do ministra klimatu i środowiska
w sprawie całkowitego zakazu fajerwerków
Zgłaszający: Małgorzata Tracz, Ewa Szymanowska, Marcin Józefaciuk, Klaudia Jachira, Krzysztof Piątkowski, Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 15-05-2025
Szanowna Pani Minister,
zwracam się do Pani z zapytaniem poselskim w sprawie całkowitego zakazu fajerwerków.
Zgodnie z obowiązującym prawem używanie fajerwerków w miejscach publicznych jest dozwolone tylko dwa dni w roku: 31 grudnia oraz 1 stycznia. Z kolei na terenach prywatnych wykorzystanie fajerwerków jest dozwolone całorocznie w godzinach 6:00–22:00. Na terenach parków narodowych, parków krajobrazowych i rezerwatów przyrody obowiązuje całoroczny bezwzględny zakaz używania fajerwerków. Wszystkie wymienione przepisy są notorycznie łamane, czego dowodem są między innymi moje interwencje (https://malgorzatatracz.pl/interwencje-poselskie-w-sprawie-uzywania-fajerwerkow-w-slezanskim-parku-krajobrazowym/) dotyczące używania fajerwerków w Ślężańskim Parku Narodowym.
Wykorzystywanie fajerwerków jest szkodliwe dla ludzi, przyrody oraz zwierząt. Fajerwerki zawierają m.in. utleniacze i substancje palne, np. chlorany i azotany baru, potasu, strontu, wapnia i amonu oraz aluminium, fosfor, siarkę, węglowodory i węglowodany. Często są dodawane sole metalu, np. baru, strontu i antymonu. W wyniku spalania tworzą się szkodliwe związki, np. wysoce toksyczne związki baru. Naukowcy z Uniwersytetu Technologii w Wiedniu zbadali śnieg znajdujący się w miejscu pokazów sztucznych ogni. Stężenie baru w śniegu pobranym po pokazie było nawet 500 razy wyższe niż przed. Bar i jego związki wpływają negatywnie na drogi oddechowe oraz mogą potęgować objawy astmy. Dodatkowo zestawienie poziomów zapylenia powietrza przed i po wystrzałach sztucznych ogni wykazało, że koncentracja cząstek w atmosferze potrafi wzrosnąć nawet dziesięciokrotnie. Szkodliwe działanie petard nie ogranicza się jednak do ludzi – te wszystkie trujące substancje przenikają do wód oraz gleby, gdzie pozostają na lata. Z kolei w czasie głośnych wybuchów, które są przyczyną ogromnego stresu, zwierzęta często tracą orientację, wpadają w panikę, zachowują się agresywnie i autoagresywnie. Ptaki często rozbijają się o budynki, dzikie zwierzęta wypłoszone ze swych bezpiecznych siedlisk nie tylko cierpią, ale i stanowią zagrożenie na drogach, bo oślepione i przestraszone mkną przed siebie. Niektóre zwierzęta umierają na skutek zawałów serca.
W październiku ubiegłego roku do Sejmu wpłynął obywatelski projekt ustawy „Stop łańcuchom, pseudohodowlom i bezdomności zwierząt“ (druk nr 700), w którym proponowane są między innymi zmiany dotyczące fajerwerków. Projekt ten spotkał się z szerokim poparciem społecznym, co udowadnia 534 077 podpisów poparcia zebranych przez komitet inicjatywy ustawodawczej oraz szerokie zaangażowanie organizacji pozarządowych w prace Nadzwyczajnej Komisji do spraw ochrony zwierząt.
W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy ministerstwo uważa obecnie obowiązujące przepisy za wystarczające w kwestii ochrony ludzi, zwierząt oraz środowiska naturalnego przed negatywnym wpływem fajerwerków? Jeśli nie, czy ministerstwo przychyla się do wprowadzenia całkowitego zakazu fajerwerków?
2. Jakie stanowisko zajmuje ministerstwo wobec propozycji zmian zawartych w obywatelskim projekcie ustawy „Stop łańcuchom, pseudohodowlom i bezdomności zwierząt“ (druk nr 700) w kontekście ochrony ludzi, zwierząt oraz środowiska naturalnego przed negatywnym wpływem fajerwerków?
3. Jak ministerstwo planuje chronić obywateli, zwierzęta oraz środowisko przed szkodliwym działaniem petard, zawartych w nich substancji toksycznych oraz hałasem, zanieczyszczeniem i uszczerbkami na zdrowiu, a nawet utratą życia związanych z wykorzystywaniem fajerwerków?
Z wyrazami szacunku
Małgorzata Tracz
Posłanka na Sejm RP