10. kadencja, 63. posiedzenie, 3. dzień (31-07-2026)
30. punkt porządku dziennego:
Pytania w sprawach bieżących.
Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia Tomasz Maciejewski:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowni Państwo! Państwo Posłowie! Jasno chcę powiedzieć: nie ma decyzji Ministerstwa Zdrowia o wstrzymaniu jakichkolwiek programów lekowych i nie ma zagrożenia dla pacjentów objętych leczeniem w tych programach. Finansowanie terapii lekowych pozostaje prioryterem Narodowego Funduszu Zdrowia i Ministerstwa Zdrowia. To finansowanie terapii lekowych odbywa się właśnie bądź przez Narodowy Fundusz Zdrowia, bądź przez Fundusz Medyczny.
W debacie publicznej pojawiły się informacje sugerające ograniczenie tejże dostępności. Obecnie finansujemy 142 programy lekowe, tj. 101 programów nieonkologicznych i 41 onkologicznych. W tym są choroby rzadkie. Mamy jeden z najbardziej rozbudowanych systemów dostępu do innowacyjnych terapii w historii polskiej ochrony zdrowia. W 2025 r. wartość wydatków na ten cel wyniosła 15,9 mld zł, a w 2026 zabezpieczono kwotę 16,8 mld, czyli blisko 1 mld więcej niż w roku ubiegłym. Dodatkowo w lipcu tego roku Narodowy Fundusz Zdrowia zwiększył środki przeznaczone na programy lekowe, chemioterapię o kolejne 566 mln, by sfinansować świadczenia wykonane ponad pierwotnie zakontraktowaną wartość programów lekowych. Co pół roku jest wypłacane na umowy, zgodnie z zapisami umownymi, blisko 8 mld zł. Te pieniądze są wypłacane regularnie, comiesięcznie, zgodnie z rozliczeniami szpitalnymi. Tak że to pokazuje, że nie ogranicza się finansowania programów lekowych, lecz zwiększa się nakłady. W roku 2025 programami lekowymi było objętych 337 tys. pacjentów, a w połowie tego roku już jest to 315 tys. pacjentów objętych programami lekowymi. Średnio liczba pacjentów objętych programami lekowymi rośnie o 30% rok do roku. Oczywiście szczególnie istotne jest to, że programy dotyczą ludzi najciężej chorych, osób z chorobą nowotworową, oczywiście tak jak już tu padło, ze stwardnieniem rozsianym, z rdzeniowym zanikiem mięśni, mukowiscydozą, ciężką astmą i wieloma innymi schorzeniami.
Padły również pytania o mniejszą liczbę decyzji refundacyjnych w roku 2026. Tempo obejmowania refundacją nowych technologii jest również zależne od tego, jak są one opracowywane. Producenci leków występują o refundację tych preparatów. Nie zawsze to, że leki są dostępne, powoduje ze strony producentów, dostawców wystąpienie również o refundację w naszym kraju.
Naszym celem jest zabezpieczenie przede wszystkim bezpiecznych terapii naszym pacjentom, wprowadzenie takich rozwiązań, które są w pełni bezpieczne i gwarantują bezpieczeństwo. Niektóre z terapii bywają zaaprobowane, dopuszczone do użytku w innych krajach, a w Europie nie, i w tej sytuacji jesteśmy zobligowani zgodnie z przepisami prawa zastosować się do tego.
Oczywiście programy lekowe i ostatnie lata to jest rozwój refundacji bardzo nowoczesnych terapii w chorobach onkologicznych i chorobach rzadkich. Ten kierunek jest niezmienny. Cały czas analizujemy i zapoznajemy się z nowymi technologiami medycznymi i wprowadzamy je zgodnie z zasadami refundacyjnymi do codziennego użytku. A niektóre z tych terapii w zakresie terapii wyjątkowej innowacyjności są prowadzone poprzez ratunkowy dostęp do terapii lekowych bądź w ramach Funduszu Medycznego. Tak że pamiętajmy, że finansowanie programów lekowych odbywa się w ramach jasno określonych przepisów prawa, planów finansowych, jednocześnie fundusz bezpośrednio współpracuje ze świadczeniodawcami i zwiększa wartości umów tam, gdzie są one potrzebne, wykonując dotychczas, zawsze rozliczając nadwykonania w programach lekowych tak za rok 2025, jak i już w tej chwili za I kwartał roku 2026. Natomiast jeżeli chodzi o tych wszystkich pacjentów, którzy byli zgodnie z umową włączeni do programów, to to jest płacone na bieżąco. Nadlimitowe świadczenia płacone są zgodnie z procesem przyjętym w NFZ. Dziękuję bardzo.
Przebieg posiedzenia