8. kadencja, 15. posiedzenie, 2. dzień (31-03-2016)

13. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Łączności z Polakami za Granicą oraz Komisji Spraw Zagranicznych o komisyjnym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Karcie Polaka oraz niektórych innych ustaw (druki nr 157 i 371).

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Jan Dziedziczak:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! W zasadzie większość pytań była kierowana do posła sprawozdawcy, ale ja oczywiście pozwolę sobie odpowiedzieć na kilka szczegółowych pytań.

    Najpierw uwaga generalna, która jest związana z wystąpieniem pana posła i tą różnicą danych w interpelacji i w wypowiedzi. Sprawa jest niezwykle prosta. Myśmy to wyjaśniali, nawet tłumaczyli na posiedzeniu komisji. Otóż 9567 osób to jest liczba osób, które w momencie wnioskowania o Kartę Polaka miały skończony określony wiek, natomiast 15 tys. osób, to są osoby, które posiadają Kartę Polaka i dzisiaj mają wymieniony wiek skończony. Prawda? Mówimy o wieku 65 lat. To jest tak, że jeżeli ktoś przykładowo w roku 2009 miał 64 lata i składał wniosek o Kartę Polaka, to on w pierwszej grupie, czyli w tej liczącej 9,5 tys., nie był ujęty, natomiast dzisiaj ta osoba jest już ujęta, bo skończyła ona 65 lat i ma Kartę Polaka. Stąd ta różnica. Myślę, że to jest bardzo proste.

    Teraz pozwolę sobie odpowiedzieć na kilka państwa pytań. Pytanie pana posła Ziemniaka, pana przewodniczącego. W roku 2015 wpłynęło do nas 24 187 wniosków o wydanie Karty Polaka.

    Pani poseł Tomaszewska pytała o narzędzia, możliwości dotarcia naszych rodaków, którzy są zainteresowani Kartą Polaka, do konsulatów, do osób, które mogą pomóc w procesie zdobywania Karty Polaka. My oczywiście spodziewamy się zwiększenia zainteresowania Kartą Polaka w związku z wprowadzoną nowelizacją, stąd zwiększenie liczby etatów konsularnych, stąd zwiększona liczba dyżurów konsularnych i konsulowie będą wyjeżdżać również w teren. Pani poseł Tomaszewska sygnalizowała, że są bardzo rozległe tereny, prawda, choćby Rosja. Mamy tam trzy placówki, jest Moskwa, Petersburg, Irkuck, a wiadomo, że te odległości są ogromne. Stąd również działania będą nasilone, bo one są, ale to jeszcze za mało, nasilone będą działania wyjazdowe, czyli będą dyżury wyjazdowe.

    Informacja - poczynając od form nowoczesnych, stron internetowych, całej infrastruktury internetowej, kończąc na metodach tradycyjnych. Mamy świadomość, że Kartą Polaka są zainteresowane również osoby starsze, niekorzystające z Internetu, dlatego planujemy tu zwiększenie współpracy, która i tak jest, zwiększenie, jeśli chodzi o dotarcie do tych osób przez organizacje polskie i przez parafie polskie, przez duszpasterzy, którzy często mają bezpośredni kontakt z tymi osobami, znają osoby, które mogłyby spełniać te przesłanki, być zainteresowane.

    Pan poseł Wójcikowski pytał, właściwie proponował, żeby zwiększyć coroczne zainteresowanie Kartą Polaka o 200 tys. osób. Interesująca propozycja. To jest oczywiście związane także z sytuacją II RP, którą też pan poseł tu wskazywał. Tylko nie wiem, bo różne opinie spotykam w jego klubie, czy pan poseł miał na myśli też te 31% obywateli II RP, którzy stanowili mniejszości narodowe. Pomysł jest ciekawy i oczywiście warto o tym rozmawiać, tylko chciałbym doprecyzować, czy panu posłowi chodzi o wszystkich ówczesnych obywateli, jak miałoby to dokładnie wyglądać.

    Pani poseł Sobecka pytała o sytuację... Zresztą to pytanie stawiała również pani poseł Gądek. My odpowiemy na piśmie, bo to jest szczegółowa sprawa.

    Tak samo na pytanie pani poseł Pępek. To pytanie było w zasadzie skierowane do MSWiA i my to do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji przekażemy.

    Pani poseł, pani przewodnicząca Fabisiak pytała o kwestie prawne. Tu chodzi o ustawę o języku polskim. My odpowiemy na to pytanie szczegółowo na piśmie, tak żeby rozwiać wszelkie wątpliwości.

    (Poseł Joanna Fabisiak: Ale dokładnie.)

    Pan poseł Pięta. Bardzo dziękujemy za miłe słowa w sprawie naszej szkoły, polskiej szkoły na Łotwie. To oczywiście było wspólne dzieło, myślę, że także działania komisji, pana przewodniczącego Dworczyka miały ogromne znaczenie, państwo mają tu ogromne zasługi. My cieszymy się i wspieramy naszych rodaków na Łotwie.

    Jeśli chodzi o Bukowinę i Zaolzie, to pomysł jest interesujący, ale to jest, panie i panowie posłowie, w waszych rękach. To państwo w tej chwili nowelizujecie ustawę o Karcie Polaka i możecie zmieniać tę ustawę. My jako władza wykonawcza będziemy sugestie władzy ustawodawczej, propozycje, prawo, które państwo uchwalacie, realizować. Oczywiście zamysł ustawy o Karcie Polaka był taki, żeby dotrzeć przede wszystkim do naszych rodaków w dawnym Związku Sowieckim. Sytuacja Polaków na Zaolziu, obywateli Republiki Czeskiej, kraju unijnego, dodajmy, o wyższym PKB, niż ma Polska, jest zapewne inna niż sytuacja naszych rodaków na Białorusi czy w Kazachstanie. Ale oczywiście będziemy z uwagą przysłuchiwać się państwa propozycjom i jeżeli państwo uznacie, że trzeba to wprowadzić do ustawy, to będziemy, tak jak zawsze, to realizować.

    Drodzy państwo, to jest generalnie wszystko, co jako resort spraw zagranicznych odnotowaliśmy. Chodzi o pytania kierowane do nas, wiem, że pan poseł sprawozdawca będzie chciał to rozwinąć. Cieszymy się z tej nowelizacji, podchodzimy do niej z dużą nadzieją, z entuzjazmem. Pomysł jest bardzo ciekawy, zwłaszcza ten element, o którym mówił pan poseł sprawozdawca, czyli podmiotowe traktowanie naszych rodaków na Wschodzie, danie im możliwości wyboru: czy kultywujemy polskość na Wschodzie, czy przyjeżdżamy tu, do kraju ojców. To podejście podmiotowe to coś, co zasługuje na pochwałę, ale ci, którzy zostaną, absolutnie cały czas mogą liczyć na naszą opiekę. Opieka nad Polakami za granicą jest jednym z priorytetów w działaniach Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Oczywiście zachęcamy - bo tu padało pytanie, któryś z posłów pytał, co z tymi, którzy nie będą chcieli przyjechać do Polski, będą pragnęli pozostać na wschód od naszych granic - żeby oczywiście te osoby też uzyskały Kartę Polaka i korzystały z licznych narzędzi, które Karta Polaka daje tym, którzy decydują się na pozostanie na Wschodzie. Bardzo dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia