10. kadencja, 67. posiedzenie, 2. dzień (21-10-2026)

13. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Infrastruktury o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 3121 i 3152).

Poseł Jolanta Zięba-Gzik:

    Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polskie Stronnictwo Ludowe przedstawiam stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych oraz niektórych innych ustaw, zawartego w druku nr 3121. Sprawozdanie komisji jest zawarte w druku nr 3152.

    Projekt dotyczy przede wszystkim zmian w programie budownictwa socjalnego i komunalnego, wsparcia społecznego budownictwa czynszowego oraz finansowania termomodernizacji i remontów budynków. To rozwiązanie istotne przede wszystkim dla samorządów, społecznych inicjatyw mieszkaniowych, organizacji prowadzących mieszkania wspomagane i treningowe, ale również dla mieszkańców, którzy oczekują większej dostępności mieszkań z umiarkowanym czynszem.

    Jedną z ważniejszych zmian jest możliwość lepszego wykorzystania środków europejskich na inwestycje mieszkaniowe. Projekt umożliwia łączenie w określonych przypadkach wsparcia z Funduszu Dopłat ze środkami pochodzącymi z funduszy europejskich. Ma to szczególne znaczenie dla Polski Wschodniej. W ramach programu ˝Fundusze europejskie dla Polski Wschodniej˝ na priorytet dotyczący mieszkalnictwa społecznego przewidziano 100 mln euro. Środki te mają wspierać inwestycje zwiększające podaż mieszkań o umiarkowanym czynszu.

    Warto tutaj zwrócić uwagę na konkretne dane. W województwach objętych tym programem liczba mieszkań przypadających na tysiąc mieszkańców wynosi od 353 do 426, podczas gdy średnia dla całej Polski to 426, a dla Unii Europejskiej to ok. 516 mieszkań. To pokazuje, że szczególnie w Polsce Wschodniej problem dostępności mieszkań jest nadal realny. Możliwość połączenia różnych źródeł finansowania daje samorządom i inwestorom większe możliwości realizowania projektów mieszkaniowych. Jednocześnie projekt wprowadza limity, żeby nie dochodziło do nadmiernego finansowania jednej inwestycji z kilku źródeł publicznych. Łączne wsparcie w określonych przypadkach nie będzie mogło przekroczyć 60% kosztów inwestycji, a w przypadku uwzględnienia również partycypacji - 65%.

    Drugim ważnym obszarem są mieszkania treningowe i wspomagane oraz lokale przeznaczone dla osób znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji życiowej. Projekt wprowadza tutaj dodatkowe wymagania wobec organizacji pozarządowych ubiegających się o bezzwzrotne środki publiczne. Organizacja będzie musiała posiadać status organizacji pożytku publicznego albo wykazać się co najmniej 3-letnim doświadczeniem w działalności z zakresu pomocy społecznej lub pomocy osobom bezdomnym.

    Bardzo istotna część projektu dotyczy także programu ˝Termo˝. Na rachunku Funduszu Termomodernizacji i Remontów pozostały niewykorzystane środki pochodzące z programu ˝Stop smog˝. Według danych na koniec kwietnia 2026 r. było to ok. 141,5 mln zł. Projekt umożliwia przeznaczenie tych pieniędzy m.in. na premie termomodernizacyjne, remontowe oraz premie powodziowe. Warto posłużyć się konkretnym przykładem. W okresie od stycznia do lipca 2025 r. złożono 1276 wniosków o wsparcie z Funduszu Termomodernizacji i Remontów na łączną kwotę 292,9 mln zł. Zainteresowanie było na tyle duże, że BGK musiał wstrzymać przyjmowanie części wniosków z powodu braku wolnych środków. Mamy teraz więc wolne środki, które pozostały niewykorzystane w jednym instrumencie, a jednocześnie bardzo duże zapotrzebowanie w innym. Możliwość ich przesunięcia na termomodernizację i remonty jest rozwiązaniem racjonalnym i pozwala lepiej wykorzystać pieniądze, które już znajdują się w funduszu. Co ważne, takie przesunięcie ok. 141 mln zł nie powoduje dodatkowego obciążenia budżetu państwa, ponieważ te środki już znajdują się na rachunku Funduszu Termomodernizacji i Remontów.

    Projekt zwiększa również maksymalny ustawowy limit możliwego zasilenia z Funduszu Termomodernizacji i Remontów w 2026 r.: z 331 do 401 mln zł. W trakcie prac komisji projekt został również uzupełniony o zmiany dotyczące terminów funkcjonujących w programie budownictwa socjalnego i komunalnego. Termin zostaje przesunięty z 30 września na 15 listopada, a w jednym z przypadków z 31 stycznia na 31 marca.

    W procedowanym projekcie mamy kilka różnych rozwiązań, ale łączy je jeden praktyczny cel: lepsze wykorzystanie pieniędzy przeznaczonych na mieszkalnictwo, remonty i termomodernizację. To także możliwość szerszego wykorzystania funduszy europejskich, większe możliwości realizacji inwestycji mieszkaniowych w Polsce Wschodniej czy dodatkowe środki na przedsięwzięcia termomodernizacyjne i remontowe. Dlatego jako klub Polskie Stronnictwo Ludowe (Dzwonek) będziemy głosować za procedowanym projektem ustawy. Dziękuję bardzo.


Przebieg posiedzenia