10. kadencja, 41. posiedzenie, 1. dzień (24-09-2025)

18. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Sergiusza Piaseckiego (druki nr 1219 i 1258).

Poseł Bronisław Foltyn (tekst niewygłoszony):

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt zaprezentować stanowisko klubu Konfederacja nt. poselskiego projektu uchwały w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Sergiusza Piaseckiego.

    Czy Sergiusz Piasecki zasłużył na to, by Sejm ustanowił go patronem roku 2026? Odpowiedź nie jest prosta.

    Sergiusz Piasecki to postać wyjątkowa pod każdym względem. To przykład człowieka, który mógłby być wszystkim, tylko nie wzorem dla młodego pokolenia. Gdyby żył, to pewnie ostatnią rzeczą, jakiej by sobie życzył, byłoby to, żeby w polskim Sejmie posłowie ustanawiali rok 2026 rokiem Piaseckiego.

    Piasecki był przemytnikiem i oszustem, ale również agentem polskiego wywiadu, który został wydalony ze służby. Handlarz walutą. W II RP został skazany na karę śmierci. Karę tę zamieniono na wieloletnie więzienie. I to był moment zwrotny w życiu Sergiusza Piaseckiego. W więzieniu przeszedł przemianę duchową i stworzył dzieło genialne, przedwojenny bestseller: ˝Kochanek Wielkiej Niedźwiedzicy˝. To barwna powieść, pełna cynizmu i nihilizmu, która stała się dla Piaseckiego literacką przepustką do wolności i wiecznej sławy. W 1937 r. ˝Kochanek˝ był najczęściej kupowaną książką roku. Powieść została zekranizowana i przetłumaczona na 15 języków obcych.

    Od tego momentu mamy już do czynienia z zupełnie innym Sergiuszem Piaseckim: z wrogiem systemu, który odbiera ludziom wolność. Walczył z bronią w ręku jako członek wileńskiej AK. Sergiusz Piasecki służył również w Biurze Informacji i Propagandy (BIP), a następnie w Kierownictwie Dywersji Komendy Głównej AK (Kedyw). Został odznaczony Brązowym Krzyżem Zasługi z Mieczami w grudniu 1943 r.

    Po wojnie zamieszkał w Wielkiej Brytanii, pisał kolejne książki. Przestrzegał przed zimnym, krwiożerczym, wyrachowanym gadem rosyjskiego imperializmu i był stanowczym krytykiem twórców, którzy zdecydowali się na współpracę z komunistycznym państwem. Sergiusz Piasecki pisał po to, by pokazać prawdę o okupacji sowieckiej i niemieckiej. Surową, szczerą, bez lukru. Miał odwagę nazywać zło po imieniu. Komunizm uważał za nowotwór cywilizacji, faszyzm - za wynaturzenie, a lewicową inteligencję - za tchórzy w kapciach. Mimo całkowitego zakazu druku w PRL jego kolejne powieści biły rekordy popularności w drugim obiegu.

    Klub Konfederacja zagłosuje za przyjęciem poselskiego projektu uchwały w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Sergiusza Piaseckiego.


Przebieg posiedzenia