10. kadencja, 41. posiedzenie, 1. dzień (24-09-2025)

16. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem powstania Polskiej Kolei (druki nr 1206 i 1256).

Poseł Sławomir Skwarek:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Dokładnie za rok, 24 września 2026 r., minie 100 lat od podpisania przez prezydenta Rzeczypospolitej Ignacego Mościckiego rozporządzenia powołującego do życia przedsiębiorstwo Polskie Koleje Państwowe. Jedną z pierwszych decyzji władz przedsiębiorstwa było opracowanie planów budowy nowych linii kolejowych i zakupu taboru w celu stworzenia, po latach zaborów, spójnego systemu komunikacyjnego. Aktualne do dziś.

    Uchwała stwierdza, że w II Rzeczypospolitej w społeczeństwie panowało przekonanie, że rozwinięta infrastruktura kolejowa to symbol nowoczesnego państwa. Nic dodać, nic ująć. Obecnie także, słowa są aktualne i w kontekście uchwały pozostaje żałować, ubolewać, iż prezydent Nawrocki nie ma możliwości podpisania rozporządzenia. Zapewne przyszłość polskich kolei jawiłaby się w jaśniejszych kolorach.

    Prezydencki projekt ustawy wzorowany na obywatelskim projekcie: Tak dla CPK, zawiera w sobie komponent kolejowy. Warto tę ustawę poprzeć, żeby w kolejnej uchwale rocznicowej nasi następcy nie zapisali, że lata 2024-2027 to był czas smuty dla polskich kolei. Tak już jest w przypadku PKP Cargo.

    Wrócę do historii, do lat II wojny światowej. Od listopada 1942 r. do marca 1943 r. wysiedlono brutalnie z Zamojszczyzny ok. 110 tys. osób, w tym 30 tys. dzieci. Polscy kolejarze przekazywali wiadomości o transportach dzieci wywożonych do obozów do Niemiec w bydlęcych wagonach w celu zgermanizowania. Przypomina to coś państwu? Dzięki informacji kolejarzy na stacjach postojowych ludność i kolejarze podjęli ryzyko pomocy, a nawet odbicia dzieci z Siedlec. Blisko 550 dzieci trafiło do rodzin, m.in. do Żelechowa, Łosic, Mrozów, Pilawy czy Stoczka Łukowskiego. W latach 70. ubiegłego wieku na pamiątkę tych strasznych wydarzeń kolejarze na czele z panem Henrykiem Wiechetkiem zainicjowali budowę Domu Dziecka - Pomnika Dzieci Zamojszczyzny.

    Na zakończenie chciałbym oddać hołd wszystkim polskim kolejarzom, w tym szczególnie kolejarzom lubelskim, którzy w 1980 r., 45 lat temu, w lipcu i sierpniu przeprowadzili jeden z najlepiej zorganizowanych strajków przeciwko władzy komunistycznej. Byli prekursorami wydarzeń z sierpnia 1980 r. (Dzwonek) Cześć i chwała bohaterskim polskim kolejarzom! Klub Prawo i Sprawiedliwość będzie za przyjęciem przedmiotowej uchwały w sprawie ustanowienia roku 2020 Rokiem powstania Polskiej Kolei. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia