w sprawie przygotowania nauczycieli do nauczania treści związanych ze sztuczną inteligencją
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer
Warszawa, 25-09-2025
Szanowne Panie Posłanki, Szanowny Panie Pośle,
odpowiadając na pytania Pani Posłanki Katarzyny Matusik-Lipiec oraz grupy Posłów na Sejm RP zawarte w zapytaniu nr 2696 z dnia 5 września 2025 r. dotyczące przygotowania nauczycieli do nauczania treści związanych ze sztuczną inteligencją, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z przyjętym przez Radę Ministrów, opracowanym w MEN, dokumentem strategicznym pt. „Polityka Cyfrowej Transformacji Edukacji” (PCTE)[1] jako jeden z dziesięciu obszarów działań i interwencji wskazano nowe technologie, w tym sztuczną inteligencję w szkole. Założono też, że przyjmowane rozwiązania wprowadzające różne narzędzia wykorzystujące AI do szkół i placówek będą korzystne i będą minimalizować zagrożenia jakie niesie ze sobą AI. W podsumowaniu stwierdza się:
„Zaproponowane w PCTE działania są fundamentalne dla dalszego rozwoju cyfrowej edukacji w Polsce i gwarantują przygotowania kolejnych pokoleń do funkcjonowania i życia w społeczeństwie w warunkach coraz bardziej rozwiniętej technologii. Aby ten cel osiągnąć, potrzebne są profesjonalne działania gremiów ekspertów, informatyków i dydaktyków, które następnie staną się podstawą do podjęcia odpowiednich decyzji przez instytucje związane z edukacją. Jest to pierwszy krok w ewolucji, a nie rewolucji, w kierunku pełnej cyfrowej transformacji edukacji.”
Kluczowe dla stosowania AI w praktyce szkolnej jest stworzenie odpowiedniego cyfrowego środowiska w szkole złożonego z wielu elementów składowych, takich jak sprzęt IT, oprogramowanie, dostęp do szybkiego i bezpiecznego Internetu, bogate zasoby materiałów, najlepiej na centralnej platformie edukacyjnej (której rolę pełni obecnie rozwijana przez MEN Zintegrowana Platforma Edukacyjna – ZPE[2]), przeszkoleni i przygotowani do stosowania technologii cyfrowych nauczyciele, wspierani m.in. przez placówki doskonalenia nauczycieli (system szkoleń).
W konsekwencji powyższego przyjęte w roku szkolnym 2025/2026 podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa koncentrują się m.in. na poprawnym metodycznie wykorzystaniu przez nauczycieli nowoczesnych technologii, w szczególności opartych na sztucznej inteligencji oraz korzystaniu z zasobów Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej[3].
W celu realizacji ww. założeń strategicznych i corocznych kierunków realizacji polityki oświatowej państwa podejmowane są różnego rodzaju działania kompleksowo wspierające szkoły i placówki w procesie cyfrowej transformacji. Poniżej opisano główne aktywności podejmowane przez MEN we współpracy z różnymi podmiotami w celu realizacji celów transformacji, w tym, m.in. w obszarze wparcia nauczycieli w stosowaniu sztucznej inteligencji.
Działania na rzecz rozwoju i doskonalenia kompetencji cyfrowych oraz wykorzystywania nowoczesnych technologii informacyjno-komunikacyjnych w nauczaniu są również od wielu lat wspierane z wykorzystaniem środków finansowych Unii Europejskiej.
W ramach szkoleń dla nauczycieli realizowanych ze środków europejskich zarówno Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, jak i FERS, planowane jest przeszkolenie łącznie ponad 100 tys. nauczycieli z umiejętności cyfrowych o różnym stopniu zaawansowania, w tym:
Istotnym działaniem, w kontekście wymienionych powyżej szkoleń, jest wdrożenie w szkołach koordynatorów cyfrowych, którym zadaniem będzie wspierać innych nauczycieli w procesie cyfrowej transformacji, w tym wsparcie metodyczne w skutecznym wykorzystywania w procesie kształcenia nowoczesnych technologii. MEN planuje przeszkolić do 2028 r. ok. 25 tys. nauczycieli, którzy będą w szkołach pełnić rolę koordynatorów. Do zadań koordynatorów będzie należało m.in.:
Wszystkie szkolenia oparte są na standardach kompetencji cyfrowych nauczycieli wypracowanych przez MEN, obejmujących m. in. kwestie związane z przepisami prawa, ochroną danych osobowych, i zasadami bezpieczeństwa dotyczącymi korzystania z zasobów dostępnych w sieci czy korzystania z mediów i informacji. Ww. szkolenia i materiały dydaktyczne, obejmą takie zagadnienia jak:
Ponadto Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy (IBE-PIB)[4] w ramach FERS będzie realizował projekt, którego celem będzie opracowanie skutecznych metod wspierania nauczania przedmiotów ścisłych z wykorzystaniem narzędzi opartych na AI. Wartość projektu to 34 mln zł[5].
Znaczne środki na wsparcie procesu cyfrowej transformacji edukacji uwzględniono w ramach KPO. Dzięki tym środkom nauczyciele w szkołach podstawowych oraz ponadpodstawowych będą mogli korzystać m.in. z pracowni sztucznej inteligencji. Wsparcie przewiduje dostawę m.in. 12 000 pracowni sztucznej inteligencji oraz 4000 pracowni STEM[6]. Zgodnie z założeniami KPO do szkół zostanie przekazanych:
Ponadto w 30 000 sal lekcyjnych zostaną zmodernizowane sieci LAN – wskaźnik C6aG.
W dniu 18 września 2025 r. został przyjęty przez Radę Ministrów Rządowy program wspierania organów prowadzących szkoły i placówki w rozwijaniu umiejętności cyfrowych dzieci i młodzieży na lata 2025-2029 - „Cyfrowy Uczeń”[7]. Program zakłada wsparcie organów prowadzących szkoły i placówki w rozwijaniu umiejętności cyfrowych dzieci i młodzieży i realizacji celów określonych w Polityce Cyfrowej Transformacji Edukacji w zakresie rozwoju nowych technologii, w tym sztucznej inteligencji w szkole oraz kształcenia i doskonalenie nauczycieli. Program składa się m.in. z modułu szkoleniowo/metodycznego polegającego na zapewnieniu funkcjonowania w ORE zespołu wspierającego tworzenie udostępnianych później na ZPE cyfrowych materiałów edukacyjnych lub cyfrowych materiałów ćwiczeniowych, oraz wsparcie rozwijania umiejętności cyfrowych nauczycieli (także z wykorzystaniem AI), w szczególności w zakresie poprawnego metodycznie wykorzystywania sprzętu zakupionego w ramach KPO (pracownie STEM i AI), myślenia komputacyjnego, umiejętności w zakresie skutecznego nauczania przedmiotów ścisłych i przyrodniczych – matematyki, fizyki, chemii, informatyki, biologii i geografii, budowania zdrowych nawyków związanych z korzystaniem z technologii cyfrowych, a także wykorzystywanie w pracy nauczyciela ZPE i jej zasobów. Wsparcie, o którym mowa powyżej, obejmuje m.in. przygotowanie szkoleń i kursów online (e-learning) dla nauczycieli udostępnionych na ZPE.
Ważnym działaniem realizowanym w MEN w zakresie wsparcia nauczycieli informatyki są kwalifikacyjne i doskonalące studia podyplomowe dla czynnych zawodowo nauczycieli zlecane uczelniom publicznym i finansowane z budżetu państwa. Od 2023 r. zawarto umowy w celu przeszkolenia ok. 440 nauczycieli.
MEN współpracuje z Politechniką Warszawską nad wykorzystaniem sztucznej inteligencji dla wsparcia edukacji matematycznej. Projekt rozpoczął się 5 listopada 2024 r., a jego celem jest wzrost umiejętności matematycznych uczniów szkół podstawowych. Nauczyciele oraz 50 000 uczniów otrzymali dostęp do systemu nauki matematyki wspomaganej sztuczną inteligencją (platforma dostępna pod adresem https://zeszyt.online/men). System ma pobudzać ucznia do ciągłego myślenia i samodzielnego zrozumienia problemu. Założeniem projektu jest wyrównywanie szans dzieci i młodzieży w rozumieniu matematyki oraz sprawienie by nauka matematyki była postrzegana jako bardziej interesująca i efektywna. Projekt Al zeszyt.online uwzględnia zarówno uczniów, którzy potrzebują nadrobić zaległości jak i uczniów utalentowanych matematycznie, zainteresowanych poszerzeniem swoich umiejętności.
Narzędzie wspomaga nauczycieli w efektywnym wykorzystaniu czasu nauki. Może być wykorzystywane zarówno w czasie lekcji jak i w domu. Jest intuicyjne, a dla nauczycieli zrealizowano szkolenia wprowadzające.
Dzięki współpracy MEN z dostawcą narzędzia Canva, uczniowie oraz nauczyciele mogą nieodpłatnie korzystać z pełnej wersji CANVA za pośrednictwem Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej[8]. Jedną z zapewnionych możliwości jest korzystanie z funkcji SI w CANVA dla edukacji. Z platformy mogą także korzystać placówki doskonalenia nauczycieli czy biblioteki pedagogiczne nie mające dostępu do ZPE.
Od maja do grudnia 2024 r. MEN we współpracy z IBE-PIB prowadziło prace analityczne i badawcze, które były nakierowane na przygotowanie dokumentu pod nazwą – Profil absolwenta przedszkola i szkoły podstawowej[9]. Wskazano w nim listę kompetencji fundamentalnych, stanowiących podstawę procesu rozwoju i edukacji, których opanowanie jest niezbędne do skutecznego i zdrowego funkcjonowania w różnych sytuacjach życiowych oraz do dalszej nauki we współczesnym świecie. Jedną z nich są kompetencje cyfrowe rozumiane jako zdolność skutecznego, krytycznego i odpowiedzialnego korzystania z technologii cyfrowych w celu uczenia się i sprawnego funkcjonowania w społeczeństwie, zdolność stosowania metod informatycznych oraz pozyskiwanie i analizowanie informacji w środowisku cyfrowym.
W oparciu o ww. dokument w ramach planowanej od 2026 r. reformy kształcenia ogólnego, MEN zleciło IBE-PIB prace mające na celu uwzględnienie treści dotyczących sztucznej inteligencji w podstawach programowych kształcenia ogólnego – nie tylko w przedmiocie informatyka, ale także innych zajęć edukacyjnych.
Zmiany planowane są do wprowadzenia od 1 września 2026 r. w szkole podstawowej, a od 2027 r. w szkołach ponadpodstawowych.
Informacje i aktualności dotyczące reformy są dostępne na stronie internetowej[10].
Minister Edukacji na podstawie art. 90w ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty planuje w najbliższym czasie ustanowić przedsięwzięcie pod nazwą „badAI! – projekt edukacyjny”, którego celem będzie:
Na ten cel Minister Edukacji planuje przeznaczyć środki finansowe w maksymalnej wysokości 19 826 846 zł.
Niezależnie od ww. projektów szereg działań z zakresu AI prowadzi ORE, będący placówką doskonalenia nauczycieli o zasięgu ogólnokrajowym prowadzoną przez Ministra Edukacji. Na rok 2025 i 2026 ORE zaplanowało następujące działania:
Ponadto Instytut Badań Edukacyjnych - Państwowy Instytut Badawczy, przygotował monografię „Sztuczna inteligencja (AI) jako megatrend kształtujący edukację”, w której omówiono kluczowe obszary i przykłady zastosowania nowych technologii, szczególnie tych opartych na przetwarzaniu danych, uczeniu maszynowym oraz sieciowaniu urządzeń i ludzi, wyjaśniono, w jaki sposób zmiany technologiczne wpływają na wymagane od ludzi kompetencje[11].
Należy też zauważyć, że niezależne od przedstawionych powyżej działań, ofertę szkoleniową w zakresie wynikającym z kierunków realizacji polityki oświatowej państwa są zobowiązane przygotować publiczne placówki doskonalenia nauczycieli.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
[1] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WMP20240000812/O/M20240812.pdf
[2] http://zpe.gov.pl
[5] https://efs.men.gov.pl/wsparcie-nauczania-przedmiotow-scislych-z-wykorzystaniem-narzedzi-cyfrowych/
[6] https://www.gov.pl/web/edukacja/wyposazenie-dla-szkol-do-nauki-zdalnej-oraz-pracowni-ai-i-stem
[8] https://public.canva.site/pleduadmin-june2025
[9] https://ibe.edu.pl/pl/profil-absolwenta-i-absolwentki