Odpowiedź na zapytanie nr 3641

w sprawie działań Ministerstwa Spraw Zagranicznych po śmierci obywatelki polskiej w Ekwadorze

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Władysław Teofil Bartoszewski

Warszawa, 30-07-2026

Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na zapytanie nr 3641 posła Dariusza Mateckiego w sprawie działań Ministerstwa Spraw Zagranicznych po śmierci obywatelki polskiej w Ekwadorze, Pani Moniki Koniuszek Silva Veras („Monika Silva-Koniuszek” w treści zapytania) uprzejmie przekazuję następujące informacje.

1. Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych lub właściwa placówka dyplomatyczna RP posiadały przed śmiercią Moniki Silvy-Koniuszek jakiekolwiek informacje o groźbach wobec niej, jej obawach o życie lub prośbach o pomoc i ochronę?

Pani Monika Koniuszek Silva Veras składała doniesienia do prokuratury Ekwadoru, informując o kierowanych wobec niej groźbach i wskazując, że mogą mieć one związek z prowadzoną przez nią działalnością społeczną. Informowała o tym na swoich kontach w mediach społecznościowych. Informację tę przekazała również do Ambasady RP w Limie, co było podstawą do zaproponowania jej pomocy w wyjeździe z Ekwadoru. Dodatkowo, w odpowiedzi na przekazane przez p. Monikę Koniuszek Silva Veras informacje o trudnej sytuacji materialnej jej rodziny, Ambasada RP w Limie udzieliła jej zapomogi zgodnie z obowiązującymi przepisami.

2. Jakie konkretne działania konsularne i dyplomatyczne zostały podjęte przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych po uzyskaniu informacji o śmierci obywatelki polskiej w Ekwadorze?

Niezwłocznie po powzięciu informacji o tragicznej śmierci p. Moniki Koniuszek Silva Veras Ambasada RP w Limie podjęła działania zgodnie ze swoją właściwością i obowiązkami. Kierownicy Ambasady RP w Limie i Delegatury UE w Quito wymienili się szczegółowymi informacjami i obie placówki wydały komunikaty w tej sprawie. Konsul RP w Limie udał się do Ekwadoru, gdzie udzielił kompleksowego wsparcia konsularnego członkom rodziny (w tym podjął wszelkie niezbędne działania w celu zapewnienia bezpieczeństwa małoletnim dzieciom Zmarłej). Konsul RP pozostawał i pozostaje również w stałym kontakcie z lokalnymi oraz krajowymi służbami, w celu wyjaśnienia okoliczności tej tragedii, m.in. zapewnił i ułatwił komunikację między prokuraturami Ekwadoru i Polski. Ambasada RP w Limie wydała komunikat, w którym wezwała, aby właściwe organy przeprowadziły szybkie, rzetelne, niezależne i transparentne postępowanie, prowadzące do wyjaśnienia okoliczności tej sprawy oraz zapewnienia odpowiedzialności zgodnie z obowiązującym prawem. W tym komunikacie placówka podkreśliła również znaczenie ochrony obrońców praw człowieka, dziennikarzy, działaczy społecznych oraz wszystkich osób angażujących się w życie obywatelskie – zapewnienia im bezpiecznych warunków do prowadzenia działalności społecznej oraz swobodnego korzystania z podstawowych praw i wolności jako kluczowego obowiązku każdego państwa prawa.

3. Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych wystąpiło do władz Republiki Ekwadoru o pełne wyjaśnienie sprawy, przekazanie dokumentacji oraz zapewnienie stronie polskiej bieżącej informacji o przebiegu śledztwa?

Polska prokuratura wszczęła własne śledztwo, niezależne od ekwadorskiego. Konsul RP pozostaje również w kontakcie z rodziną p. Moniki Koniuszek Silva Veras, jej pełnomocnikami oraz prokuraturą Ekwadoru. Zgodnie z prawem Ekwadoru prokurator prowadzący postępowanie ma obowiązek informować pełnomocników rodziny o postępach w śledztwie. Ambasada RP w Limie przekazała władzom Ekwadoru dwa wnioski skierowane przez Prokuraturę RP: wniosek o zabezpieczenie dowodów i wniosek o udzielenie pomocy prawnej w sprawie karnej. Należy pamiętać, że Polska i Ekwador nie są związane dwustronną umową międzynarodową regulującą współpracę w sprawach karnych i wnioski są wykonywane na zasadzie wzajemności.

4. Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych wystąpiło do strony amerykańskiej o informacje dotyczące kontaktów Moniki Silvy-Koniuszek z ambasadą USA w Quito, w tym o ewentualne prośby o ochronę oraz dokumenty, które miała tam przekazać?

Ministerstwo Spraw Zagranicznych nie wystąpiło do strony amerykańskiej o informacje lub dokumenty dotyczące Moniki Koniuszek Silva Veras. Odpowiedzialne za śledztwo prokuratury w Polsce i Ekwadorze są właściwe w zakresie ustalenia okoliczności zgonu i gromadzenia dokumentacji dowodowej. Ambasada RP w Limie jest gotowa podjąć dalsze działania w zakresie swojej kompetencji na wniosek polskiej prokuratury.

5. Czy Ministerstwo Spraw Zagranicznych zamierza objąć tę sprawę szczególnym nadzorem dyplomatycznym oraz regularnie informować rodzinę zmarłej i opinię publiczną o działaniach podejmowanych przez państwo polskie?

Wyjaśnienie okoliczności śmierci p. Moniki Koniuszek Silva Veras pozostaje sprawą o najwyższym priorytecie dla Ambasady RP w Limie, która będzie podejmować dalsze działania należące do jej kompetencji, we współpracy z władzami Ekwadoru, właściwymi polskimi organami (w szczególności prokuraturą) i Delegaturą UE w Quito. Zgodnie z prawem Ekwadoru, prokurator prowadzący postępowanie ma obowiązek informować pełnomocników rodziny o postępach w śledztwie. Obecnie najbliższa rodzina p. Moniki Koniuszek Silva Veras jest bezpieczna poza Ekwadorem. W każdej chwili członkowie rodziny p. Moniki Koniuszek Silva Veras mogą zwrócić się z prośbą o informacje do Konsula RP lub do pełnomocników ich reprezentujących. Pytania o prowadzone w tej sprawie śledztwo należy kierować do właściwej prokuratury w Polsce.

Z wyrazami szacunku

z up. Władysław Teofil Bartoszewski
Sekretarz Stanu