10. kadencja, 57. posiedzenie, 1. dzień (12-05-2026)

1. punkt porządku dziennego:

Przedstawiony przez Prezydium Sejmu projekt uchwały w sprawie uczczenia pamięci ofiar przewrotu majowego 1926 roku (druk nr 2545).

Poseł Piotr Zgorzelski:

    Bardzo dziękuję, panie marszałku.

    ˝Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie uczczenia pamięci ofiar przewrotu majowego 1926 roku

    W stulecie przewrotu majowego, przypadające 12 maja 2026 roku, Sejm Rzeczypospolitej Polskiej oddaje hołd wszystkim ofiarom tych dramatycznych wydarzeń.

    Wydarzenia 1926 roku rozegrały się w warunkach głębokiego kryzysu politycznego i społecznego młodego państwa polskiego, a rozpoczęte działania miały według ich inicjatorów stanowić manifestację polityczną, która dopiero w toku wydarzeń przerodziła się w zbrojne starcie.

    Dziś pochylamy głowy przed 379 ofiarami bratobójczych walk - żołnierzami wiernymi przysiędze oraz 164 cywilami, którzy stali się bezbronnymi świadkami narodowego dramatu.

    Tamte dni były raną zadaną młodej Rzeczypospolitej: Polak wystąpił przeciw Polakowi, a spór polityczny rozstrzygnięto przemocą, podważając fundamenty demokracji i państwa prawa.

    Krew ofiar woła do sumień potomnych, przypominając, że nienawiść, pogarda i lekceważenie konstytucji prowadzą naród ku przepaści, z której trudno powrócić.

    Niech pamięć o ofiarach będzie dla nas przestrogą, że żadna władza i żadna racja polityczna nie są warte rozlewu bratniej krwi ani rozdarcia wspólnoty. Historia zamachu majowego pokazuje, do jakich tragedii prowadzą skrajne podziały polityczne, język nienawiści, delegitymizowanie przeciwników i podważanie instytucji demokratycznych.

    Demokracja nie jest dana raz na zawsze - wymaga nieustannej troski, dialogu, odpowiedzialności i poszanowania prawa.

    Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, odwołując się do doświadczeń sprzed 100 lat, apeluje do wszystkich uczestników życia publicznego o umiar, szacunek dla konstytucji, prawa i gotowość do budowania wspólnoty ponad podziałami. Pamięć o ofiarach przewrotu majowego zobowiązuje współczesnych do obrony wartości stanowiących fundament suwerennej i bezpiecznej Polski oraz do troski o jedność wspólnoty narodowej˝. (Oklaski)

    (Głos z sali: Brawo!)

Przebieg posiedzenia