8. kadencja, 19. posiedzenie, 2. dzień (19-05-2016)
16. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o działaniach antyterrorystycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk nr 516).
Poseł Zbigniew Sosnowski:
Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Szanowni Panowie Ministrowie! Na początku bieżącej kadencji Sejmu z tej trybuny kilkakrotnie przy procedowaniu niektórych ustaw oświadczałem wprost, iż Polskie Stronnictwo Ludowe nie będzie oponentem wszystkiego, co nie oznacza, iż w sposób bezmyślny, a wręcz nierozumny staniemy się li tylko maszynką do głosowania wedle uznania większości parlamentarnej. Niestety po raz kolejny stawiani jesteśmy wprost pod ścianą, gdzie gonią terminy, a ustawa winna być uchwalona już na wczoraj. Na taki tok i tryb postępowania naszej zgody nie ma i nie będzie. Posłowie winni mieć przynajmniej minimum czasu na zapoznanie się z procedowaną materią, tym bardziej jeśli idzie o rangę stanowionego prawa, tak dalece ingerującego w swobody obywatelskie. Co do zasady jest rzeczą oczywistą, zważywszy na sytuację geopolityczną, że swobodny przepływ ludności, ochrona obywatela przed niepożądanymi zjawiskami być musi, i to jest bezdyskusyjne. Jednakże i ten argument nie przemawia w żadnym razie za nagłym trybem uchwalenia ustawy. Jak się zorientowaliśmy, będzie miała ona charakter prawa ogólnie obowiązującego, nieograniczonego w czasie, a nie epizodycznego.
Przechodząc pokrótce do omówienia meritum ustawy, zauważyć należy, iż zmienia ona swoją dyspozycją cały szereg już obowiązujących norm prawnych. Czy zasadnie? Tego dzisiaj nie wiemy. Wprowadza ona swoimi zapisami, chociażby w stosownym rozdziale, w proponowanym art. 14 i art. 15, stopnie alarmowe. Powiązane będzie to z systemem stopni alarmowych systemu udzielania wsparcia Policji przez Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej, lecz nie wiemy dzisiaj, w jak szerokim zakresie i na jaki okres czasu.
Projektodawca ustawy proponuje rozwiązanie, mocą którego na rzecz operatora telekomunikacyjnego, który instaluje tymczasową instalację, nieruchomość będzie można obciążyć służebnością. Za szkody powstałe w wyniku zajęcia nieruchomości będzie przysługiwało odszkodowanie. Patrząc jednakże z praktycznego punktu widzenia: Kto z kim będzie się później o rzeczone odszkodowanie procesował? Nadzór sądowy nad czynnościami operacyjno-rozpoznawczymi jest rzeczą wielce problematyczną, bo już w obecnym stanie prawnym mają one charakter wprost iluzoryczny, a po ewentualnym uchwaleniu ustawy w brzmieniu zaproponowanym w druku nr 516 nadzoru tego nie będzie w ogóle.
Wobec uchwalenia niedawno przez Sejm ustawy Prawo o prokuraturze nie jest jasne, czy wnioski składane są do Sądu Okręgowego w Warszawie przez szefa ABW po uzyskaniu pisemnej zgody prokuratora generalnego będą mogły być także składane przez prokuratora krajowego, który jest zastępcą prokuratora generalnego. Wątpliwości budzą także niektóre zmiany ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. Pilnego doprecyzowania wymagają zapisy przepisów dotyczących postępowania przygotowawczego, a to w odniesieniu do art. 23 projektu ustawy przewidującego szczególny tryb takiego postępowania. O ile co do zasady zgodzić się można i należy, że czyny o charakterze terrorystycznym winny być karane z całą surowością, o tyle nie wskazano, czy proponowane rozwiązania nie stanowią w całości czy też w części naruszenia europejskiej konwencji praw człowieka i podstawowych wolności. Doprecyzowania wymaga także przepis uprawniający szefa ABW do nadzoru nad wykorzystaniem limitu wydatków, tym bardziej że projektodawca przewiduje stosowanie mechanizmów korygujących.
Zgodzić należy się z przewidywaną możliwością zmienności metod wykorzystywanych przez terrorystów, a także z faktem, że Polska musi posiadać odpowiednie instrumenty służące właściwemu rozpoznaniu i ocenianiu zagrożeń oraz skutecznemu przeciwdziałaniu ewentualnym zdarzeniom. W przypadku zaś ataku terrorystycznego Polska musi być przygotowana do podjęcia natychmiastowych i adekwatnych środków reagowania, a także usuwania jego skutków. Tutaj jest nasza pełna zgoda.
Również za zasadną należy uznać walkę w cyberprzestrzeni. Pewne wątpliwości rodzą się w przypadku przyznania ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych kompetencji do wydania decyzji np. w odniesieniu do anonimizacji osób korzystających z tzw. przedpłaconych kart telefonicznych. (Dzwonek) W odniesieniu do zdefiniowania działań antyterrorystycznych i działań kontrterrorystycznych, a także miejsca zdarzenia o charakterze terrorystycznym to pojęcia te nie mogą pozostać całkowicie otwarte, lecz muszą one stanowić rzeczywisty katalog zamknięty.
Panie i Panowie Posłowie! Ze względu na ograniczony czas nie sposób odnieść się do tak obszernej i skomplikowanej materii. Polskie Stronnictwo Ludowe nigdy nie stało i nie stoi w opozycji do podejmowania racjonalnych, korzystnych decyzji dla własnego kraju i jego obywateli, stąd, uznając potrzebę wprowadzenia stosownych regulacji w odniesieniu do sytuacji mających przeciwdziałać terroryzmowi w jakiejkolwiek jego formie i postaci, opowiadamy się za skierowaniem przedłożenia rządowego do komisji sejmowych, gdzie, jak mniemamy, zostaną rozwiane wszelkie wątpliwości i wyeliminowane nieścisłości, a sprawozdanie okaże się efektem i dobrym produktem udziału wszystkich sił politycznych w obecnym parlamencie.
Wicemarszałek Barbara Dolniak:
Panie pośle, zmierzamy do końca.
Poseł Zbigniew Sosnowski:
Pani marszałek, bardzo dziękuję za pobłażliwość dla mojej osoby w tym momencie. Dziękuję.
(Poseł Anna Paluch: Proszę, 1 minuta 12 sekund.)
Przebieg posiedzenia