10. kadencja, 60. posiedzenie, 1. dzień (17-06-2026)

5. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów oraz ustawy - Prawo o ruchu drogowym (druki nr 2498 i 2639).

Poseł Paweł Śliz:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polska 2050 mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów oraz ustawy - Prawo o ruchu drogowym, zawartego w druku nr 2498.

    Ten problem z pozoru wydaje się nam problemem tylko technicznym, wręcz biurokratycznym, ale tak naprawdę od wielu, wielu lat dławi nasze sądownictwo rejestrowe. Wyobraźmy sobie taką absurdalną sytuację. Zgodnie z obowiązującym prawem zastaw rejestrowy wygasa automatycznie po upływie 20 lat. Mimo to to po stronie sądu nadal istnieje twardy obowiązek wydania i doręczenia stronom formalnego postanowienia o jego wykreśleniu. Jak państwowy aparat ma skutecznie zrobić to po upływie dwóch dekad. Jest to niezwykle trudne, bo przecież strony zmieniają adresy, nie informują o tym sądów, przedsiębiorstwa znikają, obywatele umierają. W efekcie sąd odbija się od ściany, referendarze tracą czas na poszukiwanie właściwych adresów, a postępowania kończą się zawieszeniem lub umorzeniem bez jakiegokolwiek merytorycznego rezultatu. To z jednej strony potężny zator administracyjny, ale z drugiej utrzymywanie w państwowych rejestrach szkodliwej fikcji prawnej.

    Co zatem proponuje nowelizacja? Przede wszystkim rozwiązania zdroworozsądkowe i oparte na prostej zasadzie: wygasły po 20 latach zastaw będzie od teraz uznawany za wykreślony z mocy prawa. Sąd nie będzie już musiał wydawać w tej sprawie zbędnego postanowienia i nie będzie musiał prowadzić żmudnej procedury w samym rejestrze. Zamiast tego referendarz zarządzi jedynie techniczną adnotację w systemie, że zastaw wygasł i uważa się go za wykreślony. Szybko, nowocześnie i bez niepotrzebnego obciążania urzędników i sędziów.

    Oczywiście projektodawca szanuje również wolę stron, bo jeżeli zastawca i zastawnik uznają, że chcą, aby ten zastaw utrzymać na czas dłuższy, będą mieli do tego pełne prawo. Wystarczy, że złożą do rejestru zmianę umowy zastawniczej, przedłużając go na maksymalne 10 lat. Nowelizacja porządkuje również przepływ informacji. To jest bardzo ważne. Centralna informacja o zastawach rejestrowych będzie korzystać z tych systemowych adnotacji przy wydawaniu zaświadczeń. Z kolei dane o wydawaniu zarządzenia o wygaśnięciu zastawu zasilą centralną ewidencję pojazdu, czyli CEPiK. Wprowadzono też obowiązek niezwłocznego informowania organów prowadzących rejestry statków powietrznych oraz praw własności przemysłowej, jeśli wygasły zastaw dotyczył właśnie tych wartości.

    Nowe przepisy mają na celu usprawnienie funkcjonowania rejestru zastawów oraz wzmocnienie domniemań związanych z tym rejestrem. Rozwiązania te bez wątpienia wpłyną pozytywnie na bezpieczeństwo obrotu prawnego, likwidację fikcji prawnej, która obecnie istnieje, i na zatory w sądach. Z powyższych względów Klub Parlamentarny Polska 2050 popiera omawianą ustawę. Dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia