w sprawie sytuacji uczniów z cukrzycą w kontekście wprowadzenia zakazu używania smartfonów w szkołach
Odpowiadający: minister edukacji Barbara Nowacka
Warszawa, 14-07-2025
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na zapytanie Posłanki na Sejm RP Pani Katarzyny Osos w sprawie sytuacji uczniów z cukrzycą w kontekście wprowadzenia zakazu używania smartfonów w szkołach
Szanowna Pani Poseł,
w odpowiedzi na zapytanie proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Obecne przepisy odnoszące się do zasad korzystania z urządzeń elektronicznych na terenie szkoły zawarte w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe[1], zobowiązują szkoły do określenia w statucie obowiązków ucznia w zakresie przestrzegania warunków wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły[2]. Statut powinien także regulować kwestie innych obowiązków i praw ucznia oraz określać tryb składania skarg w przypadku naruszenia praw ucznia, a także skutki nieprzestrzegania przez uczniów postanowień statutu. Statut szkoły, oprócz spraw określonych w art. 98-99 ustawy - Prawo oświatowe, może zawierać dodatkowe zapisy istotne dla danej społeczności szkolnej przy założeniu, że wszystkie postanowienia statutu zgodne są z przepisami powszechnie obowiązującymi, w tym gwarantowanymi na poziomie konstytucyjnym oraz w Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, a także w Konwencji o prawach dziecka.
Korzystanie ze smartfonów przez uczennice i uczniów z chorobami przewlekłymi może znacząco wspierać ich zdrowie, bezpieczeństwo oraz funkcjonowanie w szkole. Niewątpliwie, w przypadku dzieci i młodzieży chorujących na cukrzycę, używanie smartfona jest niezbędne w celu monitorowania glikemii. Wówczas rodzice dziecka/opiekunowie lub inne osoby bliskie otrzymują alerty/powiadomienia o zbyt wysokim lub niskim poziomie cukru. W opisanych sytuacjach rodzic może szybko skontaktować się ze swoim dzieckiem.
Jednocześnie warto podkreślić, że smartfony mogą sterować pompami insulinowymi, przypominać o pomiarze cukru, podaniu insuliny lub nawet zjedzeniu posiłku przez dziecko.
Uprzejmie informuję, że do uzgodnień międzyresortowych oraz konsultacji publicznych trafił projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw dot. m.in. utworzenia rzecznika praw uczniowskich oraz skatalogowania praw i obowiązków uczniowskich. W projekcie tym, do obecnego obowiązku przestrzegania przez uczniów warunków wnoszenia na teren szkoły telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych oraz korzystania z nich na jej terenie dodaje się nowy przepis. Da on możliwość wprowadzenia zakazu wnoszenia na teren szkoły telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych lub korzystania z nich na jej terenie. Będzie to mogło być określone w statucie danej szkoły.
Równolegle planuje się wprowadzić obligatoryjne funkcjonowanie rad szkół, które przy równym udziale rodziców, uczniów i nauczycieli będą decydować o zapisach statutowych.
Przedstawiona w zapytaniu kwestia jest przykładem, który szkoły (a dokładniej rady szkół lub gdy ich nie ma – rady pedagogiczne) powinny wziąć pod uwagę podczas prac nad statutem, zwłaszcza w przypadku decyzji o wprowadzeniu zakazu. Rozwiązania, dotyczące zakresu wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły, powinny być wypracowane w dialogu między wszystkimi zainteresowanymi, w tym rodzicami.
W Ministerstwie Edukacji Narodowej nie ma planów wprowadzenia ustawowego zakazu wnoszenia lub korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkół. Decyzje w tej sprawie, tak, jak do tej pory, będą należały do nich samych.
MEN stoi ponadto na stanowisku, że wszelkie regulacje dotyczące korzystania z urządzeń cyfrowych w szkołach powinny bazować na aktualnych badaniach naukowych oraz analizach uwzględniających lokalne uwarunkowania, na przykład potrzeby dzieci z chorobami przewlekłymi. Takie podejście umożliwi wybór najbardziej skutecznych rozwiązań i ograniczy ryzyko wystąpienia niepożądanych efektów.
Z wyrazami szacunku
Barbara Nowacka
Minister Edukacji
[1] Dz. U. z 2024 r., poz.737 z późn. zm.
[2] Art. 99 pkt 4 ww. ustawy.