8. kadencja, 13. posiedzenie, 1. dzień (09-03-2016)
8. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji do Spraw Unii Europejskiej o poselskich projektach uchwał w sprawie:
- polityki imigracyjnej państwa polskiego na forum Unii Europejskiej,
- polityki imigracyjnej Polski.Poseł Szymon Szynkowski vel Sęk:
Dziękuję.
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Starałem się notować pytania, chociaż można by je podzielić na takie dwie zasadnicze kategorie. To znaczy pierwsza część posłów pytała o to, dlaczego w uchwale chcemy przyjmować imigrantów, a druga część pytających pytała, dlaczego nie chcemy i oponujemy przeciwko przyjmowaniu imigrantów. Mam wrażenie, że rzeczywistość jest nieco bardziej skomplikowana, i to w uchwale też ujmujemy.
Uchwała dotyczy polityki imigracyjnej, a nie uchodźczej. Nie jest to wskazane w tytule uchwały z prostego względu - polityka uchodźcza jest w tej chwili elementem polityki imigracyjnej państwa jako szerszej całości. Dzisiaj te kwestie przeplatają się w sposób jednoznaczny. To też jest pewnym mankamentem i słabością w ogóle prowadzenia polityki uchodźczej, że Unii Europejskiej, nie tylko Polsce, jest bardzo trudno rozróżnić przyjmowanie uchodźców wojennych, którzy oczywiście są przyjmowani na zupełnie innych prawach niż imigranci ekonomiczni. Kategorie tych dwóch grup osób i rozróżnienie ich jest wielkim kłopotem Unii Europejskiej. Dzisiaj polityka uchodźcza to element polityki imigracyjnej.
Było pytanie, po co ta uchwała, skoro nie ma problemu, co potwierdza wizyta części posłów na Podkarpaciu. Dzisiaj rzeczywiście, to trzeba powiedzieć jasno, w Polsce nie mamy do czynienia z problemem imigrantów czy uchodźców, ale odpowiedzialni politycy patrzą w przyszłość, potrafią przewidywać pewne zjawiska, potrafią również przewidywać konsekwencje pewnych decyzji i reagować na nie z odpowiednim wyprzedzeniem. I tego dowodem jest ta uchwała. My uważamy, że decyzja z 22 września może nam przynieść tylko kłopoty, a jeżeli zapadałyby dalsze decyzje w tej sprawie, to już niemal na pewno przyniosłyby nam kłopoty. W związku z tym w tej uchwale też jednoznacznie odnosimy się do tych przyszłych zdarzeń negatywnych.
Było pytanie, dlaczego w uchwale nie zawarto jakiegoś komentarza, odniesienia do kwestii funkcjonowania Fronteksu w Warszawie, dlaczego nie odniesiono się do kwestii słabości czy też siły strefy Schengen, dlaczego w ogóle nie odniesiono się do kwestii Schengen. Szanowni państwo, posłom przysługuje prawo do składania poprawek do treści uchwały. Skorzystali z tego prawa posłowie klubu Kukiz’15. Jeżeli państwo uważacie, że czegoś w tej uchwale brakuje, to proszę o złożenie poprawek.
(Poseł Sławomir Nitras: Sensu. Sensu brakuje.)
My to przygotowaliśmy tak, jak umiemy. Pan poseł Nitras niech nie będzie tak wyrywny, tylko niech złoży poprawkę, jeżeli ma jakąś uwagę.
(Poseł Sławomir Nitras: Moja poprawka musiałaby polegać na wywaleniu całości. Chętnie odpowiem panu z mównicy.)
Krzyczenie z sali - pan poseł jest już chyba którąś kadencję posłem - nie jest poprawką. W związku z tym, jeżeli jest chęć zgłoszenia uwag, to proszę o poprawkę i wtedy chętnie będziemy do tego też się odnosić. Ja jako wnioskodawca też się do tego odniosę.
Było pytanie posła Trzaskowskiego. Nie ma go na sali. Jaki jest pomysł... Że w tej uchwale nie widać pomysłu na problem uchodźców. Szanowni państwo, politykę międzynarodową prowadzi rząd Rzeczypospolitej, nie Sejm. W związku z tym to rząd przedstawia kierunki, pomysły w polityce międzynarodowej, a Sejm w tej uchwale co najwyżej wskazuje pewne ramy, w jakich ta polityka międzynarodowa powinna się poruszać, pewne ramy, których zdaniem Sejmu ta polityka nie powinna przekraczać. To jest zadanie, które realizujemy w uchwale Sejmu.
Pan poseł Protasiewicz pytał, po co mówimy o dyktacie, o narzuconych kwotach, przecież nic takiego nie ma, to jest uzgodnienie. To jest pytanie nie do nas, tylko do klubu Kukiz’15, który rzeczywiście zawarł w swoim projekcie uchwały sformułowanie o kwotach narzuconych przez Komisję Europejską. To nie jest precyzyjne sformułowanie i nie będę go bronił. My w swoim projekcie uchwały o dyktacie czy o narzuconych kwotach nie mówimy.
Czy pisząc, przygotowując uchwałę mieliśmy na względzie słabości układu z Schengen, czy braliśmy pod uwagę wydarzenia natury kryminalnej, w których uczestniczyli również imigranci we Francji czy w Niemczech? Oczywiście. Nie sposób abstrahować od tego, co się dzieje. Właśnie od tego jest, tak mi się wydaje, mądrość Wysokiej Izby, żeby uwzględniać dynamikę pewnych zdarzeń, w tym przypadku dynamikę zdarzeń związanych z wyzwaniem dotyczącym nagłego napływu uchodźców i imigrantów do Europy. Nie chcę tu jakoś zanadto tłumaczyć posła Mosińskiego, ale odniosłem wrażenie, że on pytał o decyzję Rady Unii Europejskiej dotyczącą 160 tys. uchodźców w ogóle, w stosunku do całej Europy. W tym sensie rząd polski zgodził się na tę decyzję, natomiast oczywiste jest, że rząd polski będzie ją realizował w kwocie niespełna 7 tys. osób, które ma przyjąć Polska. 160 tys. to relokacja w całej Europie.
Było pytanie pana posła Schreibera o wady projektu klubu Kukiz’15. Problemem tego projektu były właśnie pewne nieprecyzyjne sformułowania. Była mowa o tych kwotach narzuconych przez Komisję Europejską, co nie jest prawdą, bo to ku naszemu ubolewaniu jest decyzja Rady Unii Europejskiej, którą podjęła większość krajów członkowskich, w tym niestety Polska. Było takie sformułowanie, że powinniśmy odmówić jej realizacji, ale bez komentarza prawnego, na jakiej podstawie prawnej mielibyśmy nie wykonywać tej decyzji. Ja akurat jestem z wykształcenia europeistą, specjalizowałem się w kwestiach tworzenia i wykonywania prawa unijnego i przywiązuję pewną wagę do tego, żeby przedstawiając pewne oczekiwanie, wskazywać też ścieżki, którymi możemy dojść do spełnienia tego oczekiwania, ścieżki prawne.
Poseł Horała trochę mnie wyręczył, bo chyba nawet w zręczniejszy sposób niż ja wcześniej w swoim wystąpieniu, a na pewno bardziej skrótowo, ujął intencje wnioskodawców. Dokładnie o to chodzi, to znaczy, żeby: po pierwsze, wskazać jasno, że dzisiaj decyzja byłaby inna, bo my negatywnie oceniamy tę decyzję rządu z 22 września, ale ona zapadła, jest elementem decyzji Rady Unii Europejskiej i będzie w tym sensie wykonana; po drugie, wyrazić jasny sprzeciw wobec mechanizmu alokacji jakiegokolwiek na przyszłość; wreszcie, po trzecie, wskazać, że kryteria polityki uchodźczej pozostające w rękach państwa polskiego, to jest rzecz dla nas bardzo istotna i ona będzie w sposób szczególny stosowana właśnie po to, żeby realizować polską rację stanu. Dodałbym jeszcze do tego czwarty element, o którym też nie należy zapominać, czyli pomoc humanitarną w krajach konfliktu i w krajach sąsiadujących.
I teraz może już komentarz ogólny do tych wszystkich pytań, bo dużo pojawiało się takiej retoryki emocjonalnej. Jestem troszeńkę tym zdziwiony, bo wydawało mi się, że referując dość precyzyjnie projekt uchwały, nie zrobiłem wrażenia, jakbym zamierzał kogokolwiek straszyć problemem uchodźców, jakby ten problem miał być wykorzystany w celach politycznych. Pojawiło się słowo ˝haniebne˝, to jest mocne słowo, w stosunku do pierwszego punktu, pierwszego elementu uchwały. Wydaje mi się, że rząd ma prawo i Sejm również ma prawo do negatywnej oceny działań poprzedniego Sejmu czy rządu. To jest wyrażenie takiej oceny. My chcemy dać do zrozumienia, że polityka międzynarodowa zmienia swój kierunek. Ale z drugiej strony nie wiem, czy państwo kwestionujecie - chyba nie - to, że mechanizm alokacji jakikolwiek na przyszłość nie jest możliwy do zaakceptowania przez Polskę. To, zdaje się, państwo wspieracie. Pomoc humanitarną też, zdaje się, państwo wspieracie. Chyba nie jest kwestionowane to, że należy stosować krajowe kryteria polityki uchodźczej. A więc rozumiem, że macie wątpliwości zasadnicze co do tego pierwszego punktu. Tu się nie zgodzimy: państwo realizowaliście taką politykę, my realizujemy inną. Nic tu ze straszenia, nic tu z chęci, że tak powiem, wykorzystywania jakichś emocji i bardzo bym prosił, aby się odnosić konkretnie do tych sformułowań.
Mam nadzieję, że na wszystkie pytania, które były zadane, przynajmniej starałem się odpowiedzieć. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia