Zapytanie nr 1106

do ministra spraw zagranicznych

w sprawie działań rządu dotyczących ukarania sprawców zabójstwa Damiana Sobola

Zgłaszający: Paweł Jabłoński

Data wpływu: 09-09-2024

Szanowny Panie Ministrze,

w nocy z 1 na 2 kwietnia br. w Dajr al Ballah – a więc niemal pół roku temu – w Strefie Gazy zamordowany został Damian Soból, wolontariusz organizacji World Central Kitchen, świadczący pomoc humanitarną w Strefie Gazy. Sprawcami zabójstwa byli żołnierze Sił Obrony Izraela, którzy zaatakowali konwój humanitarny mając pełną świadomość, że celują do cywilów.

Z medialnych informacji wynika, że do zabójstwa doszło pomimo faktu, iż konwój humanitarny, w którym poruszał się nasz obywatel, był należycie oznakowany – a armia izraelska była poinformowana o jego obecności w miejscu ataku – w którym udzielał on pomocy mieszkańcom Strefy Gazy.

Jeśli informacje te są prawdziwe, oznacza to, że zabójstwo Damiana Sobola i innych wolontariuszy stanowiło zbrodnię wojenną.

2 kwietnia zwróciłem się do Pana z zapytaniem (nr 474) ws. działań, jakie MSZ podejmuje wobec strony izraelskiej w związku z zabójstwem naszego obywatela, spotkań i rozmów oraz oczekiwań przedstawionych stronie izraelskiej w tej sprawie – tak aby osoby winne zabójstwa naszego obywatela poniosły sprawiedliwą karę.

W przedstawionej 12 kwietnia br. w Sejmie RP informacji bieżącej, a także w udzielonej 2. maja br. odpowiedzi min. Władysław Bartoszewski wskazał, iż pewne działania zostały przez MSZ podjęte – aczkolwiek sprawcy zabójstwa nie ponieśli żadnej odpowiedzialności karnej, a jedynie służbową – i to w bardzo ograniczonym zakresie (przeniesienie do innych jednostek). Równocześnie zadeklarował Pan także, że działania MSZ będą w tej sprawie kontynuowane, w koordynacji z innymi państwami, których obywatele ponieśli śmierć w ataku.

W kolejnym piśmie z 6 maja w tej sprawie zapytałem o skuteczność tych działań – w szczególności o to, czy Rzeczpospolita Polska uzyskała dostęp do izraelskiego śledztwa w tej sprawie.

W odpowiedzi z 29 maja min. Marek Prawda odparł, iż "strona izraelska (Wojskowy Prokurator Generalny) ma w najbliższym czasie podjąć decyzję odnośnie do przeprowadzenia karnego postępowania wobec osób odpowiedzialnych za atak. Polska niezmiennie nalega, aby była to decyzja pozytywna. Ministerstwo będzie podejmować dalsze adekwatne reakcje w zależności od ostatecznego stanowiska strony izraelskiej (...) Ministerstwo Spraw Zagranicznych jest w kontakcie z Ministerstwem Sprawiedliwości w kwestii międzynarodowych aspektów prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w Przemyślu śledztwa dot. śmierci obywatela RP."

Biorąc pod uwagę fakt, iż strona izraelska miała podjąć decyzję "w najbliższym czasie", a od tego czasu upłynęły już ponad 3 miesiące, uprzejmie proszę o wskazanie:

1. Czy strona izraelska w istocie wszczęła postępowanie karne w tej sprawie – czy też postanowiła go nie wszczynać?

2. Jeżeli śledztwo zostało wszczęte – na jakim jest etapie oraz czy Polska ma do niego dostęp, w szczególności czy w śledztwie bierze udział polski prokurator?

3. Jakie działania zostały podjęte przez rząd RP w tej sprawie od 29 maja 2024 r. – w szczególności jakie spotkania i rozmowy się w tej sprawie odbyły oraz kto brał w nich udział?

4. Jaka korespondencja lub inna dokumentacja została przekazana w tej sprawie do strony izraelskiej? Jakie były odpowiedzi na tę korespondencję? Proszę o udostępnienie korespondencji i odpowiedzi w całości.

Z wyrazami szacunku

Paweł Jabłoński