10. kadencja, 68. posiedzenie, 1. dzień (05-11-2026)
14. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy oraz ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych (druk nr 2080).
Poseł Mariusz Witczak:
Dziękuję.
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Klub Koalicji Obywatelskiej popiera w sposób jednoznaczny rozwiązanie polegające na tym, że to wyborcy organizują kadencje wójtowi, burmistrzowi i prezydentowi. Jeżeli zechcą rozstać się po jednej kadencji, to to uczynią. Jeśli zechcą przedłużyć ten mandat na dwie lub trzy kadencje, bo uznają, że wójt, burmistrz czy prezydent wykonuje swoje obowiązki w sposób pożyteczny i zgodny z interesem wspólnoty lokalnej tworzącej jednostkę samorządu terytorialnego, to takie prawo mu dadzą. To jest rozwiązanie niezwykle demokratyczne. Jesteśmy zwolennikami tego, żeby wspólnoty samorządowe o tym decydowały.
Dyskusja czy argumenty polegające na tym, że niektórzy politycy albo niektóre stronnictwa polityczne uważają, że jak ich kandydat nie wygrywa wyborów samorządowych, to znaczy, że samorząd jest zabetonowany... Chcę państwu powiedzieć, że wasza wiara w to, że jeśli tam, gdzie przegrywacie, będzie tak, że nagle po dwóch kadencjach ktoś będzie musiał odejść i wtedy wasz kandydat, który był odrzucany w wyborach, wygra, jest wiarą o charakterze płonnym. Eksperci twierdzą, że najbardziej z wprowadzenia dwóch kadencji ucieszą się zastępcy wójtów, burmistrzów, prezydentów, oczywiście w tych miejscach, w których wspólnota lokalna szanuje i popiera konkretnego włodarza. Bo siłą rzeczy, jeżeli linia polityki konkretnego włodarza jest akceptowana czy jeśli jego praca lub działalność jest popierana, to oczywiście jego zastępcy... Zacytuję tu ekspertów, zresztą obecnych na spotkaniu otwartym, gdzie realizowaliśmy konsultacje dotyczące tego projektu, bo realizowaliśmy szeroko zakrojone konsultacje. Wtedy ze strony ekspertów, m.in. prof. Flisa, padł taki głos, z którym ja się zgadzam i utożsamiam, chodzi o to, żeby tym, którzy przegrywają, nie wydawało się, że kadencyjność tworzy szansę na to, żeby wreszcie wygrali. Wygrywać będą ci, którzy są akceptowani przez wspólnoty lokalne, a przegrywać wybory... Czyli krótko mówiąc, jak to się kolokwialnie mówi, to wyborcy robią komuś kadencyjność, bardzo często dwukadencyjność, jeśli uznają pracę danego włodarza za będącą już na wyczerpaniu.
Sprawa w tej materii dla nas, demokratów, jest oczywista. Argumenty dotyczące tego, jak te rozwiązania wprowadzał PiS, przedstawiał przedstawiciel wnioskodawców pan senator Frankiewicz. Pan marszałek dzisiaj i pan minister wspominali, my wspominaliśmy naszą pracę w tej komisji nadzwyczajnej, wtedy kiedy te zmiany były przepychane kolanem. Myśmy głosowali przeciwko tym zmianom, więc nasze stanowisko, Koalicji Obywatelskiej i Polskiego Stronnictwa Ludowego, to jest stanowisko konsekwentne. My dzisiaj nie pracujemy w ramach jakiegoś interesu politycznego, jakby niektórzy chcieli to widzieć, tylko krótko mówiąc, reprezentujemy konsekwentne stanowisko. Zresztą wtedy dokonano zmiany skandalicznej, ponieważ nie wiedziano, jak to zrobić. Zmieniano termin wyborów, w ogóle kadencja została wydłużona. Był niesamowity bałagan czy bałagan temu wszystkiemu towarzyszył. Warto już zapomnieć o tym czasie.
Chcę też państwu powiedzieć, że my mamy szansę wprowadzić te zmiany, ponieważ ta zmiana de facto do tej pory nie weszła w życie. Kadencja obecnych wójtów, burmistrzów, prezydentów trwa do 2029 r. i mamy spokojnie czas na to, żeby oddać władzę wspólnotom lokalnym. Do tego państwa bardzo serdecznie zachęcam. Będziemy popierali to rozwiązanie. Jestem przekonany, że tym razem, jak to się mówi w kategoriach wojskowych, trochę bardziej zewrzemy szeregi i to głosowanie wygramy. Będziemy patrzeć na ręce Karolowi Nawrockiemu, co zrobi z tą ustawą. Jestem przekonany, że ją przegłosujemy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia