do ministra edukacji
w sprawie Polskiego Gimnazjum im. Juliusza Słowackiego w Czeskim Cieszynie
Zgłaszający: Maciej Konieczny
Data wpływu: 08-07-2025
Szanowna Pani Ministro,
w związku z niepokojącą sytuacją w Polskim Gimnazjum im. Juliusza Słowackiego w Czeskim Cieszynie – jedynej polskiej szkole średniej na Zaolziu – zwracam się do Pani Ministry z pilną interwencją w sprawie decyzji o ograniczeniu liczby przyjęć do tej placówki z 90 do 80 uczniów rocznie.
Decyzja ta wzbudziła poważne zaniepokojenie wśród uczniów, nauczycieli, rodziców oraz absolwentów szkoły, a także opinii publicznej. W liście przesłanym do redakcji miesięcznika „Zwrot“, jeden z uczniów wyraził głos wspólnoty uczniowskiej, który nie może zostać zignorowany:
„Zdecydowane zmniejszenie liczby przyjęć do szkoły z 90 do 80 uczniów rocznie jest decyzją, która budzi nasz sprzeciw“.
Uczeń wskazuje na brak transparentności oraz niejednoznaczne poparcie dla decyzji w gronie pedagogicznym:
„Głosowanie nie przyniosło jednak jednoznacznego poparcia (jak pani dyrektor powiedziała w rozmowie z mediami). 14 nauczycieli było „za“, 9 „przeciw“, a znaczna część wstrzymała się od głosu, nie chcąc podejmować decyzji pochopnie. Jak powiedział jeden z nauczycieli: to nie była sprawa, którą można było ocenić i przegłosować w jednej chwili – wymaga ona poważnej refleksji i czasu. Dziś, jak się dowiadujemy z rozmów, wielu z tych, którzy wówczas się wstrzymali lub głosowali „za“, jest już zdecydowanie przeciwnych zmianie. Gdyby do głosowania doszło teraz, wynik byłby zupełnie inny.”
Co szczególnie niepokojące, decyzja ta została następnie przedstawiona jako nieodwołalna:
„Pani Dyrektor przedstawiła tę decyzję Radzie Szkoły, jako nieodwołalną, ignorując fakt, że to właśnie Rada Szkoły – zgodnie z przepisami – ma kompetencje nadrzędne i może tę decyzję zmienić. Tymczasem uczniowie, nauczyciele, rodzice i absolwenci w zdecydowanej większości nie zgadzają się z tym ograniczeniem, które nie tylko uderza w młodzież, ale podważa fundament, na którym ta szkoła się opiera – misję utrzymywania polskości na Zaolziu“.
W dalszej części listu uczniowie podnoszą także kwestię marginalizowania symboli narodowych i ograniczania elementów tożsamości:
„Nie jest to niestety pierwszy sygnał, że rola szkoły jako strażnika polskości została zachwiana. Miesiąc temu maturzystom zakazano przyjścia na egzaminy w strojach ludowych. (...) Nie wywiesza się polskiej flagi, a polskie święta bywają marginalizowane. To boli. Zwłaszcza nas – młodych ludzi, którym wciąż zależy“.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Ministry z prośbą o interwencję w czeskim odpowiedniku Ministerstwa Edukacji Narodowej, w tym:
Zbadanie sytuacji i przebiegu procesu decyzyjnego w Polskim Gimnazjum w Czeskim Cieszynie, ze szczególnym uwzględnieniem roli Rady Szkoły.
Przeanalizowanie skutków decyzji o zmniejszeniu liczby przyjęć dla funkcjonowania edukacji polskiej na Zaolziu i możliwości rozwoju młodzieży polskiej w Republice Czeskiej.
Weryfikację potrzeb edukacyjnych na tym terenie i liczbę chętnych w stosunku do ograniczonej liczby miejsc, w tym danych jakimi posługuje się dyrekcja szkoły oraz organ założycielski placówki województwo morawsko-śląskie (Moravskoslezský kraj)?
Weryfikację niepokojących doniesień uderzających w misję polskich szkół za granicą w utrzymywaniu i pielęgnowaniu języka, kultury i tożsamości narodowej.
Przedstawienie informacji o działaniach Ministerstwa Edukacji Narodowej w tej sprawie – zarówno już podjętych, jak i planowanych.
Apeluję o potraktowanie tej interwencji jako wyrazu głosu społeczności polskiej młodzieży na Zaolziu, która – jak wyraźnie wynika z przytoczonych cytatów – oczekuje nie tylko symbolicznego wsparcia, ale realnych działań w obronie swojej tożsamości i przyszłości.