Zapytanie nr 3656

do ministra zdrowia

w sprawie sytuacji SPZOZ w Lublińcu, dostępności świadczeń szpitalnych w pow. lublinieckim oraz systemowego ryzyka wygaszania funkcji szpitali powiatowych

Zgłaszający: Marta Stożek

Data wpływu: 13-07-2026

Szanowna Pani Minister,

w związku z odpowiedziami i dokumentami uzyskanymi w toku interwencji poselskich dotyczących Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej w Lublińcu, a także z najnowszymi wydarzeniami z marca–czerwca 2026 r., zwracam się o udzielenie informacji oraz przedstawienie stanowiska Ministerstwa Zdrowia w sprawie realnego zabezpieczenia świadczeń zdrowotnych dla mieszkańców powiatu lublinieckiego oraz systemowego problemu długotrwałego zawieszania działalności kluczowych oddziałów szpitalnych.

Sprawa ta nie ma obecnie wyłącznie charakteru lokalnego. W powiecie lublinieckim, w którym SP ZOZ w Lublińcu jest jedynym szpitalem, doszło do długotrwałego ograniczenia działalności chirurgii ogólnej, położnictwa, neonatologii, OAiIT i bloku operacyjnego. Następnie ograniczono liczbę łóżek na internie i pediatrii, czasowo zawieszono izbę przyjęć, a rada powiatu rozpoczęła przygotowania do przekształcenia SPZOZ w spółkę prawa handlowego.

Najistotniejsze jest to, że Śląski OW NFZ wskazał wprost, iż zabezpieczenie świadczeń na terenie powiatu lublinieckiego nie może zostać uznane za wystarczające. To wymaga odpowiedzi na poziomie resortu zdrowia: Czy państwo akceptuje model, w którym mieszkańcy powiatu z jednym szpitalem tracą lokalny dostęp do kluczowych świadczeń, a system zastępuje go kierowaniem pacjentów do innych miast?

Z odpowiedzi organów wynika przy tym luka, która powinna zostać rozstrzygnięta na poziomie resortu zdrowia: brak jest jednego operacyjnego planu przywrócenia bezpieczeństwa zdrowotnego w powiecie. Dlatego kluczowe jest nie tylko przekazanie kolejnych dokumentów, lecz także jasne stanowisko, czy władze publiczne zamierzają odbudować w Lublińcu pełny szpital powiatowy, czy akceptują trwałą degradację placówki do modelu ograniczonych świadczeń planowych i opiekuńczych.

I. Zaktualizowany stan faktyczny

Z dokumentów oraz publicznie dostępnych informacji wynika, że ograniczanie działalności SPZOZ w Lublińcu ma charakter narastającego procesu, a nie pojedynczego zdarzenia organizacyjnego. Długotrwale wyłączona pozostaje chirurgia ogólna, dlatego w 2025 r. mieszkańcy powiatu w znaczącej części korzystali z hospitalizacji chirurgicznych poza powiatem. Równolegle od 2025 r. zawieszano albo istotnie ograniczano położnictwo, neonatologię, Oddział Anestezjologii i Intensywnej Terapii oraz blok operacyjny.
Szczególnego wyjaśnienia wymaga fakt, że wojewoda śląski potwierdził naruszenie trybu z art. 34 ustawy o działalności leczniczej przy wcześniejszym zaprzestaniu działalności części położniczej, oddziału noworodkowego i bloku porodów niepowikłanych, a następnie decyzją z 17 marca 2026 r. wyraził zgodę na czasowe zaprzestanie działalności OAiIT, części ginekologicznej oddziału położniczo-ginekologicznego i bloku operacyjnego dopiero od 17 marca do 30 kwietnia 2026 r., choć odrębnego wyjaśnienia nadal wymaga okres od 1 do 16 marca 2026 r. Kryzys organizacyjny zbiegł się z dalszym ograniczaniem potencjału szpitala: 30 marca 2026 r. zmniejszono liczbę łóżek na oddziale chorób wewnętrznych z 35 do 27 oraz na pediatrii z 12 do 6, 31 marca 2026 r. zmieniono dyrektora SPZOZ, a w dniach 2–7 kwietnia 2026 r. zawieszono izbę przyjęć z powodu braku obsady lekarskiej.

Równolegle narastał kryzys finansowy i właścicielski. 24 kwietnia 2026 r. powiat publicznie potwierdził stratę za 2025 r. w wysokości 14 692 732,42 zł oraz problemy z zajęciami komorniczymi i ugodą z ZUS, natomiast 24 czerwca 2026 r. rada powiatu przyjęła uchwałę nr 234/XXII/2026 o przygotowaniu przekształcenia SPZOZ w spółkę prawa handlowego, po czym uruchomiono postępowanie WZP.272.16.2026 dotyczące kompleksowej obsługi prawnej, organizacyjnej, finansowej i rejestrowej tego procesu.

II. Problem systemowy

Sprawa SPZOZ w Lublińcu pokazuje kilka problemów systemowych, które wymagają reakcji Ministerstwa Zdrowia. Po pierwsze, przepisy umożliwiające czasowe zaprzestanie działalności oddziału mogą w praktyce prowadzić do sytuacji, w której oddział przez wiele miesięcy lub lat istnieje formalnie, ale nie zabezpiecza świadczeń mieszkańcom. Po drugie, mechanizm PSZ i ryczałtu nie wydaje się automatycznie uruchamiać skutecznych narzędzi odbudowy utraconych zakresów. Po trzecie, korekty finansowania związane z niewykonywaniem świadczeń mogą pogłębiać spiralę kryzysu finansowego. Po czwarte, przekształcenie szpitala w spółkę jest narzędziem organizacyjno-prawnym, ale samo w sobie nie gwarantuje przywrócenia chirurgii, porodówki, neonatologii i intensywnej terapii.

III. Finanse a dostępność świadczeń

Z dokumentacji finansowej wynika narastanie zadłużenia SPZOZ w Lublińcu oraz wzrost zobowiązań wymagalnych. Dane na koniec kolejnych okresów pokazują następujący obraz:

Na podstawie przekazanych stanów zobowiązań zobowiązania ogółem SPZOZ wynosiły: 71 063 187,23 zł na 31.12.2024 r., 79 986 317,54 zł na 31.12.2025 r., 81 677 069,36 zł na 31.01.2026 r. oraz 83 004 727,48 zł na 28.02.2026 r. Zobowiązania wymagalne wynosiły odpowiednio: 27 301 711,68 zł, 29 466 518,66 zł, 32 502 745,41 zł i 34 429 825,58 zł.

W zestawieniu:

Data stanu 31.12.2024 r.

Zobowiązania ogółem 71 063 187,23 zł
Zobowiązania wymagalne 27 301 711,68 zł

Data stanu 31.12.2025 r.
Zobowiązania ogółem 79 986 317,54 zł
Zobowiązania wymagalne 29 466 518,66 zł

Data stanu 31.01.2026 r.
Zobowiązania ogółem 81 677 069,36 zł
Zobowiązania wymagalne 32 502 745,41 zł

Data stanu 28.02.2026 r.
Zobowiązania ogółem 83 004 727,48 zł
Zobowiązania wymagalne 34 429 825,58 zł.

Jednocześnie w dokumentach pojawia się strata za 2025 r. na poziomie 14 692 732,42 zł oraz planowana strata za 2026 r. na poziomie 18 327 614,00 zł. W odpowiedzi NFZ wskazano także korekty ryczałtu PSZ związane z przerwami w realizacji świadczeń. Wymaga to odpowiedzi, czy obecny model finansowania nie powoduje efektu błędnego koła: zawieszenie oddziałów prowadzi do spadku finansowania, spadek finansowania pogłębia kryzys, a kryzys utrudnia odbudowę oddziałów.

IV. Pytania do ministra zdrowia

1. Czy Ministerstwo Zdrowia posiadało wiedzę o długotrwałym ograniczeniu działalności chirurgii ogólnej, położnictwa, neonatologii, OAiIT i bloku operacyjnego w SPZOZ w Lublińcu? Jeżeli tak, od kiedy i z jakich źródeł?

2. Czy Ministerstwo Zdrowia uznaje obecny poziom zabezpieczenia świadczeń dla mieszkańców powiatu lublinieckiego za wystarczający? Jeżeli tak, na podstawie jakich kryteriów, danych i standardów dostępności?

3. Jakie działania podjęło Ministerstwo Zdrowia po informacji, że Śląski OW NFZ uznaje zabezpieczenie świadczeń na terenie powiatu lublinieckiego za niewystarczające?

4. Czy resort posiada analizę wpływu ograniczenia działalności SPZOZ w Lublińcu na czas transportu pacjentów, funkcjonowanie PRM, obciążenie sąsiednich szpitali oraz bezpieczeństwo kobiet ciężarnych i rodzących?

5. Czy Ministerstwo Zdrowia monitoruje przypadki wielokrotnego przedłużania czasowych zawieszeń oddziałów szpitalnych w Polsce?

6. Ile oddziałów szpitalnych w Polsce pozostaje obecnie w stanie czasowego zawieszenia działalności przez okres powyżej 3 miesięcy, powyżej 6 miesięcy i powyżej 12 miesięcy? Proszę o dane w podziale na województwa, typ oddziału i podmiot tworzący.

7. Czy Ministerstwo Zdrowia analizowało, czy mechanizm czasowego zaprzestania działalności z art. 34 ustawy o działalności leczniczej nie prowadzi w praktyce do trwałego wygaszania oddziałów bez formalnej procedury likwidacyjnej?

8. Czy resort planuje zmianę przepisów ograniczającą możliwość powtarzalnego i wielomiesięcznego zawieszania oddziałów bez przedstawienia programu odbudowy świadczeń?

9. Czy Ministerstwo Zdrowia uznaje za prawidłowe utrzymywanie formalnego statusu szpitala w PSZ w sytuacji, gdy kluczowe zakresy przez długi okres nie są faktycznie wykonywane?

10. Jakie konsekwencje dla kwalifikacji SPZOZ w Lublińcu do PSZ i dla przyszłej autoryzacji może mieć długotrwałe niewykonywanie chirurgii, położnictwa, neonatologii i intensywnej terapii?

11. Czy Ministerstwo Zdrowia otrzymało informację o zawieszeniu postępowania autoryzacyjnego SPZOZ w Lublińcu oraz o brakach kadrowych w zakresie anestezjologii i położnictwa-ginekologii? Jakie działania podjęto?

12. Czy resort analizował wpływ korekt ryczałtu PSZ i niewykonywania świadczeń na zdolność szpitala do wyjścia z kryzysu finansowego?

13. Czy Ministerstwo Zdrowia posiada analizę ryzyka, że przekształcenie SPZOZ w Lublińcu w spółkę z o.o. będzie przede wszystkim narzędziem reorganizacji długu, bez gwarancji odbudowy utraconych świadczeń?

14. Czy resort został poinformowany o uchwale Rady Powiatu w Lublińcu nr 234/XXII/2026 z 24 czerwca 2026 r. dotyczącej przygotowania przekształcenia SPZOZ w spółkę prawa handlowego?

15. Czy Ministerstwo Zdrowia zamierza wydać stanowisko lub zalecenia dotyczące minimalnych gwarancji dostępności świadczeń przed przekształceniem szpitala powiatowego w spółkę?

16. Czy zdaniem Ministerstwa Zdrowia przekształcenie w spółkę może być prowadzone bez uprzedniego przedstawienia mieszkańcom harmonogramu przywrócenia lub trwałego zabezpieczenia chirurgii, położnictwa, neonatologii i OAiIT?

17. Czy resort planuje wsparcie finansowe, kadrowe lub organizacyjne dla SPZOZ w Lublińcu albo dla mieszkańców powiatu lublinieckiego w celu przywrócenia realnego dostępu do świadczeń?

18. Czy Ministerstwo Zdrowia prowadzi prace nad systemowym programem stabilizacji szpitali powiatowych, które utraciły kluczowe oddziały wskutek kryzysu kadrowego i finansowego?

19. Czy resort prowadzi analizę, w ilu powiatach w Polsce jedyny szpital powiatowy nie realizuje obecnie kluczowych świadczeń chirurgicznych, położniczych lub intensywnej terapii?

20. Czy Ministerstwo Zdrowia uznaje, że w powiatach z jednym szpitalem powinny obowiązywać szczególne standardy interwencji państwa w przypadku zawieszenia kluczowych oddziałów?

21. Czy Ministerstwo Zdrowia zobowiąże właściwe podmioty do przedstawienia operacyjnego planu przywrócenia bezpieczeństwa zdrowotnego mieszkańców powiatu lublinieckiego, z określeniem odpowiedzialnego organu, harmonogramu, źródeł finansowania i zakresów świadczeń, które mają zostać odbudowane?

22. Czy Ministerstwo Zdrowia może jednoznacznie wskazać, czy docelowy model SPZOZ w Lublińcu ma obejmować pełny szpital powiatowy z chirurgią, OAiIT, położnictwem i neonatologią, czy też trwałe ograniczenie do świadczeń planowych, jednodniowych i opiekuńczych?

V. Wnioski końcowe

Sprawa SPZOZ w Lublińcu wymaga odpowiedzi systemowej. Nie wystarczy stwierdzenie, że za szpital odpowiada organ tworzący, za kontraktowanie NFZ, a za rejestr wojewoda. Z punktu widzenia mieszkańców liczy się rezultat: czy w powiecie istnieje realny dostęp do świadczeń ratujących zdrowie i życie. Wnoszę o potraktowanie niniejszego zapytania jako sprawy dotyczącej nie tylko jednego szpitala, lecz także modelu funkcjonowania szpitali powiatowych w Polsce.

Z poważaniem

Marta Stożek

Posłanka na Sejm RP