10. kadencja, 67. posiedzenie, 4. dzień (23-10-2026)

48. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia Tomasz Maciejewski:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Odnosząc się do pytania, należy zauważyć i należy przede wszystkim pamiętać, że nie tylko o finanse, ale przede wszystkim o bezpieczeństwo pacjentów, jakość leczenia i odpowiedzialne gospodarowanie środkami publicznymi chodzi. Chciałbym podkreślić, że w 2026 r. Narodowy Fundusz Zdrowia dysponuje środkami wyższymi, niż pierwotnie zakładano. Pierwotny plan finansowy przewidywał koszty i przychody na poziomie 217 mld zł. W ciągu roku przychody zwiększono o ponad 7 mld zł. Jednocześnie środki przeznaczone bezpośrednio na świadczenia zdrowotne zwiększono o ponad 11 mld zł. Dodatkowe środki skierowane zostały m.in. na finansowanie nadwykonań świadczeń nielimitowanych, programów lekowych, chemioterapii, dializoterapii, opieki długoterminowej oraz nowych rekomendacji taryfowych. Zwiększono również możliwość kontraktowania świadczeń przez oddziały wojewódzkie. Jeśli chodzi o nadwykonania, o których mówiła pani poseł, to faktem są nadwykonania świadczeń limitowanych w wysokości 2 mld zł.

    Zgodnie z przedstawionymi informacjami dotyczącymi bieżącego roku Narodowy Fundusz Zdrowia otrzymał kolejne 3,3 mld zł, co oznacza wzrost tegorocznej dotacji budżetowej do blisko 37 mld zł. Aktualnie środki, te 3,3 mld zł, będą przeznaczone na finansowanie świadczeń zdrowotnych oraz programów lekowych.

    Odnosząc się do kwestii planu finansowego, należy podkreślić, że przepisy zapewniają możliwość działania narodowego funduszu przy braku jego ostatecznego zatwierdzenia.

    Nie ukrywamy, że sytuacja finansowa części podmiotów leczniczych jest trudna. Dane wskazują na wzrost zobowiązań w wielu szpitalach, jednak przyczyny tego zjawiska są oczywiście złożone. Obejmują zarówno czynniki organizacyjne, jak i wzrost kosztów funkcjonowania systemu, w tym kosztów pracy. Jednocześnie dane wskazują, że w większości szpitali, w których odnotowano najwyższy wzrost zobowiązań, wykorzystanie łóżek od lat utrzymuje się na poziomie znacznie poniżej optymalnego poziomu, a wynagrodzenia znacznie przekraczają 90% ich budżetu. Pokazuje to, że dyskusja o finansowaniu musi być połączona z dyskusją o organizacji świadczeń i racjonalnym wykorzystaniu zasobów.

    Dlatego działania Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia nie ograniczają się tylko do zwiększenia finansowania. Wprowadzane są reformy organizacyjne, których celem jest poprawa jakości leczenia, bezpieczeństwa pacjentów i przejrzystości wydatkowanych środków publicznych. Celem tego są również reformy.

    Jednym z najważniejszych kierunków jest odwracanie piramidy świadczeń zdrowotnych, co oznacza stopniowe przenoszenie diagnostyki i leczenia ze szpitali do ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, POZ-etu czy wszędzie tam, gdzie jest to bezpieczne dla pacjenta. Celem jest ograniczenie niepotrzebnych hospitalizacji, skrócenie kolejek oraz lepsze wykorzystanie potencjału szpitali w przypadkach wymagających rzeczywistego pobytu stacjonarnego. Z elastycznego trybu udzielania świadczeń szpitalnych, czyli z hospitalizacji planowych w trybach 1-dniowych i nawet krótszych niż 1-dniowych, tylko w ciągu 2 miesięcy tego roku skorzystało 450 szpitali, udzielając ponad 70 tys. zabiegów operacyjnych.

    Rozwijana jest również opieka koordynowana, dzięki której pacjenci z chorobami przewlekłymi mogą uzyskać świadczenia, konsultacje specjalistyczne i monitorowanie swoich przewlekłych chorób bliżej miejsca zamieszkania we współpracy z lekarzem POZ-etu. To są rozwiązania, które mają poprawić skuteczność wykorzystania środków publicznych.

    Kolejnym elementem oczywiście jest wdrażanie świadczeń. Sukcesywnie wdrażane są centralna rejestracja i kolejne rozwiązania cyfrowe, które pozwolą lepiej monitorować i nadzorować przebieg postępowań klinicznych w stosunku do pacjentów onkologicznych, jak również analizować lepsze ścieżki zdrowotne i wykorzystanie środków również publicznych.

    Dodatkowo wprowadzone ustawy, nad którymi wczoraj głosowano, ale również ustawy z poprzednich miesięcy, jak i rozporządzenia Ministerstwa Zdrowia czy zarządzenia Narodowego Funduszu Zdrowia zmierzają ku jak najlepszemu wykorzystaniu środków publicznych na leczenie pacjentów. Jeżeli chodzi o przywołane wczorajsze ustawy, to celem tych rozwiązań jest uporządkowanie całej organizacji pracy, zwiększenie ciągłości opieki nad pacjentem, poprawa bezpieczeństwa zdrowotnego, wykorzystanie zasobów, jak również ograniczenie presji kosztowej związanej z nieuzasadnionymi wynagrodzeniami personelu medycznego i zwiększanie możliwości przeznaczenia tych środków na rzeczywiste leczenie pacjentów.

    Odpowiedzialna polityka zdrowotna wymaga jednoczesnych działań: odpowiedniego finansowania, poprawy organizacji świadczeń, wzmacniania jakości leczenia, zwiększania transparentności w wykorzystaniu środków publicznych. Dlatego obok zwiększania wydatków na ochronę zdrowia realizujemy reformę szpitalnictwa, opiekę koordynowaną, centralne rejestracje, narzędzia kontroli jakości, cyfryzację systemu, co pozwala monitorować efekty leczenia. Wszystko to służy jednemu celowi: aby pacjent trafił na właściwe świadczenia we właściwym czasie, był leczony bezpiecznie, a pieniądze publiczne były rzeczywiście wydawane w sposób efektywny i transparentny. Dziękuję.


Przebieg posiedzenia