w sprawie pomocy finansowej dla Szkoły Podstawowej im. Marii Skłodowskiej-Curie w Starych Bielicach
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Joanna Mucha
Warszawa, 16-12-2024
Szanowna Pani Poseł,
odpowiadając na zapytanie w sprawie udzielenia wsparcia finansowego na dostosowanie do współczesnych standardów edukacyjnych budynku i zapewnienia odpowiednich warunków dla uczniów Szkoły Podstawowej im. Marii Skłodowskiej-Curie w Starych Bielicach, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Zgodnie z przepisami art. 10 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe[1] organ prowadzący szkołę lub placówkę odpowiada za jej działalność. Do zadań organu prowadzącego szkołę lub placówkę należy w szczególności zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki oraz wykonywanie remontów obiektów i zadań inwestycyjnych w tym zakresie.
Jednostka samorządu terytorialnego jest zobowiązana do finansowania (dotowania) szkół i placówek zgodnie z zasadami przyjętymi w ww. ustawie Prawo oświatowe, natomiast – zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych[2] – środki niezbędne na realizację zadań oświatowych zagwarantowane są w dochodach jednostek samorządu terytorialnego.
Dodatkowe środki w budżecie państwa, o które samorząd może się ubiegać m.in. w celu realizacji zadań inwestycyjnych (w tym oświatowych) zaplanowane są w rezerwach budżetu państwa – ogólnej i celowej.
Podziału rezerwy celowej, ujętej w ustawie budżetowej na dany rok budżetowy w poz. 45 pn. – Środki na dofinansowanie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego, dokonuje minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z właściwymi ministrami oraz wojewodami.
Wnioski o pozyskanie środków finansowych w ramach podziału rezerwy ogólnej budżetu państwa są przedkładane przez właściwego dysponenta części budżetowej prezesowi Rady Ministrów, za pośrednictwem Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.
O dodatkowe środki zaplanowane w rezerwach budżetu państwa – ogólnej i celowej, jednostki samorządu terytorialnego wnioskują za pośrednictwem wojewody.
Warto podkreślić, iż ówczesny minister edukacji i nauki p. P. Czarnek w roku 2023 r. rozdysponował środki finansowe przeznaczone na programy inwestycyjne w oświacie na lata 2023 i 2024 . Tak przyjęte przez niego rozwiązanie sprawiło, że mimo olbrzymich potrzeb, obecna minister edukacji nie miała możliwości w bieżącym roku uruchomienia jakiegokolwiek programu dotacyjnego w tym obszarze. Środki będące w budżecie MEN w wysokości 50 mln. były bowiem dedykowane podmiotom, z którymi ówczesny min. P. Czarnek zawarł umowy jeszcze w 2023 r. Co więcej, brak zaplanowania przez niego w budżecie państwa na 2024 r. środków na ustanowienie nowego programu a jedynie środków na programy już trwające, skutkuje tym, iż minister finansów wyznaczył dla ministra edukacji limit w ustawie budżetowej na 2025 r. na tym samym niskim poziomie.
Natomiast, w odniesieniu do ewentualnych przyszłorocznych programów dotacyjnych ustanowionych przez ministra edukacji wszelkie informacje dotyczące naboru wniosków oraz zasad programu zostaną zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej MEN najwcześniej, po wejściu w życie ustawy budżetowej na 2025 rok.
Jednocześnie pragnę nadmienić, iż zgodnie z zapisem art. 45 ust. 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego[3] „Dotacja, o której mowa w ust. 1 pkt 1, może być udzielona do wysokości 50 % planowanych wydatków jednostki samorządu terytorialnego na realizację danego zadania, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej“. Następnie w myśl zapisów ust. 3 ww. ustawy „Jeżeli jednostka samorządu terytorialnego, która otrzymała dotację, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie przeznaczyła w danym roku budżetowym na realizację zadania objętego dofinansowaniem środków własnych w wysokości co najmniej 50 % planowanych wydatków na jego realizację, jest obowiązana zwrócić kwotę dotacji w wysokości ustalonej jako różnica między kwotą otrzymanej dotacji a wysokością wydatków poniesionych ze środków własnych“.
Przyznanie, rozliczenie i zwrot dotacji następuje na zasadach określonych w przepisach o finansach publicznych.[4]
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Joanna Mucha
Sekretarz Stanu
[1] Dz. U. z 2024 r. poz. 737,
[2] Dz. U. z 2024 r. poz. 754,
[3] Dz. U. z 2024 r., poz. 1572,
[4] Dz. U. z 2024 r., poz. 1530.