10. kadencja, 58. posiedzenie, 2. dzień (28-05-2026)
21. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Spraw Zagranicznych o komisyjnym projekcie uchwały z okazji 250. rocznicy powstania Stanów Zjednoczonych Ameryki (druki nr 2491 i 2568).
Poseł Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony):
Stanowisko
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Rozpatrujemy dziś projekt uchwały z okazji 250. rocznicy powstania Stanów Zjednoczonych Ameryki, dotyczący relacji polsko-amerykańskich. To dobra okazja, żeby spojrzeć nie tylko na historię Stanów Zjednoczonych, ale także na bardzo długą i ważną historię relacji polsko-amerykańskich.
Projekt przypomina o deklaracji niepodległości z 1776 r., o ideach wolności, praw obywatelskich oraz przekonaniu, że władza pochodzi od narodu. Przypomina również o wspólnych historycznych doświadczeniach oraz postaciach takich jak Tadeusz Kościuszko i Kazimierz Pułaski, którzy uczestniczyli w walce o niepodległość Stanów Zjednoczonych.
Trudno nie zauważyć, że relacje polsko-amerykańskie przez wiele lat miały ogromne znaczenie dla bezpieczeństwa Polski, naszej pozycji międzynarodowej oraz rozwoju współpracy gospodarczej i militarnej. Projekt uchwały podkreśla także rolę Stanów Zjednoczonych we wsparciu przemian demokratycznych po 1989 r. oraz znaczenie USA dla przystąpienia Polski do NATO. To element naszej współczesnej historii, którego również nie można pomijać.
Jednocześnie przy takich uchwałach warto zachować spokojny i wyważony ton. Bo relacje międzynarodowe nigdy nie są całkowicie proste ani jednostronne. Historia współpracy polsko-amerykańskiej to z jednej strony wspólne wartości, bezpieczeństwo i wieloletni sojusz, ale z drugiej strony także momenty sporów, różnic interesów czy rozczarowań po obu stronach. Właśnie dlatego byłoby dobrze, gdyby tego typu uchwały były przede wszystkim wyrazem szacunku dla historii oraz współpracy między narodami, a nie próbą tworzenia idealizowanego obrazu polityki międzynarodowej.
Warto też zwrócić uwagę na bardzo ważny fragment projektu dotyczący Polonii amerykańskiej. Miliony Polek i Polaków przez dekady budowały swoją codzienną pracą siłę Stanów Zjednoczonych, jednocześnie zachowując więź z Polską i wspierając działania na rzecz polskiej niepodległości. To również ważna część wspólnej historii naszych państw.
Dlatego dobrze, że Sejm chce dziś podkreślić znaczenie tych relacji oraz przypomnieć wspólne doświadczenia historyczne.
Przebieg posiedzenia