10. kadencja, 7. posiedzenie, 1. dzień (06-03-2024)
2. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa (druk nr 219).
Poseł Barbara Dolniak:
Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Art. 6 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., projektu prezydenckiego, brzmiał: Mandat członków KRS, o których mowa w art. 187 ust. 1 pkt 2 konstytucji, chodzi o 15 sędziów, wybranych na podstawie przepisów dotychczasowych trwa do dnia poprzedzającego rozpoczęcie kadencji nowych członków KRS, nie dłużej jednak niż przez 9 dni. Projekt ustawy z druku nr 219 przewiduje skrócenie kadencji osób, które miały reprezentować sędziów. Zgodnie bowiem z art. 2 projektu działalność w KRS tych osób ustaje z dniem ogłoszenia w drodze obwieszczenia wyników wyborów.
Mówię o tym dlatego, że chciałabym przytoczyć wypowiedź minister z Kancelarii Prezydenta RP, pani Paprockiej. A tak brzmiała: Jeszcze jeden problem. Kancelaria prezydenta zastrzega, że póki trwa kadencja obecnej KRS, a trwa do 2026 r., nic nie można zrobić. Na razie mamy KRS, którego trwa kadencja, więc pytanie jest o kolejną kadencję KRS-u i w tym zakresie jest otwartość na zmiany.
Panie prezydencie, skąd ta niekonsekwencja w działaniu? W 2017 r. chwalił pan skrócenie kadencji sędziów KRS, a teraz to jest niedopuszczalne? Czy nie przemawia za tym interes polityczny? Panie prezydencie, to będzie sprawdzian, sprawdzian tego, czy pana słowa o woli współpracy są prawdziwe. To będzie sprawdzian tego, czy będzie pan wspierał nominatów PiS-u, czy będzie pan wspierał przejrzystą, transparentną procedurę wyboru członków KRS-u. Nie może pan podważyć skrócenia kadencji, bo sam pan to rozwiązanie zastosował, wprowadzając do tego niekonstytucyjne przepisy. Chcemy przeprowadzić wybory przez PKW, a więc niezależne od władzy ustawodawczej i wykonawczej, w głosowaniu sędziów w sposób bezpośredni i tajny. Bezpośredniość oznacza, że sędziowie dokonają wyboru swoich reprezentantów bez pośrednictwa jakiejkolwiek innej osoby, a tajność głosowania to możliwość oddania głosu bez konieczności zdradzania komukolwiek jego treści. Tworzymy więc przepisy, które mają na celu uniemożliwienie jakichkolwiek nacisków, jakiegokolwiek wpływania na decyzje sędziego, tworzenia spółdzielni czy podejmowania innych działań uniemożliwiających sędziemu dokonanie niezależnego wyboru. Tworzymy przepisy, które pozwolą sędziemu wybrać osobę, którą uzna za właściwą do reprezentowania go w Krajowej Radzie Sądownictwa, której zadaniem jest stanie na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Zaproponowany sposób wyboru członków KRS jest zgodny z normami Europejskiej Sieci Rad Sądownictwa, która wskazuje, że mechanizm powoływania członków rady wybieranych spośród sędziów musi wykluczać ingerencję władzy wykonawczej lub ustawodawczej, a wybór sędziów powinien być dokonywany jedynie przez innych sędziów na zasadzie szerokiej reprezentacji odpowiednich sektorów władzy sądowniczej. Nie może być takiej sytuacji, że w kuluarach gabinetu marszałka ustalamy, czy ten, czy tamten kandydat na sędziego w KRS będzie w tym KRS zasiadał. To niedopuszczalne. Tu, na sali odbyliście głosowanie, które uzgodnione było nie w tej sali plenarnej, tylko w zupełnie innym miejscu. Wstyd, panie pośle, że pan, odnosząc się do tego projektu, zarzuca mu niekonstytucyjność. W którym momencie? Skrócenia kadencji?
(Poseł Michał Wójcik: W wielu miejscach.)
Przecież zagłosowaliście za skróceniem kadencji. Wyborów sędziów przez PKW? Skoro miałby to zrobić niezależny od władzy wykonawczej czy ustawodawczej organ? Bezpośredniość czy tajność głosowania? Bezpośredniość oznacza, że nikt nie może za sędziego zagłosować. Tajność oznacza, że nikt nie może zajrzeć sędziemu przez ramię, ale i zmuszać go do tego, żeby w określony sposób zagłosował. Nie zmusi go nikt także w ten sposób, że jak zagłosuje na osobę X, to awansuje. Niestety przyjęliście formułę działania, która dzisiaj pokazuje, jak niekompetentni sędziowie awansują, proszę państwa, błyskawicznie z sądów rejonowych do sądów apelacyjnych. Nie słuchacie protestów tych sędziów w sprawie tego, co się dzieje, kierowanych do prezydenta.
(Poseł Michał Wójcik: Co pani opowiada?)
To jest obraz waszego dzisiejszego wymiaru sprawiedliwości, który tworzyliście przez 8 lat.
Ta ustawa, proszę państwa, rozwiązuje podstawowy problem: niezależności wyboru (Dzwonek), a to w tym jest najważniejsze, by Krajowa Rada Sądownictwa nie była od nikogo zależna. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia