8. kadencja, 1. posiedzenie, 4. dzień (18-11-2015)

10. punkt porządku dziennego:

Przedstawienie przez prezesa Rady Ministrów programu działania Rady Ministrów z wnioskiem o udzielenie jej wotum zaufania.

Poseł Władysław Kosiniak-Kamysz:

    Dziękuję bardzo.

    Wielce Szanowny Panie Prezydencie! Panie Marszałku! Pani Premier! Szanowni Państwo! Wysoka Izbo! To najważniejsze zawsze wystąpienie dla każdego rządu, bo określa jego politykę, jego kierunki działania. Pani premier, przygotowując to wystąpienie, zdecydowała się na użycie specjalnego chwytu retorycznego, który polegał na tym, że pani premier stawiała diagnozę, później się z nią rozprawiała. I tak było w wielu przypadkach. Tylko żeby postawić dobrą diagnozę - ja jestem lekarzem - tak jak w medycynie trzeba przeprowadzić skuteczne i dobre badanie fizykalne i wywiad, a tutaj tego rozeznania zabrakło (Oklaski), zabrakło wglądu w stan faktyczny.

    Pani premier mówiła o tych najważniejszych wyzwaniach: 500 zł, kwota wolna od podatku sięgająca 8 tys., stawka minimalna godzinowa 12 zł, zmiany w wieku emerytalnym. Mówiła, że w wielu przypadkach nie ma podstaw i nie ma polityk. 0

    Pani Premier! Szanowni Państwo! Polityka rodzinna, bo od niej zacznę, została w ostatnich ośmiu latach, szczególnie w ostatnich czterech latach, po raz pierwszy zbudowana horyzontalnie i wielowymiarowo (Oklaski), bo nie można tylko jedną zmianą i jedną propozycją, nawet bardzo ciekawie brzmiącą, 500 zł, zmienić oblicza demograficznego Polski. To musi być system działań związanych z budową pozycji nas jako Polski, jako narodu.

    Co się udało zrobić przez ostatnie cztery lata? To tak, żeby ten stan faktyczny, żeby tę diagnozę, którą będziecie państwo pogłębiać, można było lepiej przeprowadzić. Po pierwsze, najdłuższe urlopy rodzicielskie w Europie, największy przyrost żłobków, ponad 2,5 tys. miejsc opieki nad dziećmi do 3. roku życia, wprowadzona pierwszy raz polityka senioralna, przedszkola za złotówkę, kolejne zmiany, które muszą następować w wielu obszarach, nie tylko jeden projekt.

    (Głos z sali: Mamy to na piśmie.)

    (Poseł Elżbieta Radziszewska: Mieszkania na wynajem.)

    Jeśli chodzi o zmiany dotyczące emerytur, to wyciągamy rękę. Jest projekt Polskiego Stronnictwa Ludowego - 40 lat stażu pracy, wolność wyboru, możliwość przejścia na emeryturę - złożony do laski marszałkowskiej. Może nie o Trybunale Konstytucyjnym najpierw, a o wieku emerytalnym, o stażu pracy. Można podjąć prace już dziś. (Oklaski)

    Pani premier, 12 zł - była ogólna zgoda jeszcze w kampanii wyborczej różnych klubów parlamentarnych. Tak, stawka minimalna godzinowa, ale ona musi być wprowadzona w umowach-zleceniach. Ona musi być wprowadzona nie tylko w prawie pracy, bo ona już tam jest, w umowach o pracę, ona musi być wprowadzona w umowach cywilnoprawnych, bo inaczej będzie bardzo łatwa do obejścia. Projekt, który przedstawialiście przed wyborami, nie zabezpieczał Polaków i nie dawał gwarancji minimalnej stawki godzinowej. PSL będzie proponowało minimalną stawkę godzinową w umowach cywilnoprawnych, żeby nie było niższej kwoty, żeby nikt nie zarabiał mniej niż 12 zł za godzinę.

    Jeśli chodzi o zmiany w szkolnictwie, to warto też wrócić do źródeł i powodów problemów, z jednej strony, szkolnictwa zawodowego. Dzisiaj pani premier mówiła o potrzebie jego odbudowy. My tę odbudowę rozpoczęliśmy po nieudolnych decyzjach rządu AWS i Unii Wolności w latach 90., bo to wtedy zostało zniszczone szkolnictwo zawodowe. (Oklaski)

    Tak samo było z gimnazjami. Wtedy zostały wprowadzone gimnazja i to wasze środowisko polityczne uczestniczyło w tym rządzie. Dobrze, że po wielu latach przyszła refleksja, ale teraz trzeba zapytać Polaków. Mamy słuchać i słyszeć - pełna zgoda. To zróbmy referendum w sprawie gimnazjów, zapytajmy Polaków, jaki jest ich stosunek do tego. (Oklaski)

    (Poseł Waldemar Andzel: A jak rządziliście?)

    Jest szansa na wsłuchanie się w ten głos? Bo to jest niezwykle ważna zmiana nie tylko dla tych, którzy się uczą, i ich rodziców, ale również dla tych, którzy organizują nauczanie i prowadzą to nauczanie, czyli dla samorządów.

    I tutaj kwestia niezwykle ważna. Pani premier mówiła, że polska wieś potrzebuje dobrego gospodarza. Dobrego gospodarza potrzebuje polska wieś, potrzebują polskie miasta i miasteczka, polskie miejscowości. Wszędzie jest potrzebny dobry gospodarz. Tylko, szanowna pani premier, ten dobry gospodarz już dzisiaj jest. To jest polski samorząd, to są wójtowie, burmistrzowie, starostowie, marszałkowie, to są radni samorządów. (Oklaski) Z pani ust, pani premier, nie padło ani razu słowo ˝samorząd˝. Pani była wieloletnim burmistrzem Brzeszcz, z mojej rodzinnej, z naszej rodzinnej Małopolski. Nie padło ani razu słowo ˝samorząd˝. Nie da się wprowadzać tych wszystkich zmian, nie da się zmieniać polityki rodzinnej bez samorządów, nie da się zwiększać kwoty wolnej od podatku bez rekompensaty utraconych dochodów z PIT dla samorządów, nie da się zmieniać rzeczywistości w gimnazjach, w szkołach bez samorządu. Nie będzie dobrej polityki, nie będzie możliwości realizacji nawet najpiękniejszych obietnic - dzisiaj było ich bardzo dużo - bez współpracy z samorządem. Oni są dobrymi gospodarzami. Warto wsłuchać się w ich głos, bo nie ma wolności bez samorządności. I my tej wolności z Polski samorządowej będziemy bronić. (Oklaski) A w tej samej wypowiedzi, to jest zastanawiające i skłania do refleksji, powiedziała pani premier: Państwo musi wrócić na wieś. Mam nadzieję, że nie poprzez likwidację w jakikolwiek sposób samostanowienia tej wsi o sobie, nie poprzez likwidację reprezentacji samorządowej na tym poziomie.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! O rolnictwie było krótko, ale było, dlatego warto się też odnieść do stanu faktycznego. I tutaj znów źle zbadany pacjent, bo te dwie ustawy, o których pani premier mówiła: ustawa o ubezpieczeniach w rolnictwie oraz ustawa o ochronie polskiej ziemi, to są ustawy już przyjęte i podpisane przez pana prezydenta. (Oklaski) Ostatnio ustawę o ochronie polskiej ziemi podpisał pan prezydent Andrzej Duda - panie prezydencie, bardzo dziękujemy - i nie trzeba nowej ustawy.

    (Głos z sali: Trzeba.)

    (Głos z sali: Trzeba, trzeba.)

    To jest gotowe. Rozumiem, że w 100 dni będzie wam łatwiej zrealizować zapowiedzi, bo PSL zrobiło to wcześniej. (Oklaski)

    (Głos z sali: Nie zrobiło.)

    Nie odpowiedziała pani premier w swojej wypowiedzi na pytanie, które jest dla wielu rolników, dla wielu mieszkańców polskiej wsi najważniejsze, bo to obiecywaliście w kampanii: Kiedy podniesiecie dopłaty do poziomu najwyższych w Europie? Kiedy zrównacie dopłaty bezpośrednie do rolnictwa z poziomem niemieckim? My doprowadziliśmy je do wysokości średniej w Europie, wy obiecywaliście tutaj dużo więcej, tylko dzisiaj nie padły żadne zapowiedzi w tej sprawie. Kiedy to będzie zrobione? O to już pytają polscy rolnicy.

    Podatki. Była propozycja obniżenia CIT-u i pewnie pierwsza reakcja nas wszystkich jest bardzo pozytywna. Tylko co to oznacza w szczegółach? 15-procentowy, obniżony CIT dla małych i średnich przedsiębiorstw może okazać się rajem dla doradców podatkowych, którzy zaraz będą dzielili firmy. Na to będzie stać tylko tych bogatych przedsiębiorców. A mali przedsiębiorcy, którzy dzisiaj CIT-u nie płacą, czy uzyskają obniżkę podatku PIT? Chodzi o tych najmniejszych, o to, żeby propozycja dobra na pierwszy rzut oka - obniżka podatków jest zawsze atrakcyjna - nie okazała się w swoich skutkach korzystna tylko dla bogatych i tych mających pieniądze na doradców finansowych, a nie dla najmniejszych przedsiębiorców, którzy dzisiaj CIT-u nie płacą.

    Kultura, o której pani premier wspominała, i ta wysoka, i ta lokalna, tradycyjna. Widziałem, że chyba cisnęło się na usta pani premier słowo ˝ludowa˝. Nie ma się co obawiać słowa ˝ludowa˝. ˝Ludowy˝ znaczy ˝powszechny˝ i takie jest też Polskie Stronnictwo Ludowe. (Oklaski)

    Pewnie oprócz tego, co było w exposé, dla wielu osób jeszcze bardziej ciekawe jest to, czego w nim nie było. Na pewno zabrakło nam, kiedy była mowa o bezpieczeństwie energetycznym, wskazania odnawialnych źródeł energii. To jest bardzo dobra alternatywa, bo przy domu można stosować energetykę prosumencką, można nie tylko wytwarzać prąd na własny użytek, lecz także można dzięki temu zarabiać, można też tak tworzyć dużo lepsze warunki do życia w Polsce, bo to jest ekologia. I to nie jest tylko pogląd partii politycznej, ale to jest również nasze zobowiązanie na poziomie europejskim, na poziomie światowym, z którego też pani rząd będzie się musiał wywiązywać. Chodzi o dochodzenie do określonego procentu zaangażowania energii odnawialnej w całej Polsce.

    Co z Lasami Państwowymi? Tyle było w kampanii mowy, że PSL robi zamach na Lasy Państwowe.

    (Głos z sali: Tak było.)

    (Głos z sali: Spokojnie.)

    Widzę, że się przekonaliście i przynajmniej w tym aspekcie nasza kampania was przekonała, że nie było żadnego zamachu, bo pani premier nic nie mówiła o...

    (Głos z sali: Było.)

    ...potrzebie obrony polskich lasów.

    Co z obniżeniem VAT-u, pani premier? To też zapowiedzi z kampanii, dzisiaj nie usłyszeliśmy o tym ani słowa.

    Czy będzie wprowadzone 3-procentowe finansowanie armii? Słyszeliśmy o tym podczas kampanii, dzisiaj o finansowaniu armii, finansowaniu zmian w wojsku nie było ani słowa, więc rozumiem, że pozostajemy przy 2-procentowych wydatkach na modernizację armii.

    Było co prawda o polityce zagranicznej, ale może ze względu na wymiar czasowy, może ze względu na te priorytety, które pani premier chciała określić, zabrakło pełnej dyskusji na ten temat. Dlatego PSL proponuje debatę i żeby małe exposé, które przeważnie jest wygłaszane przez ministra spraw zagranicznych na wiosnę, w tym roku zostało wygłoszone dużo wcześniej, żeby to odbyło się jeszcze w grudniu. Jest tak dynamiczna sytuacja w Europie, na świecie, są sprawy związane z sytuacją na Ukrainie, z migracjami ludności, z uchodźcami, ale też Wysoka Izba musi mieć informacje po zamachach terrorystycznych. Naszym zdaniem taka debata powinna się odbyć w najbliższych miesiącach. Nakłaniam do tej refleksji. Jeżeli będzie taka możliwość, z chęcią i jak najszybciej wzięlibyśmy udział w takiej debacie. Będziemy też składać stosowne wnioski.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pani Premier! I na koniec - bardzo dużo było w wypowiedziach o demokracji, o szacunku dla różnorodności. O tym mówił też pan prezydent, występując na rozpoczęcie prac parlamentu - o tym, jak demokracja jest ważna. Ale w demokracji ważna jest też kultura polityczna. Ona nie jest dodatkiem do demokracji, ona jest istotą demokracji. Tej kultury politycznej w pierwszych trzech dniach, na co zwracali (Dzwonek) uwagę w wypowiedziach moi poprzednicy, po prostu zabrakło. Zabrakło możliwości poszanowania prawd różnych środowisk politycznych, zabrakło (Oklaski) poszanowania dla udziału w dyskusji. Tu nie chodzi o wicemarszałka - nic wam nie przeszkadzało w zwiększeniu liczby wicemarszałków w Senacie, choć tam takiej potrzeby nie było, bo nie było nowych stronnictw tworzących kluby parlamentarne - tu chodzi o głos w Prezydium i dostęp do informacji. Tak samo było z Komisją do Spraw Służb Specjalnych, a może nawet jeszcze bardziej, bo nie było, pani premier, potrzeby tej zmiany, z 9 na 7, a to się dokonało. Nie mamy prawa do pełnego wykonywania mandatu posła w naszym ujęciu, nie mamy tej możliwości zabierania głosu i dostępu do informacji. Demokracja nie jest tylko i wyłącznie wolą większości, to jest też w swej istocie poszanowanie praw mniejszości (Oklaski) - poszanowanie praw mniejszości do dostępu do informacji i wiedzy. Wy i tak byście tam mieli większość, to jest naturalne - wygraliście te wybory - ale demokracja szanuje również różnorodność i tych, którzy dzisiaj są w opozycji.

    Szanowni Państwo! Wysoka Izbo! Nie będziemy stosować zasady ˝oko za oko˝, bo za chwilę wszyscy bylibyśmy ślepi. Nie możemy w pełni popierać tych rozwiązań, choćby z uwagi na te zachowania dotyczące wdrażania różnych rozwiązań antydemokratycznych na poziomie funkcjonowania Sejmu, ale dajemy szansę przez wstrzymanie się od głosu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia