8. kadencja, 16. posiedzenie, 1. dzień (12-04-2016)
6. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o szkodach łowieckich oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 372).
Poseł Urszula Pasławska:
Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam przyjemność przedstawić przygotowany przez klub Polskiego Stronnictwa Ludowego projekt ustawy o szkodach łowieckich oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
W tej chwili procedujemy w Sejmie ustawę Prawo łowieckie, która również dotyczy tej bardzo trudnej materii, jaką są odszkodowania łowieckie. Ustawa przygotowana przez posłów PiS-u jest po pierwszym czytaniu.
Wysoki Sejmie, wprowadzenie zmian w obowiązującym prawie w zakresie szkód łowieckich było sygnalizowane już od kilku lat. Stało się to palącym problemem od czasu wystąpienia ASF-u na terenie Polski wschodniej. Brak jasnych - to trzeba sobie powiedzieć - konsekwentnie realizowanych procedur spowodował kumulację szkód łowieckich w uprawach, co przełożyło się na wzrost niezadowolenia rolników, którzy są zaniepokojeni losami swojej produkcji, tym, czy uda im się sprzedać wieprzowinę za godną cenę, a z drugiej strony szkodami wyrządzanymi przez dziki w uprawach polowych. Jakie są zatem rozwiązania?
W naszym przedłożeniu proponujemy zmianę filozofii, myślenia o szkodach łowieckich. To przecież Skarb Państwa jest właścicielem zwierzyny w stanie wolnym i dlatego odpowiada za szkody wyrządzone przez tę zwierzynę niezależnie od jej statusu, to znaczy od tego, czy korzysta ona z ochrony gatunkowej, tak jak niedźwiedź czy bóbr, czy czasowego memorandum, tak jak łoś, czy też populacja podlega eksploatacji łowieckiej. To państwo udziela organizacji zrzeszającej myśliwych licencji na gospodarowanie wybranymi populacjami zwierząt uznanymi za łowne. Ta licencja powinna być całościowa, tzn. na gospodarowanie łącznie z ponoszeniem odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez te gatunki w uprawach. Jeśli myśliwi zawierają kontrakt z państwem, to muszą być odpowiedzialni za swoje czyny do końca.
W omawianym przedłożeniu przewidujemy pomoc państwa w realizacji planów gospodarczych poprzez częściową rekompensatę wydatków na odszkodowania wypłacane przez koła łowieckie. Jednak środki te trafiać będą do kół tylko w sytuacji pełnego wykonania planu odstrzałów. Proponujemy w ustawie, żeby w przypadku realizacji planu na poziomie 90% zwrot był w wysokości 50% kwoty wypłaconych odszkodowań za szkody i koło miało możliwość regresu do budżetu państwa. W przypadku realizacji planu na poziomie niższym - 80% - takie uprawnienie, roszczenie o zwrot części kwoty wypłaconych odszkodowań umożliwiałoby zwrot w wysokości 30%.
Ważną kwestią, na którą warto zwrócić uwagę, jest społeczny kapitał, jaki stanowi praca myśliwych w zagospodarowywaniu obwodów łowieckich, w tym praca mająca na celu zmniejszenie presji na uprawy polowe: grodzenie upraw, pasy zaporowe, pilnowanie upraw, wzbogacenie bazy żerowej. Tych działań nie da się zadekretować konkretną ustawą, a są one wykonywane w całej Polsce. Mądrzy myśliwi szukają kompromisu z właścicielami pól uprawnych dotyczącego maksymalnego zmniejszenia szkód wyrządzanych przez zwierzynę łowną. W interesie właścicieli jest współpraca z myśliwymi. W zdecydowanej większości przypadków taka współpraca ma miejsce. Sprawy odszkodowań trafiające do sądów stanowią ułamek procenta wszystkich wypłacanych odszkodowań.
Ten system trzeba modernizować, ale drogą ewolucji, a nie rewolucji. Nie możemy wykluczyć z tych zmian polskich myśliwych. Państwo powinno skupić się na skutecznym nadzorze nad wykonaniem planów i polskim... może nie Polskim Związkiem Łowieckim, ale działalnością kół łowieckich. Natomiast jeżeli coś trzeba poprawić, jeżeli coś trzeba zmienić, to można to poprawić, a nie wylać dziecko z kąpielą. Właściciel nieruchomości rolnej powinien mieć jasny przekaz. Jeżeli zwierzyna wyrządza szkody w jego uprawach, to jeśli jest to zwierzyna łowna, sprawę załatwia myśliwy z gminą. Współdziałanie rolnika, myśliwego i gminy jest zapisane, zaproponowane w naszej ustawie. Jeśli jest to inna zwierzyna, sprawa należy do Skarbu Państwa i poprzez gminę może on dochodzić odszkodowania u wojewody, a nie w RDOŚ-u, w weterynarii czy dyrekcji parku narodowego.
Ustawa przygotowana przez PSL po raz pierwszy definiuje, czym jest szkoda łowiecka, wprowadza nowych interesariuszy, jakimi są obwody rybackie, tak jak powiedziałam, wskazuje również obowiązek współdziałania myśliwego, rolnika i gminy, wprowadza do całego procesu szacowania gminę i nazywa, kto, w jaki sposób i za jaką szkodę jest odpowiedzialny.
Mając na uwadze, jak trudna jest to materia i jak wiele razy podchodziliśmy do tego problemu, jestem otwarta na współpracę, na dobre propozycje dla rolników, dla myśliwych i dla przyrody. Wysoka Izbo, dobra zmiana może być małą zmianą, ale zmianą porządkującą i wprowadzaną z poszanowaniem interesów wszystkich zainteresowanych. Dlatego w imieniu klubu Polskiego Stronnictwa Ludowego wnoszę o skierowanie projektu do dalszych prac w komisji ochrony środowiska. Dziękuję.
(Głos z sali: Po 8 latach przemiana, pani poseł.)
Przebieg posiedzenia