Odpowiedź na zapytanie nr 1115

w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa na terenie wielkopolskiego garnizonu Policji oraz braków kadrowych w jednostkach

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek

Warszawa, 20-12-2024

Szanowny Panie Marszałku,

w odpowiedzi na zapytanie numer 1115 Pana Posła Łukasza Kmity w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa na terenie wielkopolskiego garnizonu Policji oraz braków kadrowych w jednostkach, w oparciu o stanowisko Komendy Głównej Policji (KGP), uprzejmie przedstawiam następujące informacje.

Na wstępie pragnę wskazać, że wysoki poziom wakatów w służbach mundurowych jest efektem odejść funkcjonariuszy ze służby przede wszystkim w 2023 r. Stan kadr służb resortu spraw wewnętrznych i administracji w 2023 r. doświadczył niespotykanej w dotychczasowej historii liczby zwolnień ze służby, co przyczyniło się do niskiego ukompletowania stanu kadr w bieżącym roku.

Po zmianie Rządu, resort spraw wewnętrznych i administracji podjął pilne prace, mające na celu redukcję braków kadrowych w służbach. Rozpoczęto wieloaspektowe działania, ukierunkowane na zmniejszenie liczby wakatów i zachęcenie do wstępowania do służb mundurowych jak największej liczby kandydatów – w szczególności do Policji i Straży Granicznej.

Według systematycznie prowadzonych analiz, po dwóch miesiącach 2024 r. wakat w Policji wynosił 14,94% stanu etatowego. W powyższej sytuacji niezmiernie istotne stało się wprowadzenie nowych rozwiązań prawnych, stanowiących odpowiedź na aktualne wyzwania i spowodują napływ dodatkowych kandydatów spełniających oczekiwania służby.

Rozwiązaniem legislacyjnym, mającym na celu zwiększenie możliwości doborowych do służby w Policji jest ustawa z dnia 1 października 2024 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z utworzeniem oddziałów o profilu mundurowym oraz ułatwieniem powrotu do służby w Policji i Straży Granicznej^[1]. Ustawa wprowadziła rozwiązania prawne służące zwiększeniu efektywności prowadzonych postępowań kwalifikacyjnych oraz stworzeniu możliwości pozyskania jak największej liczby funkcjonariuszy odpowiadających potrzebom służb. Ustawa uprościła postępowanie kwalifikacyjne, zapewniając jednocześnie jego skuteczność i właściwą ocenę kandydatów do poszczególnych służb. Przedmiotowe rozwiązanie przyczyni się do skrócenia przebiegu postępowania kwalifikacyjnego oraz ograniczenia czynności podejmowanych wobec kandydatów.

Wprowadzone ustawą zmiany obejmują m.in.: tworzenie oddziałów o profilu mundurowym w szkołach ponadpodstawowych, rozwiązania ułatwiające powrót do służby byłym funkcjonariuszom Policji oraz Straży Granicznej, a także umożliwiające przyjmowanie kandydatów do służby kontraktowej w Policji i Straży Granicznej.

Dodać należy, że równolegle z przyjętymi przepisami prawa, są podejmowane działania promujące służbę w Policji. Formacja prowadzi w sposób ciągły kampanie informacyjne w ramach współpracy z mediami o zasięgu krajowym i lokalnym, uczestniczy w targach pracy oraz realizuje kampanie skierowane do uczniów szkół średnich, studentów, a także osób poszukujących pracy. Przykładem powyższych działań jest m.in. kampania pt. „Dołącz do nas“, promująca zawód policjanta i pracownika Policji, informująca o sposobach rekrutacji oraz zasadach powrotu byłych funkcjonariuszy do Policji. Ponadto, w mediach społecznościowych (Facebook, Instagram, TikTok), są publikowane treści pokazujące interesujące aspekty służby w Policji. Warto również nadmienić, że aktualnie trwają prace nad utworzeniem aplikacji, która m.in. umożliwi kandydatom ubiegającym się o przyjęcie do służby w Policji składanie wymaganych dokumentów za pośrednictwem środka komunikacji elektronicznej.

Podjęte działania przynoszą już obecnie wymierne rezultaty. Według stanu na 1 grudnia 2024 r., stan etatowy Policji wynosił 108 909 etatów, natomiast liczba wakatów wyniosła 12 914, co stanowiło 11,86%.

W okresie od dnia 1 stycznia do dnia 30 listopada 2024 r. podanie o przyjęcie do służby w Policji złożyły 21 063 osoby. W analogicznym okresie 2023 r. podanie o przyjęcie złożyło 14 410 osób. Liczba złożonych podań w 2024 r. wzrosła więc w porównaniu do 2023 r. o 46,17% (6 653 osoby). W tym miejscu należy wskazać, że wyznaczony został jeszcze jeden termin przyjęć do służby w Policji przypadający na 30 grudnia 2024 r. – kiedy jest planowane przyjęcie około 1 000 osób.

Odnosząc się z kolei do sytuacji kadrowej w garnizonie wielkopolskim informuję, że według stanu na 1 grudnia 2024 r.^[2], ww. garnizon posiadał 8 667 etatów, natomiast liczba wakatów wynosiła 563.

W okresie od 1 stycznia do 1 grudnia 2024 r., do służby w Policji w województwie wielkopolskim przyjęto 588 funkcjonariuszy, natomiast ślubowanie złożyło 572 funkcjonariuszy. We wskazanym okresie, w garnizonie wielkopolskim, ze służby zostało zwolnionych 404 funkcjonariuszy, w tym 6 komendantów powiatowych Policji.

Odnosząc się do stanu kadrowego w Komendzie Wojewódzkiej Policji (KWP) w Poznaniu oraz Komendzie Miejskiej Policji w Poznaniu należy wskazać, że liczba etatów w ww. jednostkach wynosi odpowiednio 1 017 i 2 070, przy liczbie wakatów 92 i 288. Z kolei liczbę wakatów w poszczególnych komendach powiatowych Policji garnizonu wielkopolskiego przedstawiono w poniższej tabeli:

W uzupełnieniu powyższego należy wskazać, że wśród funkcjonariuszy Policji garnizonu wielkopolskiego, pełniących służbę jako dzielnicowi, liczba wakatów wynosi 71, zaś wśród funkcjonariuszy pełniących służbę jako „funkcjonariusze ruchu drogowego“ i pełniących służbę w pionie prewencji – odpowiednio 47 i 403.

Jednocześnie w kwestii zabezpieczenia tzw. ciągłości służby informuję, że na terenie województwa wielkopolskiego (na podstawie analizy stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego) służby planowane są w taki sposób, aby wykorzystanie sił i środków policyjnych było jak najbardziej efektywne. Zgodnie ze stanowiskiem KGP w przedmiotowej sprawie, pragnę nadmienić, że dotychczasowy sposób organizacji służby zapewnia bezpieczeństwo na właściwym poziomie.

Odnosząc się z kolei do zagadnienia dotyczącego środków finansowych przekazanych przez wielkopolskie samorządy na rzecz Policji należy wskazać, że od 1 stycznia do 1 grudnia 2024 r. samorządy przekazały na rzecz jednostek z terenu garnizonu wielkopolskiego łączną kwotę 13 613 900 zł. Powyższe środki zostały przeznaczone na zadania bieżące oraz inwestycyjne, w tym sfinansowanie dodatkowych patroli Policji. Ponadto informuję, że Komendant Miejski Policji w Poznaniu nie odbywał spotkań z Prezydentem Miasta Poznania, podczas których rozważane byłyby propozycje wprowadzenia i sfinansowania dodatkowych gratyfikacji finansowych dla funkcjonariuszy, pełniących swoje obowiązki na terenie Poznania.

Ustosunkowując się do poruszonego zagadnienia dotyczącego kosztów wynagrodzeń funkcjonariuszy należy wyjaśnić, że fundusz uposażeń na dany rok budżetowy jest ustalany w oparciu o liczbę etatów Policji, określonych w ustawie budżetowej na bieżący rok oraz przeciętne uposażenie policjantów – stanowiące wielokrotność kwoty bazowej, w oparciu o art. 99 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji^[3]. Należy zaznaczyć, że zgodnie z zapisanym w ustawie budżetowej na rok 2024^[4] z dnia 18 stycznia 2024 r. średniorocznym wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej w wysokości 120%, fundusz na uposażenia na ten rok – ze skutkiem finansowym przechodzącym na kolejne lata – wzrósł o 20%. Wobec powyższego, budżet Policji zabezpiecza wydatki na pełne zatrudnienie funkcjonariuszy na wszystkich stanowiskach policyjnych.

W kwestii regulacji płatności finansowych garnizonu wielkopolskiego należy wskazać, że KWP w Poznaniu oraz jednostki podległe na bieżąco regulują płatności za zamawiane usługi, materiały, urządzenia i naprawy.

W tym miejscu pragnę również podkreślić, że wszystkie inwestycje – ujęte w planie na 2024 rok – są realizowane przez KWP w Poznaniu. Nie zrezygnowano także z inwestycji zaplanowanych do realizacji lub kontynuowania w 2025 roku.

W odniesieniu do pytania dotyczącego zobowiązań pieniężnych przeterminowanych, należy podkreślić, że KGP prowadzi działania zmierzające do umorzenia not odsetkowych, wynikających ze zobowiązań dotyczących zakupu paliwa. W związku z powstałymi w 2023 r. zobowiązaniami wymagalnymi i naliczeniem przez Orlen SA odsetek za opóźnienie w płatności w kwocie 11.188.008,26 zł skierowano pisma do Prezesa Zarządu Orlen SA, z prośbą o umorzenie Policji powstałych w 2023 r. zaległości. W odpowiedzi na powyższe, Rada Nadzorcza Orlen SA podjęła decyzję o zwolnieniu Komendanta Głównego Policji z zapłaty należności z tytułu odsetek w kwocie 4.900.000 zł. Jednocześnie, w odniesieniu do pozostałej do spłaty kwoty 6.288.008,26 zł będą podejmowane działania w celu wyrażenia zgody przez spółkę Orlen SA na jej umorzenie. Należy jednak zaznaczyć, że decyzje w przedmiotowym zakresie pozostają we właściwości organów spółki.

W kwestii wyszkolenia strzeleckiego informuję, że zgodnie z § 8 ust. 1 zarządzenia nr 2 Komendanta Głównego Policji z dnia 15 stycznia 2024 r. w sprawie wyszkolenia strzeleckiego policjantów^[5], policjanci przystępują do co najmniej 2 strzelań z broni palnej krótkiej, corocznie w I, II i III kwartale danego roku. W związku z powyższym, każdy funkcjonariusz – niezależnie od garnizonu w którym pełni służbę – jest zobowiązany do udziału w zajęciach z zakresu wyszkolenia strzeleckiego, zgodnie z regulacjami zawartymi w ww. zarządzeniu. W I, II i III kwartale 2024 r. w zajęciach praktycznych na strzelnicy uczestniczyło odpowiednio 7 092, 6964 i 6524 funkcjonariuszy garnizonu wielkopolskiego, a każdy z nich wykorzystał po około 15 sztuk amunicji podczas zajęć w danym kwartale.

Jednocześnie informuję, zgodnie ze stanowiskiem KGP, że forma i zakres gromadzonych przez Policję danych uniemożliwia wygenerowanie danych, o które wnioskuje Pan Poseł w pytaniu nr 22.

Przedstawiając powyższe pragnę jednocześnie zadeklarować, że resort spraw wewnętrznych i administracji będzie podejmował zdecydowane działania, aby bilans przyjęć do służby w Policji był wyższy od liczby zwolnień.

Z poważaniem

z up. Czesław Mroczek
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji

^[1] Dz. U. poz. 1562, dalej ustawa.

^[2] Źródło: Meldunek o stanie kadr Policji na dzień 1 grudnia 2024 r.

^[3] Dz. U. z 2024 r. poz. 145, z późn. zm.

^[4] Dz. U. poz. 122, z późn. zm.

^[5] Dz. Urz. KGP poz. 2