10. kadencja, 66. posiedzenie, 4. dzień (09-10-2026)

43. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (druk nr 3163).

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów, Szef Krajowej Administracji Skarbowej Marcin Łoboda:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Ten projekt nowelizacji ustawy jest projektem apolitycznym. Stosuje się tylko do wyroków TSUE, co podnosili państwo posłowie, oraz dyrektywy i rozporządzeń. Część z przepisów rozporządzeń stosuje się u nas bezpośrednio w porządku prawnym. Chodzi jedynie o dostosowanie tych przepisów do porządku prawnego, czyli instytucji, które funkcjonują w polskim państwie prawa.

    Jeżeli chodzi o zasadę proporcjonalności, bo jej dotyczyło najwięcej pytań i wątpliwości, to projekt ustawy przewiduje wyłączenie z jawności Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych poprzez ustanowienie dwóch kategorii. Pierwsza to właśnie nieograniczony i bezpośredni dostęp dla właściwych organów publicznych. Druga to ograniczony dostęp do informacji, czyli na wniosek, dla osób i podmiotów, które wykażą uzasadniony interes, o czym mowa w art. 68d ust. 1 projektu ustawy. Jest to katalog otwarty, w związku z czym organ, generalny inspektor informacji finansowej, nie podejmuje decyzji dowolnie. Musi się kierować tymi przepisami, które obowiązują.

    Polskie państwo działa na podstawie i w granicach przepisów prawa. Przyczyną tego stwierdzenia są przede wszystkim dwa wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który właśnie poprzez dane dotyczące naruszenia unijnych przepisów w zakresie ochrony danych osobowych ograniczył, że ten dostęp do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych musi być uzasadniony interesem, który wykaże właśnie ten podmiot, który o to występuje, i należy go traktować bardzo szeroko, jeżeli chodzi o dyrektywę.

    Celem tej nowelizacji jest przede wszystkim to, że dostęp musi być weryfikowany, czyli kto wystąpi o te informacje.

    Co jest ważne, zasada proporcjonalności dotyczy ograniczenia pewnych jednych praw, aby państwo mogło przeciwdziałać właśnie praniu brudnych pieniędzy i przeciwdziałać terroryzmowi. Jak sama nazwa mówi, są to najpoważniejsze przestępstwa, godzące w bezpieczeństwo państwa polskiego. Bezpieczeństwo finansowe państwa polskiego jest dużo bardziej wymagane przez społeczeństwo aniżeli właśnie drobne ograniczenie w zakresie dostępu do tych informacji.

    I jeszcze raz podkreślę: to wszystko wynika ze zmiany dyrektywy, która ograniczała właśnie przepisy w zakresie ochrony danych osobowych.

    Jeżeli chodzi o dostęp do wpisania się do katalogu, na pewno nie obejmuje to tego, co państwo mówiliście, czyli galerii sztuki czy drobnych przedsiębiorców.

    Następna rzecz, która jest dosyć istotna, to dostęp do danych, które posiada generalny inspektor informacji finansowej. On funkcjonuje od 2001 r. Te przepisy zostały znowelizowane w 2018 r., natomiast wszelkie te dane były wprowadzone właśnie za czasów rządu pana premiera Morawieckiego. My nic nie uzupełniamy.

    Z drugiej strony nie ma jakiegokolwiek logicznego uzasadnienia brak dostępu do PESEL-u czy rachunku bankowego, kiedy właśnie przeciwdziałanie praniu brudnych pieniędzy i przeciwdziałanie terroryzmowi wynika z follow the money, czyli podążania za pieniędzmi, które finansują właśnie te najbardziej niebezpieczne rzeczy, jeżeli chodzi o bezpieczeństwo prawa.

    Co do wysłuchania publicznego, to rząd jest przeciwko temu ze względu na to, że wysłuchanie publicznych można stosować albo powinno się stosować wówczas, kiedy nie podlega to konsultacjom albo skróceniu konsultacji. Ten projekt przeszedł pełny proces legislacyjny, w tym m.in. konsultacje ze wszystkimi podmiotami, które powinny w tym uczestniczyć, mogły uczestniczyć, ale które są w wykazie podmiotów, które uczestniczą z klucza. Dziękuję bardzo, panie marszałku.

Przebieg posiedzenia