10. kadencja, 50. posiedzenie, 1. dzień (21-01-2026)

Oświadczenia.

Poseł Wioletta Maria Kulpa:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dziś chcę przypomnieć o jednym z najbardziej dramatycznych, ale też najbardziej heroicznych momentów historii naszego narodu: o wydarzeniu związanym z powstaniem styczniowym, które trwało w latach 1863 i 1864 na ziemi płockiej.

    Powstanie to ogłoszone 22 stycznia 1863 r. w odpowiedzi na represje rosyjskie oraz narastające dążenie Polaków do wolności stało się największym zrywem narodowym XIX w. przeciw zaborcom. Na Mazowszu kluczową rolę odegrał gen. Zygmunt Padlewski, oficer wykształcony w renomowanych szkołach wojskowych, członek Komitetu Centralnego Narodowego i dowódca wojskowy. Po wybuchu powstania został mianowany naczelnikiem wojennym województwa płockiego i prowadził działania powstańcze w lasach kurpiowskich, pod Myszyńcem, Drążdżewem i Radzanowem, próbując przeciwstawić się znacznie liczniejszym i lepiej uzbrojonym wojskom carskim. Jednak los okazał się dla niego okrutny. Po serii walk (Dzwonek) Padlewski został aresztowany 21 kwietnia 1863 r. na ziemi dobrzyńskiej. Umieszczono go w więzieniu w Płocku, gdzie 15 maja, w wieku zaledwie 27 lat, stanął przed sądem carskim i został skazany na śmierć przez rozstrzelanie.

    Świadectwa z tamtych dni mówią o niezwykłym szacunku, jakim darzyli go mieszkańcy Płocka. Kobiety i mężczyźni, przeważnie cywile, w dzień egzekucji obsypali trasę jego ostatniej podróży kwiatami: bukietami róż i fiołkami. Ta scena, kiedy droga Padlewskiego na miejsce stracenia była usłana kwiatami, jest do dziś symbolem pamięci rodaków o tych, którzy oddali życie za wolną Polskę, i wdzięczności dla nich. W miejscu jego egzekucji stoją dziś pamiątkowe obeliski i krzyże, a jego imię noszą ulice, szkoły i instytucje. To świadczy o pamięci i naszym obowiązku oddawania hołdu patriotom, którzy nie wahali się poświęcić wszystkiego dla ojczyzny.

    Niech pamięć o bohaterach powstania styczniowego, w tym o generałach takich jak Padlewski, będzie dla nas przestrogą i inspiracją, że niepodległość i wolność są wartościami niezbywalnymi, których obrona jest naszym obowiązkiem wobec historii i przyszłych pokoleń. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia