10. kadencja, 67. posiedzenie, 2. dzień (21-10-2026)
19. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (druki nr 3148 i 3226).
Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów Jarosław Neneman:
Pani Marszałek! Szanowni Państwo! Trochę się cieszę, że temperatura dyskusji powoli opada. Cieszę się, że państwo też dostrzegają, że fundacja rodzinna oprócz fajnych rzeczy, godnych polecenia, ma taką, nie chcę mówić: ciemną stronę, bo to przesada, ale też dzieją się rzeczy, które tam się nie powinny dziać.
(Poseł Ryszard Wilk: To odpowiednie słowa.)
Państwo to mówią. Fajnie, że tak uczciwie, szczerze rozmawiamy - na ile tutaj warunki pozwalają, rzecz jasna.
Mówi pan, panie pośle, że może by tak punktowo spróbować to zrobić. No właśnie punktowo - pomysłodawcy tak mieli. A potem idziemy do sądu i sąd mówi: skoro przepis brzmi tak, jak brzmi, no to jest, jak jest. Mówi pan o tym, żeby...
(Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Nie ta stawka, panie ministrze.)
Dojdę do stawki.
Moglibyśmy badać intencje: czy on tam to wniósł z intencją. Ale czuje pan, że to jest słabe.
(Poseł Ryszard Wilk: Mgliste.)
Słabe. Będzie dyskusja, czy ta intencja śmaka, czy owaka. Dlatego nawet przedsiębiorcy mówili... Jak rzadko który projekt, ten projekt jest przekonsultowany z branżą, z zainteresowanymi. Nie wszyscy wyrazili entuzjazm, rzecz jasna, bo część, szczególnie doradców podatkowych, żyje z tego, że taki produkt sprzedaje. Część przedsiębiorców mówiła: wprowadźcie jakąś sztywną datę i już. No to wprowadzamy. Dlaczego jest 2 lata? Były 3 lata. Tak jak państwu mówiłem, słuchaliśmy tego, co się dla nas mówi. Jest polska spółka holdingowa, która ma 2 lata. Te argumenty nas przekonały.
19%. Czy się państwo zgodzą z tym, że fundacja nie powinna dawać nadmiernych preferencji? Ona powinna dawać pewne preferencje w określonych ramach. Powinna ułatwiać gromadzenie majątku. Zgadzamy się wszyscy. W Polsce taką stawką, nazwijmy to nie po polsku, benchmarkową jest 19%. Tak jest. Podatek Belki - 19%, kiedyś podatek liniowy - 19%, główna stawka CIT-u - 19%.
(Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Teraz jest 22%.)
To 19% się pojawia. I nagle pojawiło się 15% plus różne udogodnienia inne, w tym najważniejsze udogodnienie w fundacji rodzinnej, które się nie zmienia, tj. odroczenie podatku na moment wypłaty. To jest dużo.
Gdy mówimy o prawdziwej fundacji, w której majątek na pokolenia się przekazuje, to ten majątek bez opodatkowania może być tam dziesiątki lat. Podatek zapłacony po 20 latach, gdybyśmy go zdyskontowali, to jest śmieszny podatek.
(Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Taką inflację pan przewiduje?)
Panie pośle, inflacja trochę nie ma znaczenia, gdy mówimy o dyskontowaniu podatku, mówimy o odraczaniu podatku. To trochę różne podejścia.
Ten największy przywilej więc zachowujemy i chcieliśmy też zrównać to do tej, nazwijmy znowu nie po polsku, benchmarkowej stawki po to, żeby nie stwarzać zachęt do próby wykorzystywania fundacji. Zainteresowani głównie za podpowiedzią doradców podatkowych... Trzeba jasno powiedzieć, że popularność wśród tych, wśród których byśmy nie chcieli, żeby to było popularne, wzięła się z dość agresywnego zachęcania do przechodzenia na fundację rodzinną. Gotowe pakiety rozwiązań były.
Jeszcze jedna uwaga. Pan poseł Sachajko mówił o zaufaniu. Zaufanie jest ważne, ale gdyby państwo stanęli na stanowisku takim: uchwaliliśmy przepisy jakiś czas temu, fundacje są na wieki, przepisy muszą być na wieki... Tak nie możemy robić. Jak ustawodawca widzi, że jest problem, to racjonalny ustawodawca nie może zamykać oczu i mówić: już nic się nie da zrobić. Również wyobrażenie, które niektórzy mają - o tym, że fundacje działające na zachodzie Europy, tak jak stworzone zostały kilkadziesiąt lat temu, tak nie ma tam żadnych zmian - nie jest prawdziwe. Analizowaliśmy przypadek austriacki, w którym poważne zmiany w fundacji zostały wprowadzone właśnie dlatego, że ustawodawca zobaczył, że dzieją się rzeczy, które dziać się nie powinny.
Jeszcze raz powtórzę to, że ta nowelizacja była bardzo, ale to bardzo przedyskutowana z organizacjami, nie chcę mówić: zrzeszającymi, ale organizacjami czy też przedsiębiorcami, którzy byli przy ich powstawaniu, byli, możemy nawet powiedzieć, ojcami chrzestnymi. A to, co państwo zresztą chwalili, możliwość zakładania fundacji przez rodzeństwo - to też jest ukłon w ich stronę, bo pokazywali, że tak trzeba. Ten projekt jest ze środowiskiem dobrze przedyskutowany i dobrze przez nie przyjmowany. Chodzi o to, żeby państwo o tym wiedzieli.
(Poseł Zbigniew Krzysztof Kuźmiuk: Nawet 19%?)
Tak, panie pośle, również na temat 19% z nimi rozmawialiśmy i niektórzy z nich mówili tak: gdyby od początku było 19%, nie bylibyśmy w tym miejscu, w którym jesteśmy. Bo jednak te 4 punkty procentowe przy dużych transakcjach... One tak naprawdę w obiegu medialnym się pojawiają. Nie dość, że podatek wynosi 15% zamiast 19%, to jeszcze można go odroczyć daleko.
Bardzo dziękuję za całkiem ciepłe przyjęcie tych rozwiązań. Długo nad nimi pracowaliśmy, długo nad nimi dyskutowaliśmy. Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia