10. kadencja, 48. posiedzenie, 2. dzień (18-12-2025)

25. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1937).

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów Jurand Drop:

    Panie Marszałku! Panie Posłanki! Panowie Posłowie! Wysoka Izbo! Przedłożony projekt ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających oraz niektórych innych ustaw ma na celu uporządkowanie i doprecyzowanie ram prawnych regulujących funkcjonowanie sektora bankowości spółdzielczej. Proponowane rozwiązania zakładają usunięcie zbędnych obciążeń administracyjnych oraz dalsze wzmacnianie bezpieczeństwa tego segmentu rynku. Jednocześnie projekt stanowi odpowiedź na postulaty zgłoszone przez sektor w ramach inicjatyw deregulacyjnych.

    Projektowana ustawa przewiduje utworzenie zgromadzenia prezesów jako drugiego organu zrzeszenia. Aktualnie w przepisach funkcjonuje jeden organ: rada zrzeszenia, natomiast zgromadzenie prezesów będzie odpowiedzialne za podejmowanie decyzji w sprawach istotnych dla zrzeszenia banków, a rada zrzeszenia, podobnie jak to jest w tym momencie, będzie organem opiniodawczo-doradczym. Dlaczego to robimy? Wprowadzenie regulacji usprawni proces wdrażania zmian do umowy zrzeszenia. Nie będzie wymagane, tak jak obecnie, podpisywanie aneksu do umowy zrzeszenia przez każdy zrzeszony bank, natomiast zmiany w umowie zrzeszenia będą opiniowane przez radę zrzeszenia, czyli przez obecnie funkcjonujący organ, a następnie uchwalane przez zgromadzenie prezesów. Ponieważ wszyscy prezesi biorą udział w zgromadzeniu prezesów, każdy bank jest reprezentowany. Po zatwierdzeniu przez KNF umowa zrzeszona będzie wiążąca dla wszystkich banków zrzeszonych. To jest jeden obszar uproszczeń w prawie o bankach spółdzielczych, jak to w skrócie nazywam.

    Drugą sprawą jest zniesienie obowiązku wieloletniego przechowywania i przekazywania na żądanie KNF informacji o kredytach, pożyczkach, gwarancjach i poręczeniach udzielonych udziałowcom, co zredukuje obciążenia administracyjne, natomiast nie spowoduje uszczerbku dla skuteczności nadzoru, który jest sprawowany przez KNF. Większość klientów banków spółdzielczych ma również status udziałowca, to jest cała logika funkcjonowania bankowości spółdzielczej. W związku z tym niezasadne jest przechowywanie informacji o udzielonych kredytach aż do ustania członkostwa, czyli akurat w tym sektorze jest to np. aż do śmierci.

    (Poseł Krystyna Skowrońska: Albo wypowiedzenia.)

    Albo do wypowiedzenia, dokładnie. I to jest druga rzecz, ten obowiązek przechowywania i tak naprawdę duplikowania przechowywanych dokumentów.

    Trzecia sprawa to jest zapewnienie objęcia wszystkich banków spółdzielczych równymi zasadami uczestnictwa w konsorcjach bankowych. W statucie banku spółdzielczego określony jest obecnie obszar - i to obszar geograficzny: powiaty, województwa - na jakim bank może działać. Obowiązujące przepisy przewidują odstępstwo, umożliwiając bankom spółdzielczym, których kapitał założycielski nie przekracza 5 mln euro, współkredytowanie klientów również spoza obszaru ich działalności, jeśli są członkami, uczestnikami konsorcjów bankowych.

    Jednocześnie banki, których kapitał założycielski wnosi co najmniej 5 mln euro - czyli to jest w drugą stronę - a więc 5 mln euro i powyżej, co do zasady mogą działać na terenie całej Polski. Tracą tę możliwość przed dokonaniem rozszerzenia obszaru działalności w statucie mimo posiadania większego potencjału kapitałowego. W efekcie dochodzi tutaj do nierównego traktowania tych dwóch rodzajów banków, tego z kapitałem poniżej 5 mln euro i tego powyżej 5 mln euro. Prawdę mówiąc, przez lata zwracano uwagę na to nierówne traktowanie banków spółdzielczych. Projektowana ustawa eliminuje tę nierówność.

    Następna zmiana polega na tym, że projektowana nowelizacja nadaje jednostce zarządzającej systemem ochrony lub bankowi zrzeszającemu uprawnienia do transakcji subpartycji.

    (Poseł Krystyna Skowrońska: Subpartycypacji.)

    Subpartycypacji, przepraszam, już godz. 21. Rozwiązanie to pozwoli systemom ochrony na szybsze i sprawniejsze udzielanie pomocy bankom potrzebującym wsparcia.

    Projektowana ustawa doprecyzowuje także zasady prowadzenia polityki rachunkowości w funduszach pomocowych systemów ochrony oraz w funduszu stabilizacyjnym Krajowej Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo-Kredytowej, co ma na celu zapewnienie przejrzystości finansowej tych podmiotów oraz zwiększenie skuteczności realizowania celów pomocowych.

    Ponadto jest jeszcze jedna zmiana. Projekt uchyla przepisy dotyczące zrzeszenia zintegrowanego, które były w prawie, natomiast przez 20 lat nie znalazły zastosowania w praktyce. Widać, że są zbędne, skoro nikt tego nie wykorzystuje. Usuwamy te zbędne przepisy.

    Wysoka Izbo! Zwracając się o poparcie przedłożonego projektu, chciałbym w imieniu rządu wyrazić przekonanie, że uchwalenie przyczyni się do zrównoważonego rozwoju sektora bankowości spółdzielczej, wzmocni jego stabilność i bezpieczeństwo i że te zmiany, które są zmianami upraszczającymi, są potrzebne i przydatne dla systemu banków spółdzielczych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)


Przebieg posiedzenia