszenie wymiany danych, będzie możliwe właśnie przez przyjęcie nowych rozstrzygnięć. A zatem już nie tylko punkt kontaktowy danego państwa, ale wiele zdefiniowanych uprawnionych podmiotów, czyli organy policyjne, będzie mogło występować bezpośrednio i szybko. Tak jak państwo widzieliście, dyrektywa i nasz projekt zakładają, że część danych będzie przekazywana w ciągu godzin, kilku godzin, a nie dni.

    W związku z tym jeszcze raz chcę podziękować za zrozumienie tego, że jeżeli chcemy skutecznej działalności Policji i innych służb ścigania w Polsce, to musimy zrobić wszystko, by usprawnić ten system. Polska jest jednym z tych państw, którym bardzo zależy na tym, żeby przekazywanie informacji było jak najszybsze i jak najpełniejsze.

    Tutaj pojawiły się w trakcie państwa wystąpień słuszne pytania o ochronę danych osobowych. A więc w momencie kiedy były przyjęte przepisy unijne dotyczące stworzenia podstawy i obowiązku wymiany informacji między organami ścigania państw członkowskich Unii Europejskiej, jednocześnie wprowadzono zasady dotyczące ochrony danych osobowych. W Polsce oprócz tej podstawowej ustawy o ochronie danych osobowych mamy ustawę o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości. Czyli obok tej podstawowej ustawy jest ustawa, która służy zapewnieniu ochrony danych osobowych, w tym właśnie gromadzeniu i przetwarzaniu danych na potrzeby tej wymiany.

    Ale te regulacje nie dotyczą tylko Polski, dotyczą każdego innego państwa. Czyli te przepisy, o których mówię, te specjalne przepisy dotyczące ochrony danych osobowych dla potrzeb gromadzenia i przetwarzania informacji organów ścigania musiały wdrożyć wszystkie państwa unijne. I we wszystkich państwach unijnych, tak samo jak w Polsce, jest specjalny urząd, który odpowiada za ochronę danych osobowych w zakresie gromadzenia i ich przetwarzania dla potrzeb tej wymiany. W związku z tym mamy gwarancję, że inne państwa mają taki sam reżim ochrony danych osobowych jak ten przyjęty w Polsce.

    Proszę państwa, tak jak powiedziałem, ta ustawa o wymianie informacji między organami ścigania państw członkowskich i innymi podmiotami w ramach współpracy międzynarodowej funkcjonuje już od wielu lat i chciałbym państwu przekazać, że jeżeli chodzi o pisma przychodzące w ramach Interpolu, np. w 2023 r. to jest 27 780, w 2025 r., nieskończonym - 25 944, przed zmianą tej ustawy w ramach Europolu - 18 tys., 25 tys. w tym roku. To pokazuje, jaki jest olbrzymi zakres tych informacji i jak duża jest potrzeba usprawnienia tego systemu.

    Pieniądze. Żeby osiągnąć cele tej ustawy, tzn. przyspieszyć wymianę danych, musimy przebudować swój system informatyczny, którym się posługujemy. On będzie o wiele bardziej funkcjonalny niż ten, którego używamy do tej pory. Termin na wdrożenie tego nowego narzędzia informatycznego mamy do 2027 r., jak już było tutaj mówione. Podaliśmy koszty. To jest 50 mln zł.

    Proszę państwa, za kilka tygodni będziecie państwo analizować ustawę o modernizacji służb, m.in. Policji, wszystkich pozostałych służb podlegających MSWiA, na lata 2026-2029. Tam przewidujemy kwotę 13 mld zł na zwiększenie potencjału naszych służb, w tym 11,5 mld zł na nowe wyposażenie indywidualne, sprzęt, uzbrojenie dla Policji i pozostałych służb. W ramach środków przekazywanych dla Policji chcemy przeznaczyć kwotę ponad 1 mld zł na przebudowę systemów informatycznych używanych przez Policję, systemów łączności, utrzymanie krajowych baz danych, nie mówię o wymianie informacji między organami ścigania państw członkowskich. Jeżeli chcemy skutecznej walki z przestępczością, to ona współcześnie może się odbywać tylko poprzez internetową obróbkę informacji gromadzonych przez organy ścigania. Utrzymanie baz danych i odpowiednie ich przetwarzanie - mówię o systemie krajowym - jest warunkiem podstawowym skuteczności naszej Policji i innych organów ścigania. W związku z tym ta znaczna kwota 50 mln będzie służyć polskim obywatelom, bezpieczeństwu polskich obywateli. Jest niewielką częścią kosztów, które poniesiemy w najbliższych 4 latach na zmodernizowanie systemów utrzymywanych przez Policję, bez których polska Policja nie mogłaby wykonywać współcześnie skutecznie swoich zadań.

    Proszę państwa, jeszcze raz chcę podziękować wszystkim za takie stanowisko. Przyjęcie tej ustawy służy bezpieczeństwu naszego państwa i naszych obywateli. W związku z tym trzeba to po prostu zrobić i za to państwu dziękuję.

    Miałem się odnieść do wypowiedzi pana posła Kowalskiego, ale skutki rządów PiS-u będziemy znosić jeszcze przez wiele lat. Rozstrojenie funkcjonowania polskiego wymiaru sprawiedliwości ma swoje konsekwencje i przez długi czas będziemy patrzeć na szkody płynące z działalności tego ugrupowania w ciągu ostatnich 8 lat, ale naprawimy to. I ci, panie pośle, bo pan się odgraża za każdym razem, którzy mają siedzieć, będą siedzieć. (Oklaski)

    (Głos z sali: Będą.)

    (Poseł Krystyna Skowrońska: Brawo!)

    (Poseł Krzysztof Mulawa: Jedni i drudzy tyle posadzili.)

Przebieg posiedzenia