10. kadencja, 60. posiedzenie, 1. dzień (17-06-2026)

6. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz ustawy o grach hazardowych (druki nr 2597 i 2641).

Poseł Marcin Skonieczka:

    Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu odnośnie do projektu ustawy o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz ustawy o grach hazardowych.

    Na początku warto przypomnieć, jak ogromne znaczenie dla funkcjonowania naszego państwa ma trzeci sektor. Organizacje pozarządowe nie są dodatkiem do państwa ani do samorządu. Są jednym z filarów społeczeństwa obywatelskiego i praktycznym urzeczywistnieniem konstytucyjnej zasady pomocniczości. Jak napisano w uzasadnieniu, w Polsce funkcjonuje ok. 102 tys. organizacji pozarządowych. Zrzeszają one od 7 mln do nawet 10 mln osób. To ogromny kapitał społeczny. Te organizacje wykonują bardzo różne i potrzebne zadania. Pomagają innym, np. osobom z niepełnosprawnościami, organizują wydarzenia kulturalne, sportowe, pomagają seniorom, zajmują się edukacją. To są też wspomniane już OSP, KGW, organizacje, które dbają o praworządność, które patrzą władzy na ręce. To są kluby sportowe itd. Naprawdę katalog i zakres tych działań jest bardzo duży. Osobiście mogę powiedzieć, że wyrastam z sektora pozarządowego. 8 lat pracowałem w organizacjach pozarządowych. Zajmowałem się początkowo organizacją wymian młodzieżowych i współpracą z młodzieżą. Później to była budowa sieci internetowej na obszarach wiejskich i rozwój cyfrowej wsi. Można więc powiedzieć, że organizacje pozarządowe mnie ukształtowały, za co jestem wdzięczny. Uważam, że trzeba je wspierać w jak największym zakresie. Ustawa, nad którą dzisiaj procedujemy, temu właśnie służy. Ma ona wzmocnić potencjał tych organizacji, uprościć różnego rodzaju procedury, ułatwić ich działalność.

    Tak jak już było wspomniane, pierwsza kwestia dotyczy wkładu własnego. Ogólnie można takim organizacjom zlecać zadania w dwóch formach: albo w formie powierzenia zadania, albo w formie wspierania realizacji zadania. Jeśli chodzi o powierzenie zadania, to organ, który je powierza, wspiera je finansowo w 100%. Natomiast jeśli chodzi o wspieranie realizacji zadania, to część instytucji wymaga finansowego wkładu własnego. Co do zasady było to wymagane. A więc ta ustawa to upraszcza i reguluje, że będzie można żądać wkładu rzeczowego i osobowego. Organizacja pozarządowa nie będzie zatem musiała wnosić wkładu finansowego, jeżeli tak oczywiście grantodawca sobie wymyśli. A więc tak jak powiedziałem, będzie możliwość uproszczenia i zlikwidowania wątpliwości interpretacyjnych.

    Kolejna sprawa to zwiększenie wartości małych grantów. Jest to forma bardzo prosta, bardzo wygodna i korzystna zarówno dla instytucji, jak i dla organizacji. Jak było powiedziane, będzie to zwiększone z 10 tys. do 20 tys., a limity roczne na organizację - z 20 tys. do 40 tys. Zniesiony będzie również wymóg, zgodnie z którym zadanie może trwać maksymalnie 90 dni. Dziwię się przedstawicielom Konfederacji, że są przeciwko temu rozwiązaniu, bo to jest uproszczenie procedur. Bardzo często na tej mównicy mówicie o tym, że państwo powinno być proste i że powinno być jak najmniej procedur, jak najmniej biurokracji, a dzisiaj, kiedy rząd proponuje uproszczenie i likwidację pewnych barier, to mówicie, że jesteście przeciwko. To jest zupełnie sprzeczne z tym, co deklarujecie na co dzień.

    Kolejna ważna zmiana dotyczy katalogu zadań. Jak już mówiono, dochodzi tu praca z młodzieżą. Do tej pory można było oczywiście wykonywać działania na rzecz dzieci i młodzieży, ale nie było wprost tego zapisu o pracy z młodzieżą, a wiele organizacji pozarządowych się tego domagało, więc zostanie to uregulowane.

    Bardzo ważną kwestię w mojej ocenie stanowi dodanie do katalogu obrony cywilnej. Dzisiaj, kiedy 0,3% PKB przeznaczamy na działania związane z ochroną ludności i obroną cywilną, wpisanie tego zadania obrony cywilnej do katalogu zadań umożliwi zlecanie tego typu zadań również organizacjom pozarządowym, co jest naturalne. Do tej pory tego brakowało, a wydaje się, że to po prostu musi być. Oceniam tę propozycję bardzo dobrze.

    Jeśli chodzi o inne rozwiązania, to jak już mówiono, będzie wprowadzony Dzień Społeczeństwa Obywatelskiego. Czy to będzie 24 kwietnia czy inna data, to jest już mniej istotne, natomiast ważne, że taki dzień powstanie. To się fajnie układa, bo 11 marca będziemy mieli Dzień Sołtysa, 24 kwietnia - Dzień Społeczeństwa Obywatelskiego, a 27 maja - Dzień Samorządu Terytorialnego, więc co miesiąc będziemy mieli ważne wydarzenie.

    Jeśli chodzi o ustawę, to Klub Parlamentarny Centrum oczywiście w pełni popiera proponowane regulacje. Jesteśmy za zmniejszaniem biurokacji, za wspieraniem organizacji pozarządowych, a te regulacje w tym kierunku właśnie zmierzają. (Dzwonek) Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia