10. kadencja, 65. posiedzenie, 3. dzień (17-09-2026)

31. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie ustanowienia roku 2027 Rokiem Jerzego Żurawlewa (druki nr 2507 i 2757).

Poseł Aleksandra Leo:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Są takie pomysły, które z dzisiejszej perspektywy wydają się oczywiste, ale kiedy powstawały, wcale takie nie były. Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina jest jednym z najlepszych przykładów. Dziś to jedna z najbardziej rozpoznawalnych marek kulturalnych na świecie, ale 100 lat temu najpierw musiał znaleźć się ktoś, kto uwierzył, że warto stworzyć w Warszawie międzynarodowy konkurs poświęcony muzyce Chopina. Tym człowiekiem był Jerzy Żurawlew - pianista, pedagog, człowiek mocno związany z edukacją muzyczną. Ukończył z wróżnieniem warszawski instytut muzyczny, zakładał szkoły muzyczne, a później przez lata uczył w Warszawie.

    Najciekawsze jest jednak to, skąd wziął się sam pomysł na konkurs. Żurawlew obserwował ogromne zainteresowanie młodych ludzi sportową rywalizacją i pomyślał: Dlaczego podobnych emocji nie wykorzystać w muzyce? Dlaczego nie stworzyć pianistom możliwości zmierzenia się na estradzie, zdobycia nagrody, a przede wszystkim - rozpoczęcia międzynarodowej kariery?

    Pomysł był odważny i początkowo wcale nie spotkał się z entuzjazmem. Żurawlew musiał mierzyć się z brakiem zainteresowania i problemami organizacyjnymi oraz finansowymi. Słyszał również, że takiego konkursu po prostu nie da się zorganizować. Ale nie zrezygnował. Przełomem okazało się wsparcie prezydenta Ignacego Mościckiego, który objął konkurs patronatem i ufundował nagrodę. Pomógł także Henryk Rewkiewicz, przekazując na organizację 15 tys. zł, wówczas bardzo znaczącą kwotę.

    W styczniu 1927 r. w Filharmonii Warszawskiej odbył się pierwszy Konkurs Chopinowski. Przyjechali pianiści nie tylko z Polski, ale także m.in. ze Związku Sowieckiego, z Austrii, Szwajcarii, Holandii, Węgier, Łotwy i Belgii. Od tamtej chwili minęło 100 lat.

    Odbyło się kilkanaście, 19 edycji konkursu. Chyba trudno znaleźć lepszy dowód na to, jak daleko można zaprowadzić jedną dobrą ideę. Prowadzi do tego determinacja człowieka, który nie daje się przekonać, że czegoś nie da się zrobić. Konkurs chopinowski jest czymś znacznie większym niż tylko wydarzeniem muzycznym odbywającym się raz na 5 lat. To część polskiej obecności w światowej kulturze i jeden z najbardziej rozpoznawalnych sposobów popularyzowania muzyki Fryderyka Chopina. W 100.rocznicę pierwszej edycji warto przypomnieć nie tylko sam konkurs i jego laureatów, ale też człowieka, bez którego ta historia mogłaby się nigdy nie rozpocząć. Jerzy Żurawlew miał pomysł, potrafił o niego walczyć i pozostawił po sobie coś, co przetrwało całe pokolenie.

    Klub Parlamentarny Centrum poprze uchwałę ustanawiającą rok 2027 Rokiem Jerzego Żurawlewa. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia