10. kadencja, 65. posiedzenie, 2. dzień (16-09-2026)

14. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki o poselskim projekcie ustawy o wychowaniu patriotycznym zmieniającej niektóre ustawy (druki nr 671 i 2881).

Poseł Elżbieta Duda:

    Jakaś kartka tu jest.

    (Poseł Dariusz Piontkowski: Dziękuję.)

    Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Rozwój Plus na temat poselskiego projektu ustawy o wychowaniu patriotycznym zmieniającego niektóre ustawy, druki nr 671 i 2881.

    Pomysł świadomego kształtowania postaw patriotycznych jest dobrym, nawet powiedziałabym: bardzo dobrym i oczekiwanym, niezbędnym kierunkiem. Jan Zamoyski mówił: takie będą Rzeczypospolite, jakie ich młodzieży chowanie. Ale w projekcie ustawy już samo pojęcie patriotyzmu budzi zastrzeżenia. Kładzie on większy nacisk na walkę, a mniejszy na pracę, zwłaszcza na pracę u podstaw. W projekcie ustawy brakuje rozwijania wiedzy i wychowania patriotycznego. Pominięto zasadnicze cele edukacji, takie jak rozwijanie wiedzy, umiejętności, wychowania i kształcenia, rozwijanie zainteresowania nauką, samodzielnej nauki, krytycznego myślenia. Ponadto utożsamianie wychowania patriotycznego ze szkoleniem wojskowym przy jednoczesnym ograniczeniu nauk humanistycznych nie powinno mieć miejsca.

    Ustawa nie obejmuje kwestii fundamentalnego działania w kształtowaniu postaw, w tym postaw patriotycznych. Można powiedzieć, że ustawa marginalizuje aspekt wychowania patriotycznego. Jakiekolwiek decyzje dotyczące czy to prostszej organizacji, najprostszej organizacji wycieczek, ich programu, a także wyboru miejsc związanych np. z polskimi tradycjami wolnościowymi czy materialnym i niematerialnym dziedzictwem narodowym nie powinny zapadać centralnie. Decydować powinien nauczyciel, rada rodziców, samorząd uczniowski, a nie organ administracyjny. To jest prosta droga do destabilizacji systemu edukacji.

    Powołanie Komisji Edukacji Narodowej powinno mieć charakter ponadpartyjny, czego nie widzę w tym projekcie ustawy, oparty głównie na opinii środowisk oświatowych.

    Tak więc przedstawiony projekt ustawy, mimo wprowadzonych poprawek, nie spełnia wymogów dotyczących merytorycznego uzasadnienia wychowania patriotycznego, a prowadzi do upolitycznienia całego procesu.

    Wychowanie patriotyczne i edukacja obywatelska mają fundamentalne znaczenie dla trwałości wspólnoty. Powinniśmy zadbać o patriotyzm w taki sposób, aby kształtować świadomość i odpowiedzialność. Tak jak Jan Paweł II powiedział: Ojczyzna: wyzwanie tej ziemi rzucone przodkom i nam, by stanowić o wspólnym dobru i mową własną jak sztandar wyśpiewać dzieje. Tak powinien być pojmowany patriotyzm i taka powinna być postawa miłości, szacunku i oddania wobec ojczyzny.

    Procedowany projekt ustawy w obecnym kształcie, w obecnym brzmieniu w pełni nie spełnia oczekiwanego celu. Dlatego są wskazania do dalszych prac w komisji nad wprowadzeniem zmian. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia