Odpowiedź na zapytanie nr 3589

w sprawie planowanych zmian dotyczących egzaminów klasyfikacyjnych uczniów realizujących edukację domową

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer

Warszawa, 14-07-2026

Szanowna Pani Poseł,

w związku z zapytaniem z 6 lipca 2026 r. w sprawie planowanych zmian dotyczących egzaminów klasyfikacyjnych uczniów realizujących tzw. edukację domową, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.

Zasady przeprowadzania egzaminu klasyfikacyjnego określają przepisy ustawy z dnia 7 września 1991 r, o systemie oświaty[1] oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 lutego 2019 r. w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych[2]. Wskazane przepisy nie przewidują możliwości przeprowadzania egzaminu klasyfikacyjnego w formie online. Trwające w ministerstwie prace nad projektem rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie oceniania, mają na celu doprecyzowanie obowiązujących już przepisów dotyczących przeprowadzania m.in. egzaminów klasyfikacyjnych w taki sposób, aby nie było wątpliwości jak zgodnie z prawem należy takie egzaminy organizować.

W przypadku uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, będących w trudnej sytuacji zdrowotnej lub psychicznej, należy podkreślić, że uczeń w ramach edukacji domowej ma prawo korzystać ze wsparcia szkoły m.in. w postaci uczestnictwa w zajęciach prowadzonych w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej[3], a dyrektor szkoły znając sytuację danego ucznia powinien zaproponować takie dostosowanie warunków i formy egzaminu klasyfikacyjnego, które nie tylko będzie adekwatne dla sytuacji zdrowotnej, lecz również zgodne z prawem.

Obecnie istniejące uregulowania prawne zapewniają odpowiednie wsparcie dla tej grupy uczniów. Zgodnie z art. 44c ust. 2 USO oraz § 2 rozporządzenia w sprawie oceniania nauczyciel jest obowiązany dostosować wymagania edukacyjne do indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia:

  1. posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego – na podstawie tego orzeczenia oraz ustaleń zawartych w indywidualnym programie edukacyjno-terapeutycznym;
  2. posiadającego orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania - na podstawie tego orzeczenia;
  3. posiadającego opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o specyficznych trudnościach w uczeniu się lub inną opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, wskazującą na potrzebę takiego dostosowania - na podstawie tej opinii;
  4. nieposiadającego orzeczenia lub opinii wymienionych w pkt 1-3, który jest objęty pomocą psychologiczno-pedagogiczną w szkole - na podstawie rozpoznania indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz indywidualnych możliwości psychofizycznych ucznia dokonanego przez nauczycieli i specjalistów.

Powyższe dostosowania wymagań edukacyjnych przysługują uczniowi na tych samych zasadach również podczas egzaminu klasyfikacyjnego, który jest jednym z elementów oceniania wewnątrzszkolnego. Dyrektor szkoły powołując komisję przeprowadzającą egzamin klasyfikacyjny, powinien zadbać również o stosowne dostosowania wymagań edukacyjnych podczas tego egzaminu, wynikające z zaleceń zawartych w posiadanym przez ucznia orzeczeniu lub opinii[4]. Te dostosowania wynikają zatem z już istniejących i obowiązujących przepisów oświatowych i nie ma potrzeby ich powielania. Analogicznie stosuje się je przy przeprowadzaniu egzaminu ósmoklasisty i egzaminu maturalnego.

Projektowane rozporządzenie uwzględnia potrzeby uczniów z chorobami przewlekłymi i niepełnosprawnościami poprzez dopuszczenie możliwości korzystania z urządzenia telekomunikacyjnego wyposażonego w aplikację służącą do monitorowania stanu zdrowia ucznia. Rozwiązanie pozwala zachować standard samodzielności egzaminacyjnej, a z drugiej strony nie pomija realnych potrzeb zdrowotnych uczniów, którzy korzystają z urządzeń monitorujących np. poziom glukozy lub inne parametry medyczne.

Ponadto, w wyniku uwag zgłoszonych do ministerstwa w trakcie konsultacji publicznych i opiniowania, przewidziana zostanie w projekcie rozporządzenia możliwość przeprowadzenia egzaminu klasyfikacyjnego w innym miejscu niż szkoła (np. w domu ucznia) – w szczególnych przypadkach wynikających ze stanu zdrowia ucznia lub niepełnosprawności ucznia na wniosek ucznia, a w przypadku ucznia niepełnoletniego, jego rodziców i za zgodą dyrektora szkoły, przy zachowaniu pozostałych warunków przeprowadzania tego egzaminu.

Na zakończenie zauważę, że w szczególnych przypadkach podyktowanych sytuacją zdrowotną ucznia, który z różnych przyczyn jest niezdolny do uczęszczania do szkoły, prawo oświatowe przewiduje możliwość indywidualnego nauczania, w którym uczeń jest klasyfikowany na podstawie ocen bieżących, a nie na podstawie egzaminów klasyfikacyjnych. Warunki i organizację tego sposobu prowadzenia procesu kształcenia określają przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania dzieci i nauczania dzieci i młodzieży[5].

Z wyrazami szacunku

Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
Sekretarz Stanu

[1] Dz. U. z 2025 r. poz. 881, z późn. zm., dalej – USO.

[2] Dz. U. z 2023 r. poz. 2572 z późn. zm., dalej – rozporządzenie w sprawie oceniania.

[3] art. 37 ust. 7 pkt. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo Oświatowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 820) – dalej: UPO.

[4] Dotyczy to wszelkich zaleceń np. możliwości pisania pracy na komputerze czy możliwości porozumiewania się za pomocą urządzeń AAC. Należy jednak podkreślić, że dopuszczenie możliwości użycia przez ucznia urządzeń elektronicznych (np. komputer przy pracy pisemnej, urządzenie AAC do komunikacji alternatywnej i wspomagającej) musi zapewniać samodzielność pracy ucznia na egzaminach i sprawdzianie.

[5] Dz. U. z 2023 r. poz. 2468, z późn. zm.