8. kadencja, 13. posiedzenie, 3. dzień (11-03-2016)

Oświadczenia.

Poseł Waldemar Andzel (tekst niewygłoszony):

    Oświadczenie w sprawie 90. rocznicy urodzin Czesława Cywińskiego

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Na dzień 10 marca br. przypada 90. rocznica urodzin Czesława Cywińskiego, żołnierza Armii Krajowej, podpułkownika WP, kombatanta i prezesa Zarządu Głównego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, zmarłego śmiercią tragiczną w katastrofie smoleńskiej.

    Czesław Cywiński urodził się 10 marca 1926 r. w Wilnie. Jako uczeń gimnazjum wstąpił do wileńskiego Związku Wolnych Polaków. Rozpoczął wówczas działalność konspiracyjną, którą pod pseudonimami Skowronek i Ryszard kontynuował podczas II wojny światowej.

    Jesienią 1942 r. Czesław Cywiński wstąpił do 1. Wileńskiej Brygady Armii Krajowej ˝Juranda˝. Najważniejszą akcją, w której brał udział, była operacja ˝Ostra Brama˝ przeprowadzona w ramach akcji ˝Burza˝. Walczył wówczas o wyzwolenie Wilna z rąk niemieckich.

    Latem 1944 r. trafił na 2 lata do łagru w Kałudze, gdzie pracował przy wyrębie lasu. Po powrocie do kraju skończył Politechnikę Warszawską i został inżynierem budownictwa. Jedną z jego inicjatyw było odbudowanie części więzienia na Pawiaku na potrzeby muzeum.

    Od 1996 r. Czesław Cywiński był członkiem Prezydium Zarządu Głównego Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, a 9 lat później został prezesem tej organizacji. W swoim biurze umieścił trzy symbole, które miały przypominać mu, że ciągle jest o co walczyć: słowa przysięgi żołnierzy AK, obraz, którego tytuł tłumaczyć można jako ˝pierwsi do boju˝, oraz oryginalny sztandar walczącej na Wileńszczyźnie brygady ˝Kmicica˝. Dlatego też jako prezes Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej organizował liczne sesje i kluby historyczne, zabiegał o produkcję filmów o niepodległościowej tematyce, a także walczył o opiekę socjalną i medyczną dla weteranów Armii Krajowej.

    We wrześniu 2009 r. Czesław Cywiński został odznaczony przez prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. Wcześniej otrzymał również Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski, Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski, Krzyż Walecznych, Srebrny Krzyż Zasługi, Krzyż Partyzancki oraz złoty medal ˝Za Zasługi dla Obronności Kraju˝. Był również honorowym obywatelem m.st. Warszawy.

    10 kwietnia 2010 r. Czesław Cywiński zginął śmiercią tragiczną w katastrofie polskiego samolotu TU-154 w Smoleńsku. Udawał się wówczas wraz z 95 innymi osobami, w tym z prezydentem RP Lechem Kaczyńskim, na obchody 70. rocznicy zbrodni katyńskiej. Pięć dni po śmierci mianowany został pułkownikiem. Następnego dnia otrzymał pośmiertnie Krzyż Wielki Orderu Odrodzenia Polski, a rok później - Odznakę Honorową imienia gen. Stefana Roweckiego ˝Grota˝.

    Czesław Cywiński został pochowany z wojskowymi honorami. Urna z jego prochami spoczęła na Cmentarzu Wojskowym na warszawskich Powązkach. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia