10. kadencja, 65. posiedzenie, 3. dzień (17-09-2026)

25. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o przedstawionym przez Prezydium Sejmu projekcie uchwały w sprawie ustanowienia roku 2027 Rokiem Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w 30. rocznicę jej uchwalenia (druki nr 2556 i 2758).

Poseł Marcin Józefaciuk (tekst niewygłoszony):

    Stanowisko

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Poprę tę uchwałę. 30. rocznica Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasługuje na wspólne upamiętnienie. Nie dlatego, że ustawa zasadnicza jest doskonała, lecz dlatego, że przez trzy dekady wyznaczała granice władzy, chroniła prawa obywateli i dawała nam wspólny punkt odniesienia w najtrudniejszych sporach.

    Dobrze, że komisja poprawiła pierwotny projekt. W tekście znalazły się: rola ˝Solidarności˝, odrzucenie komunizmu, odzyskanie niepodległości, referendum konstytucyjne oraz znaczenie bezpieczeństwa państwa. Zamiast wygładzonej opowieści mamy pełniejszy obraz naszej historii. Co ważne, projekt po poprawkach został przyjęty w komisji przez aklamację.

    Ale powiedzmy uczciwie: konstytucji nie czci się uroczystą akademią, plakatem ani kolejną broszurą. Szanuje się ją wtedy, gdy państwo przestrzega prawa także wówczas, gdy jest to niewygodne dla aktualnie rządzących. Tej samej miary trzeba wymagać od rządu, prezydenta, Sejmu, sądów i każdej instytucji publicznej.

    Rok Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej powinien stać się rokiem praktycznej edukacji obywatelskiej. Uczennica liceum, uczeń technikum czy szkoły branżowej powinni wiedzieć nie tylko, ile izb ma parlament. Powinni rozumieć, czym są godność, równość wobec prawa i prawo do nauki, jak bronić swoich praw oraz gdzie szukać pomocy, gdy władza przekracza granice.

    Nauczyciele potrzebują materiałów rzetelnych, pluralistycznych i wolnych od partyjnej propagandy. Muszą być one dostępne także dla osób z niepełnosprawnościami i dla szkół poza największymi miastami.

    Jako poseł niezrzeszony poprę tę uchwałę. Oczekuję jednak konkretnego programu, koordynatora, harmonogramu i rozliczenia efektów. Inaczej Rok Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej pozostanie kartką w kalendarzu, a konstytucja zasługuje na coś więcej: na codzienne stosowanie.

Przebieg posiedzenia