8. kadencja, 2. posiedzenie, 2. dzień (26-11-2015)
14. punkt porządku dziennego:
Pytania w sprawach bieżących.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi Krzysztof Jurgiel:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Pytanie brzmi: Jaki jest stan przygotowania systemu informatycznego ARiMR do obsługi wniosków o płatności bezpośrednie? Jak wiadomo, cała sprawa dotycząca wypłat z tytułu płatności w ramach tego systemu to jest bardzo obszerny temat. Wczoraj Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi tym się zajmowała, omawiając zadania agencji, a także realizację PROW 2007-2014 i 2014-2020. Dzisiaj oczywiście w tym krótkim czasie odniosę się tylko konkretnie do tego pytania, podając najpierw fakty, a później podjęte działania wynikające z tego, że 16 listopada rozpocząłem pełnienie funkcji ministra rolnictwa i rozwoju wsi.
Najpierw kilka faktów. A więc w grudniu 2013 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zawarła umowę nr 72 na dostosowanie dotychczasowego systemu informatycznego, której jednym z elementów była modyfikacja systemu na potrzeby wdrażania nowych płatności bezpośrednich. Budżet na to wynosił 10 mln zł. Dzisiaj nie będę oceniał tych umów i tych faktów, które miały miejsce, bo to wymaga i analizy prawnej, i audytu. Myślę, że na to przyjdzie czas. Są różne oceny, ale tutaj nie mogę formułować wniosków, jeśli one nie są do końca sprawdzone. Chociażby mowa o dumpingowych cenach czy o uzyskaniu zlecenia.
Po drugie, w związku z tym że szybko wyczerpano budżet - te 10 mln - 30 kwietnia 2015 r. agencja zawarła kolejną umowę, nr 19, całkowicie przeznaczającą środki na budowę nowego systemu informatycznego w wysokości 34 mln zł. Proszę zobaczyć: dopiero 30 kwietnia tego roku podjęto decyzję o budowie nowego systemu, obsługa natomiast trzyletnia tego systemu ma kosztować około 300 mln. Wnioski można wstępne wyciągać, natomiast jeszcze raz podkreślam, że te wnioski zostaną wyciągnięte.
Zgodnie z harmonogramem umowy z kwietnia, to jest umowa nr 19, system zapewniający możliwość przeprowadzenia kontroli administracyjnych miał zostać oddany do użytku 18 listopada 2015 r., ale w dniu 8 października br. wykonawca poinformował agencję, że nie wdroży oprogramowania w terminach określonych w umowie, wskazując jednocześnie, że wdrożenie pierwszego etapu oprogramowania może nastąpić dopiero 14 lutego 2016 r. Wiadomo, do czego to prowadziło i prowadzi: że 1 grudnia wypłaty czy dopłaty bezpośrednie nie byłyby rozpoczęte.
W wyniku negocjacji z wykonawcą prowadził to jeszcze były minister rolnictwa i prezes agencji, który jeszcze jest. Podpisano aneks do umowy - to już agencja podpisała - przyjmując, co jest ważne z punktu widzenia wypłat, takie terminy: 7 grudnia pierwszy etap, kontrola administracyjna i naliczenie spraw bez sankcji, czyli dla płatności: JPO, redystrybucyjnej, na zazielenianie, płatności do krów, płatności do bydła i płatności do kóz, i to obejmowałoby ok. 30-35% rolników, 22 lutego drugi etap, będę mówił w skrócie, objętych byłoby kolejnych 35-40% rolników w kolejnych schematach, i 4 kwietnia trzeci etap, ok. 30% rolników, czyli zgodnie z tym harmonogramem płatności byłyby wypłacone mniej więcej do końca kwietnia. Wiemy, że prawo mówi o tym, że można wypłacać od 1 grudnia do 30 czerwca, czyli tu generalnie prawo nie byłoby złamane, ale oczywiście rolą organu nadzorującego, jakim jest minister, jest kontrola realności tych zadań czy zadań, które zostały uzgodnione między wykonawcą a agencją. Tutaj podjęliśmy działania, które mają na celu, po pierwsze, sprawdzenie realności tych ustaleń, czyli, mówiąc krótko, wykonanie audytu zewnętrznego przez jednostkę państwową. Czy to jest realne? Z tych wniosków wyniknie, czy można podjąć takie działania, które przyspieszą wdrożenie niektórych etapów. I taki jest stan, na dzisiaj tak to wygląda, jeśli chodzi o wdrożenie tego systemu, czyli terminy na pewno zostaną przekroczone. Jaki jest stan faktyczny, czyli techniczny, i czy jest możliwość realizacji tego aneksu, to będzie dokonana ocena.
Jeszcze dodatkowa informacja, ponieważ podjęto decyzję o zaliczkach w tym roku. Pan minister Sawicki jeszcze podjął decyzję, że będą wypłacane zaliczki. Do 16 listopada wypłacono kwotę ok. 1300 mln. (Dzwonek) Otrzymałem pismo od poprzedniego ministra finansów, że więcej dopłat w tym roku nie będzie ze względu na stan budżetu, ale już po objęciu funkcji ministra złożyłem wniosek do pana ministra Szałamachy, ministra finansów, o przyznanie dodatkowych środków w wysokości 1400 tys.
(Poseł Kazimierz Plocke: Miliard.)
(Poseł Krystyna Skowrońska: Miliard czy milion?)
Przepraszam, 1400 mln.
I w sumie, jeśli do 30 listopada, bo taki jest możliwy termin, zostanie to, zaliczki zostaną wypłacone, to będzie ok. 2,7 mld w tym roku. Natomiast w latach poprzednich było tak: w roku 2013 było 1,2 mld, w 2013 - 2,4 i w 2014 - 2,4. Czyli jeśli chodzi o wielkość, wysokość wypłat w tych latach do 31 grudnia, nie odbiegamy od normy po tej interwencji i przyznaniu dodatkowej kwoty przez obecnego ministra finansów, natomiast problemem jest realizacja tego aneksu i jego realność. To już jest rola, jak powiedziałem, audytu i pewnych działań kontrolnych, lepszego nadzoru. Jednym z problemów, który występował, a wynika z rozmów z urzędnikami, jest to, że obecny prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa...
Wicemarszałek Barbara Dolniak:
Panie ministrze, może dokończymy odpowiedź przy pytaniu dodatkowym.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi Krzysztof Jurgiel:
...nie był decyzyjny w tym czasie i powodowało to różne opóźnienia. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia