10. kadencja, 48. posiedzenie, 2. dzień (18-12-2025)

11. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Aktywów Państwowych Eliza Zeidler:

    Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowna Pani Poseł! W obecnej sytuacji geopolitycznej państwo polskie stoi w obliczu bezprecedensowej zmiany w europejskim i krajowym podejściu do bezpieczeństwa, suwerenności przemysłowej oraz odporności gospodarki. Transformacja przemysłowa w kierunku przemysłu obronnego i produkcji podwójnego przeznaczenia staje się w dzisiejszych czasach koniecznością, a ważnym elementem tej transformacji jest local content, czyli wykorzystanie krajowych kompetencji, zasobów i łańcuchów dostaw. Jest to także kluczowy priorytet strategiczny dla polskiej gospodarki, dąży się do zwiększenia zaangażowania polskich firm, dostawców i usługodawców w wielkie inwestycje realizowane przez spółki Skarbu Państwa. Udział komponentu krajowego to sposób na wzmocnienie polskiej suwerenności gospodarczej, budowę własnego kapitału i stworzenie trwałych fundamentów dla rozwoju kraju. Stąd też minister aktywów państwowych podjął inicjatywę powołania Zespołu do spraw Udziału Komponentu Krajowego w Kluczowych Procesach Inwestycyjnych z udziałem przedstawicieli administracji państwowej oraz największych spółek z udziałem Skarbu Państwa.

    Zespół już rozpoczął pracę nad konkretnymi rozwiązaniami. Podczas pierwszego posiedzenia zespołu powołano Agencję Rozwoju Przemysłu do pełnienia funkcji koordynatora do spraw komponentu krajowego. Local content, czyli proces zwiększania zaangażowania udziału krajowych przedsiębiorstw w projektach inwestycyjnych realizowanych przez spółki z udziałem Skarbu Państwa, przełoży się na wzrost produkcji i tworzenie miejsc pracy. To przemyślana odpowiedź na wyzwania globalnej konkurencji i potrzeby budowania w czasach napiętej sytuacji geopolitycznej suwerenności gospodarczej i gospodarczej autonomii. Ministerstwo Aktywów Państwowych tworzy warunki do maksymalnego udziału polskich firm w strategicznych inwestycjach, od offshore i energetyki jądrowej po sektor zbrojeniowy.

    Odnosząc się już konkretnie do pytań dotyczących Rafako, chciałabym wskazać, że postawienie w grudniu 2024 r. Rafako w stan upadłości jest efektem wieloletnich zaniedbań i niewłaściwych decyzji podejmowanych do 2023 r. Sytuacja spółki zaczęła się istotnie pogarszać od 2019 r. wraz z narastaniem problemów finansowych i operacyjnych wynikających z błędnych decyzji biznesowych oraz braku skutecznej strategii stabilizacyjnej. Ministerstwo Aktywów Państwowych, mając na uwadze znaczenie Rafako dla polskiego przemysłu oraz lokalnej społeczności, przez wiele miesięcy prowadziło konsultacje z potencjalnymi interesariuszami w celu wypracowania rozwiązania umożliwiającego kontynuację działalności Rafako. Ich efektem było zawarcie w kwietniu 2025 r. pomiędzy Agencją Rozwoju Przemysłu, Towarzystwem Finansowym Silesia oraz Polimex Mostostal warunkowej umowy inwestycyjnej zakładającej realizację wspólnego projektu przejęcia kluczowych aktywów i kompetencji upadającej spółki Rafako. Po utworzeniu przez wskazane trzy podmioty wspólnego podmiotu pn. RFK sp. z o.o. opracowano model biznesowy zakładający wejście w nowe strategiczne sektory gospodarki poprzez dzierżawę lub zakup wybranych aktywów po Rafako, z wykorzystaniem unikalnych kompetencji i zasobów Rafako, w szczególności w obszarze rozwiązań stalowych. Działalność RFK nie tylko zabezpieczy miejsca pracy, ale także zaktywizuje regionalnych dostawców i usługodawców, przyczynając się do wzmocnienia konkurencyjności całego śląskiego przemysłu.

    Aktywa Rafako są obecnie objęte postępowaniem upadłościowym prowadzonym przez wyznaczonego przez sąd syndyka, który aktualnie sprawuje kontrolę nad całym majątkiem Rafako. Rolą syndyka jest zabezpieczenie i następnie spieniężenie majątku Rafako w celu zaspokojenia wierzycieli. Czynności syndyka nadzorowane są przez radę wierzycieli oraz sędziego komisarza. Wobec powyższego do czasu zakończenia postępowania upadłościowego właścicielem aktywów nie może być spółka RFK ani żaden inny podmiot.

    RFK podejmuje wszelkie możliwe działania zmierzające do maksymalnego wykorzystania istniejącego potencjału przemysłowego dawnego Rafako. I tak np. niemal 98% obecnego stanu osobowego spółki RFK to osoby, które uprzednio zostały zwolnione w ramach zwolnień grupowych w Rafako. Spółka RFK wykorzystuje znaczną część majątku dawnego Rafako i rozpoczęła czynności produkcyjne w zakresie realizacji kontraktów z odbiorcami z branży zarówno zbrojeniowej, jak i budowlano-infrastrukturalnej. Jednym z głównych odbiorców produktów wytwarzanych przez RFK przy wykorzystaniu potencjału dawnego Rafako jest PGZ, przy czym docelowo zakłada się realizację zleceń obejmujących produkcję podzespołów wykorzystywanych przy montażu pojazdów. Należy również wspomnieć, że spółka RFK w ostatnim okresie uzyskała status certyfikowanego dostawcy kluczowych elementów produkcyjnych dla PGZ.

    To, o czym pani poseł wspomniała - czynności podjęte przez ARP i RFK doprowadziły do podpisania w dniu 14 października tego roku listu intencyjnego pomiędzy Polską Grupą Zbrojeniową, Jelcz sp. z o.o., ARP oraz RFK. Celem listu było potwierdzenie intencji stron co do zamiaru rozpoczęcia współpracy w celu przygotowania i przeprowadzenia działań zmierzających do wypracowania oraz realizacji najkorzystniejszego dla stron wariantu zagospodarowania aktywów produkcyjnych przedsiębiorstwa Rafako, z uwzględnieniem interesu ekonomicznego zarówno RFK, jak i Jelcz. Należy podkreślić, że PGZ oraz Jelcz prowadzą obecnie szczegółowe analizy ekonomiczno-finansowe oraz techniczne, które nadadzą ostateczny kształt planowanej inwestycji w Raciborzu. PGZ przy wsparciu ARP, RFK oraz syndyka prowadzi obecnie działania, które w jak najkrótszym terminie doprowadzą do przejęcia całości aktywów Rafako i ich samodzielnego zagospodarowania przez PGZ, oczywiście w ramach toczącego się postępowania upadłościowego.

    ARP i RFK prowadziły również rozmowy z innymi zainteresowanymi podmiotami. W wyniku przeprowadzonych analiz stwierdzono, że deklaracja pełnego wykorzystania aktywów po dawnym Rafako na potrzeby produkcyjne PGZ jest najbardziej optymalnym rozwiązaniem z punktu widzenia interesu państwa. PGZ nie wyklucza włączenia w proces zagospodarowania nieruchomości innych podmiotów z grupy PGZ ze względu na atrakcyjne parametry części infrastruktury, np. z uwagi na wysokość hal zlokalizowanych na tej nieruchomości. Jednocześnie informacja (Dzwonek) o tym, że PGZ zainteresowany jest całością, jest bardzo dobrą informacją, ponieważ jak wszyscy wiemy, sektor obronny aktualnie jest jednym z prężnie rozwijających się sektorów, z zapewnionym odpowiednim finansowaniem.

    Należy jednoznacznie podkreślić, że w ramach wykorzystania potencjału dawnego Rafako nigdy nie było planowane ani komunikowane wykorzystanie tych zasobów na potrzeby działalności Rafamet SA w restrukturyzacji. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia