10. kadencja, 48. posiedzenie, 2. dzień (18-12-2025)
11. punkt porządku dziennego:
Pytania w sprawach bieżących.
Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Małgorzata Baranowska:
Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowne Panie Posłanki! Szanowni Panowie Posłowie! Na początku chciałabym przedstawić państwu rzetelną informację na temat finansowania kształcenia młodocianych pracowników oraz aktualną sytuację związaną z refundacją wynagrodzeń młodocianych ze środków Funduszu Pracy. Po pierwsze, pragnę z całą mocą podkreślić, że środki przeznaczone na wsparcie kształcenia młodocianych pracowników w ostatnich latach systematycznie i bardzo wyraźnie rosną. W planie finansowym Funduszu Pracy na rok 2026 zabezpieczono na ten cel ponad 1,5 mld zł. W tej kwocie 900 mln zł przeznaczono na refundację wynagrodzeń młodocianych pracowników, 582,5 mln zł na dofinansowanie kosztów ich kształcenia, 11 mln zł na dofinansowanie kształcenia praktyk absolwenckich oraz 50 mln zł na przygotowanie, przeprowadzenie egzaminów potwierdzających kwalifikacje zawodowe. Jest to kwota wyższa niż w roku 2025, jednocześnie niemal o 500 mln zł wyższa niż środki przeznaczone w 2024 r. i o 700 mln zł wyższa niż w 2023 r. Te dane jednoznacznie pokazują skalę zaangażowania państwa w rozwój kształcenia zawodowego młodych ludzi oraz wsparcie pracodawców, którzy podejmują się tego zadania.
Pragnę zauważyć, że każdy pracodawca, który zawarł z młodocianym pracownikiem umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego po zakończeniu 3-letniego okresu kształcenia, otrzyma dofinansowanie na zasadach określonych w art. 122 ustawy - Prawo oświatowe. Instrument ten ma charakter obligatoryjny, a wydatki na ten cel są ponoszone do wysokości potrzeb. W tym obszarze w ostatnim czasie wprowadzono istotne zmiany wychodzące naprzeciw postulatom pracodawców, w tym rzemieślników. Zwiększono kwoty dofinansowania, a także uproszczono zasady ich wypłaty, rezygnując z obowiązku zdania egzaminu jako warunku otrzymania pełnej kwoty wsparcia. Jak wspomniałam na wstępie, zabezpieczyliśmy na ten cel 582,5 mln zł.
Jednocześnie pragnę jasno wyjaśnić przyczynę obecnej sytuacji, w której Ochotnicze Hufce Pracy czasowo wstrzymały zawieranie nowych umów o refundację wynagrodzeń młodocianych pracowników. Decyzja ta nie jest arbitralna ani uznaniowa. Wynika ona wprost z obowiązujących przepisów ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Zgodnie z tymi przepisami wnioski o refundację są rozpatrywane według kolejności wpływu do momentu wyczerpania limitu środków określonych w planie finansowym Funduszu Pracy. Limit ten na rok 2026 w zakresie refundacji wynagrodzeń wynosi 900 mln zł.
Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na istotne zmiany kosztowe, jakie zaszły w ostatnich latach. Wynagrodzenia młodocianych pracowników są powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem w gospodarce narodowej. Dodatkowo w ostatnich latach nastąpiła znacząca podwyżka minimalnych stawek wynagrodzenia młodocianych. W efekcie koszty refundacji z roku na rok istotnie rosną. Dla porównania w 2021 r. na refundację wydatkowano 372 mln zł, a w 2025 r. wydatki sięgają już ponad 980 mln zł.
Szanowni Państwo! Jako Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na bieżąco monitorujemy sytuację i rozpoczęliśmy już działania, które zmierzają do zwiększenia limitów środków przeznaczonych na refundację wynagrodzeń młodocianych pracowników. W tej sprawie zwróciliśmy się już do ministra finansów i gospodarki i będziemy kontynuować dialog do momentu uzyskania satysfakcjonujących rezultatów tego dialogu. Naszym celem jest, aby pracodawcy otrzymali wsparcie, a system kształcenia zawodowego młodocianych mógł funkcjonować w sposób stabilny, przewidywalny i bezpieczny finansowo. Zapewniam Wysoką Izbę, że kwestia ta pozostaje jednym z najważniejszych priorytetów resortu, ponieważ inwestycja w młodych pracowników, w kształcenie zawodowe, branżowe jest inwestycją w przyszłość polskiego rynku pracy i gospodarki. Dziękuję za uwagę.
Przebieg posiedzenia