w sprawie problemów związanych z wykorzystywaniem dronów
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek
Warszawa, 19-02-2025
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na zapytanie numer 2124 Pana Posła Marka Biernackiego w sprawie problemów związanych z wykorzystywaniem dronów, na podstawie stanowisk Komendy Głównej Policji, Komendy Głównej Straży Granicznej (SG) oraz Służby Ochrony Państwa (SOP), uprzejmie przedstawiam co następuje.
Na wstępie pragnę zapewnić, że ww. służby, w zakresie swojej właściwości, analizują zdarzenia związane z bezprawnym wykorzystaniem bezzałogowych statków powietrznych.
Policja prowadzi postępowania przygotowawcze w sprawie przestępstw, do popełnienia których jako narzędzia, użyto bezzałogowego statku powietrznego. Przedmiotowe sprawy dotyczą m.in. przestępstw określonych w art. 211 i art. 212 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze[1] oraz przestępstw wskazanych w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny[2]. W 2024 r. odnotowano 72 tego rodzaju przestępstwa stwierdzone.
Natomiast SG odnotowuje zdarzenia związane z przekroczeniem granicy państwowej przez różnego rodzaju bezzałogowe statki powietrzne. Spośród ujawnionych zdarzeń należy wskazać przede wszystkim na przeloty z ładunkiem (np. w postaci papierosów nieoznaczonych znakami skarbowymi akcyzy Ministerstwa Finansów RP) oraz na przeloty bez podczepionych ładunków, które najprawdopodobniej służą do prowadzenia działań rozpoznawczych.
W latach 2022-2024 w SG prowadzono następującą liczbę postępowań przygotowawczych:
W ostatnich latach liczba przelotów bezzałogowych statków powietrznych przez granicę państwa ma tendencję spadkową.
Analiza zdarzeń powiązanych z przemytem (np. wyrobów akcyzowych) zarówno z terytorium Białorusi, jak i z terenu Ukrainy, wskazuje na zbliżony sposób działania sprawców. Bezzałogowe statki powietrzne dokonują przelotów na bardzo niskiej wysokości, zazwyczaj w porze nocnej. Trasa przelotu jest wcześniej zaprogramowana i lot odbywa się w trybie automatycznym, według określonych punktów w oparciu o nawigację GPS. Jednorazowo, w zależności od modelu, bezzałogowy statek powietrzny może przewieźć od 200 do 500 paczek papierosów, które zrzuca w odległości do 6 km od linii granicy państwowej.
Udział przelotów tzw. „akcyzowych” w ogólnej liczbie wszystkich ujawnionych przypadków w poszczególnych latach wyniósł: w 2022 r. około 20%, w 2023 r. około 10% oraz w 2024 r. około 20%.
Natomiast SOP podejmuje czynności ukierunkowane na zwalczanie przestępczości w zakresie nieuprawnionych lotów bezzałogowych statków powietrznych w strefach zakazu lotów zakładanych i administrowanych przez ww. formację. W 2024 r. SOP odnotowała 54 naruszenia stref zakazu lotów z użyciem bezzałogowych statków powietrznych, w tym ustalono 16 pilotów.
Jednocześnie pragnę poinformować, że Policja, SG oraz SOP aktywnie uczestniczyły w pracach nad nowelizacją ustawy Prawo lotnicze[3] w zakresie dotyczącym wykorzystywania bezzałogowych statków powietrznych. Wprowadzone zmiany pozwolą na bardziej skuteczne działania służb dzięki możliwości zniszczenia, unieruchomienia lub przejęcia kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym w przypadkach, gdy przedmiotowe statki m.in. stworzą zagrożenie dla życia lub zdrowia, ochrony obiektów czy też bezpieczeństwa lub obronności państwa.
Z poważaniem
z up. Czesław Mroczek
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. z 2023 r. poz. 2110, z późn. zm.
[2] Dz. U. z 2024 r. poz. 17, z późn. zm.
[3] ustawa o zmianie ustawy - Prawo lotnicze oraz niektórych innych ustaw, uchwalona na posiedzeniu Sejmu RP 24 stycznia 2025 r., została podpisana przez Prezydenta RP 6 lutego 2025 r.