10. kadencja, 65. posiedzenie, 3. dzień (17-09-2026)

30. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie ustanowienia roku 2027 Rokiem Objawień Matki Bożej Gietrzwałdzkiej (druki nr 2506 i 2759).

Poseł Henryk Szopiński:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska przedstawiam stanowisko wobec poselskiego projektu uchwały w sprawie ustanowienia roku 2027 Rokiem Objawień Matki Bożej Gietrzwałdzkiej, zawartego w druku nr 2506.

    W 2027 r. przypada 150. rocznica wydarzeń, które zajmują szczególne miejsce w religijnym, historycznym i kulturowym dziedzictwie Polski. Od 27 czerwca do 16 września 1877 r. w Gietrzwałdzie na Warmii miała miejsce seria objawień maryjnych. Wydarzenia te stały się impulsem do wielkiego ożywienia religijnego, ale miały również wyjątkowe znaczenie narodowe. Gietrzwałd znajdował się wówczas pod panowaniem pruskim, a objawienia przypadły na okres kulturkampfu, germanizacji oraz ograniczania obecności języka polskiego w szkołach, urzędach i życiu publicznym. Polska nie istniała na mapie Europy, a Polacy byli podzieleni granicami trzech zaborów. Fakt, że orędzie zostało przekazane w języku polskim, miał dla mieszkańców Warmii znaczenie wykraczające poza wymiar religijny. Przywracał poczucie godności, wzmacniał przywiązanie do ojczystej mowy oraz umacniał świadomość narodową. Gietrzwałd stał się miejscem spotkań Polaków przybywających z różnych ziem i zaborów. Wspólna modlitwa oraz pielgrzymowanie tworzyły więzi ponad granicami narzuconymi przez państwa zaborcze.

    Gietrzwałd pozostaje jedynym w Polsce miejscem objawień maryjnych oficjalnie uznanych przez Kościół katolicki. Dziś Gietrzwałd jest jednym z najważniejszych polskich sanktuariów i miejscem licznych pielgrzymek.

    Dziedzictwo objawień obejmuje nie tylko sferę religijną. Wywarły one wpływ na kulturę, literaturę, życie społeczne oraz rozwój polskiej świadomości narodowej na Warmii. Stały się także przedmiotem badań historycznych i teologicznych. Ruch pielgrzymkowy sprzyjał integracji Polaków, a Gietrzwałd urósł do rangi ważnego ośrodka obrony wiary, języka i polskiej tożsamości. Ustanowienie roku 2027 Rokiem Objawień Matki Bożej Gietrzwałdzkiej będzie godnym uczczeniem 150. rocznicy tych wydarzeń. Powinno to stać się okazją do pogłębienia wiedzy o historii Warmii, przypomnienia walki Polaków o zachowanie języka i tożsamości oraz ukazania roli, jaką wiara i wspólnota odgrywały w czasach narodowej niewoli. Jubileusz może połączyć działania Kościoła, instytucji państwowych, samorządów, placówek edukacyjnych i organizacji społecznych. Może również służyć promocji Gietrzwałdu oraz całej Warmii jako miejsca o wyjątkowym znaczeniu duchowym, historycznym i kulturowym. Historia Gietrzwałdu przypomina, że obrona ojczystego języka, prawa do wyznawania wiary i narodowej tożsamości może dokonywać się także poprzez codzienną wytrwałość, solidarność i budowanie wspólnoty.

    Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska popiera procedowany projekt uchwały. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia