w sprawie wpływu planowanych zmian dotyczących egzaminów klasyfikacyjnych uczniów edukacji domowej na dostępność kształcenia oraz wyrównywanie szans edukacyjnych
Odpowiadający: minister edukacji Barbara Nowacka
Warszawa, 08-07-2026
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na zapytanie Posła na Sejm RP Pana Waldemara Andzela w sprawie wpływu planowanych zmian dotyczących egzaminów klasyfikacyjnych uczniów realizujących obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poza szkołą (tzw. edukacja domowa) na dostępność kształcenia oraz wyrównywanie szans edukacyjnych.
Szanowny Panie Pośle,
w związku z zapytaniem z 2 lipca 2026 r. w sprawie wpływu planowanych zmian dotyczących egzaminów klasyfikacyjnych uczniów realizujących obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poza szkołą (tzw. edukacja domowa) na dostępność kształcenia oraz wyrównywanie szans edukacyjnych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Zasady przeprowadzania egzaminu klasyfikacyjnego określają przepisy ustawy z dnia 7 września 1991 r, o systemie oświaty[1] oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 lutego 2019 r. w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych[2]. Ponieważ wskazane przepisy nie przewidują możliwości przeprowadzania egzaminu klasyfikacyjnego w formie online, nie znajduje uzasadnienia twierdzenie Pana Posła, jakoby Ministerstwo „podjęło decyzję o odejściu od możliwości przeprowadzania egzaminów klasyfikacyjnych w formule zdalnej”. Trwające w ministerstwie prace mają na celu jedynie doprecyzowanie obowiązujących już przepisów dotyczących przeprowadzania m.in. egzaminów klasyfikacyjnych w taki sposób, aby nie było wątpliwości jak zgodnie z prawem należy takie egzaminy organizować.
Należy podkreślić, że stosownie do art. 37 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe[3] egzamin klasyfikacyjny dla ww. uczniów przeprowadza się zgodnie z art. 44l lub art. 44wa USO i przepisami wydanymi na podstawie art. 44zb tej ustawy. Powyższe oznacza, że ustawodawca nakazał stosowanie w tej materii jednakowych przepisów zarówno szkołom publicznym, jak i niepublicznym.
Projektowana nowelizacja rozporządzenia uwzględnia potrzeby uczniów z chorobami przewlekłymi i niepełnosprawnościami poprzez dopuszczenie możliwości korzystania z urządzenia telekomunikacyjnego wyposażonego w aplikację służącą do monitorowania stanu zdrowia ucznia. Rozwiązanie to pozwala zachować standard samodzielności egzaminacyjnej, a z drugiej strony nie pomija realnych potrzeb zdrowotnych uczniów, którzy korzystają z urządzeń monitorujących np. poziom glukozy lub inne parametry medyczne. Ponadto, w wyniku uwag zgłoszonych do ministerstwa w trakcie konsultacji publicznych i opiniowania, przewidziana zostanie w projekcie rozporządzenia możliwość przeprowadzenia egzaminu klasyfikacyjnego w innym miejscu niż szkoła (np. w domu ucznia) – w szczególnych przypadkach wynikających ze stanu zdrowia ucznia lub niepełnosprawności ucznia na wniosek ucznia, a w przypadku ucznia niepełnoletniego, jego rodziców i za zgodą dyrektora szkoły, przy zachowaniu pozostałych warunków przeprowadzania tego egzaminu.
Jednocześnie wyjaśniam, że realizacja obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki w formie tzw. edukacji domowej jest możliwa w każdej szkole. Uczeń może więc uczyć się w tej formie w szkole znajdującej się najbliżej miejsca zamieszkania. Decyzję o wyborze sposobu realizacji procesu kształcenia swojego dziecka podejmują jego rodzice (pełnoletni uczeń dokonuje takiego wyboru samodzielnie). Oznacza to, że rodzice podejmując decyzję o wyborze tzw. edukacji domowej dla swojego dziecka, muszą mieć świadomość konieczności przybycia do szkoły na egzaminy klasyfikacyjne.
Odnośnie do zagadnienia „wyrównywania szans edukacyjnych” pragnę zwrócić uwagę Pana Posła, że każdy uczeń ma prawo korzystać w pierwszej kolejności ze wsparcia szkoły, m.in. w postaci uczestnictwa w zajęciach prowadzonych w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej[4].
Na zakończenie wskażę, że za organizację pracy szkoły odpowiada dyrektor szkoły[5]. Podejmując decyzję o wyrażeniu zgody[6] na realizacje obowiązku szkolnego / nauki, dyrektor bierze na siebie obowiązek zorganizowania egzaminów klasyfikacyjnych danego ucznia[7]. Zezwolenie na tzw. edukację domową kilkuset czy nawet kilku tysiącom uczniów szkoły, nie zwalnia dyrektora z ww. obowiązku.
Z wyrazami szacunku
Barbara Nowacka
Minister Edukacji
[1] Dz. U. z 2025 r. poz. 881, z późn. zm., dalej – USO.
[2] Dz. U. z 2023 r. poz. 2572, z późn. zm., dalej – rozporządzenie o ocenianiu.
[3] Dz. U. z 2026 r. poz. 820 – dalej: UPO.
[4] art. 37 ust. 7 pkt.1 UPO.
[5] art. 68 ust. 1 pkt 1 UPO.
[6] Przepis wyraźnie wskazuje, że dyrektor może, ale nie musi wyrazić zgody na edukację domową: Na wniosek rodziców dyrektor (…) może zezwolić, w drodze decyzji, na spełnianie przez dziecko odpowiednio obowiązku (…) szkolnego lub obowiązku nauki poza szkołą. – art. 37 ust. 1 UPO .
[7] Egzamin klasyfikacyjny przeprowadza komisja powołana przez dyrektora szkoły – USO art. 44l ust.1.