10. kadencja, 68. posiedzenie, 1. dzień (05-11-2026)

5. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki o rządowym projekcie ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw oraz ustawę o rynku pracy i służbach zatrudnienia (druki nr 3278 i 3292).

Poseł Urszula Koszutska:

    Szanowny Panie Marszałku! Pani Minister! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec zawartego w druku nr 3278 rządowego projektu ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw oraz ustawę o rynku pracy i służbach zatrudnienia.

    Przedmiotem rozpatrywanego projektu ustawy jest zapewnienie stabilnego i odpowiedniego finansowania państwowego systemu egzaminacyjnego, a także dostosowanie wysokości środków przeznaczonych na przeprowadzenie egzaminów do rzeczywistych i prognozowanych potrzeb. Projekt dotyczy dwóch zasadniczych obszarów. Pierwszym jest zwiększenie maksymalnych limitów wydatków z budżetu państwa na przygotowanie i przeprowadzenie egzaminów, drugim - zwiększenie środków Funduszu Pracy przeznaczonych na dofinansowanie egzaminów zawodowych.

    Projekt przewiduje zwiększenie limitu wydatków na egzaminy z 365 mln zł do 382 mln zł już w 2026 r., czyli będzie o 17 mln zł więcej. Projekt przewiduje również zwiększenie maksymalnych limitów wydatków na kolejne lata, na lata 2027-2034, ponieważ dotychczasowe prognozy nie uwzględniały w wystarczającym stopniu rzeczywistego wzrostu kosztów funkcjonowania systemu egzaminacyjnego. W najbliższych latach należy spodziewać się zwiększonej liczby zdających, szczególnie w latach 2027-2028. Wpływ na to mają m.in. zmiany demograficzne oraz większa liczba uczniów przystępujących do egzaminu. Istotne jest także uwzględnienie rosnących kosztów egzaminów zawodowych oraz konieczność opracowania materiałów egzaminacyjnych dla nowych zawodów i kwalifikacji.

    Projekt uwzględnia także przygotowanie nowej formuły egzaminu ośmioklasisty, matury i egzaminów eksternistycznych związanych z wdrożeniem nowej podstawy programowej. Pierwsze egzaminy w nowej formule zaplanowano na lata 2031-2033. Istotnym elementem jest również rozwój cyfryzacji systemu egzaminacyjnego oraz utworzenie nowej Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Szczecinie. Ważną zmianą jest również rozszerzenie dotychczasowego mechanizmu korygującego. Pozwoli to na wcześniejsze reagowanie na ryzyko finansowe i podejmowanie działań oszczędnościowych. Projekt przewiduje możliwość ograniczania niektórych kosztów związanych z przygotowaniem i organizacją egzaminów, np. poprzez wykorzystanie komunikacji elektronicznej i zdalnych szkoleń. Zostanie wprowadzony także obowiązek informowania ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania przez dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej do dnia 31 marca każdego roku o przewidywanych wydatkach i ewentualnym zagrożeniu przekroczeniem limitu. Drugi zasadniczy obszar projektu dotyczy zwiększenia od 2028 r. maksymalnego rocznego limitu środków Funduszu Pracy przeznaczonych na dofinansowanie egzaminów zawodowych. Obecny limit wynosi 50 mln zł, a projekt zakłada zwiększenie go do 65 mln zł.

    Wysoka Izbo! Przedstawiony projekt ma przede wszystkim charakter porządkujący i zabezpieczający funkcjonowanie systemu egzaminacyjnego w Polsce. Jego celem jest zapewnienie odpowiednich środków finansowych na przeprowadzenie egzaminów, terminowe sprawdzanie prac, właściwe wynagrodzenie egzaminatorów, rozwój cyfryzacji oraz dostosowanie systemu do zmieniających się potrzeb edukacyjnych i demograficznych. Nie możemy dopuścić do sytuacji, w której niedoszacowanie kosztów organizacji egzaminów będzie powodowało zagrożenie dla uczniów i absolwentów, którzy muszą mieć zagarantowaną możliwość przystąpienia do egzaminów i otrzymania wyników w przewidzianych terminach. Stabilny system egzaminacyjny to nie tylko kwestia finansów administracji publicznej. To przede wszystkim kwestia bezpieczeństwa edukacyjnego młodych ludzi, równego dostępu do dalszego kształcenia oraz wiarygodności państwowego systemu potwierdzania kwalifikacji, dlatego zapewnienie odpowiedniego finansowania tych zadań należy uznać za rozwiązanie uzasadnione i potrzebne.

    Klub Koalicja Obywatelska popiera rządowy projekt ustawy i wnosi o jego przyjęcie. Dziękuję państwu za uwagę.

Przebieg posiedzenia